دوشنبه ۲۷ ارديبهشت ۱۴۰۰ - Monday 17 May 2021
ايران امروز
iran-emrooz.net | Thu, 11.03.2021, 18:30

حمله‌های اخیر به تاسیسات آرامکو کار حوثی‌ها بود؟


حسین آرین

به گزارش رسانه‌ها، نیروهای حوثی که با نام رسمی انصار الله فعالیت می‌کنند، یکشنبه ۱۷ اسفند، ‏تاسیسات نفتی آرامکو درشهر ساحلی راس تنوره دراستان شرقی عربستان را آماج حمله‌های ‏پهپادی و موشکی خود قرار دادند.‏

‏مرکز استان شرقی، شهر دمام است و شرکت سعودی آرامکو در شهر ظهران در این استان قرار ‏دارد.

به گفته ترکی المالکی، سخنگوی ائتلاف عربی برای حمایت از دولت عبد ربه منصور هادی در ‏یمن، موشک‌ها و پهپاد‌های به کار گرفته شده در این حمله‌ها ساخت ایران بود و جمهوری اسلامی ‏گونه‌های مختلف این سلاح‌ها را عمدتاً از طریق بندر حدیده یمن در کرانه دریای سرخ، به حوثی‌ها ‏تحویل می‌دهد.

سخنگوی انصارالله مسئولیت این حمله‌ها را بر عهده گرفته است، اما با توجه به نشانه‌های ‏موجود، امکان دارد که منشا این حمله‌ها ایران یا منطقه مرزی عراق با عربستان بوده باشد، نه ‏یمن.‏

نشانه‌ها و تردید‌ها ‏

به گزارش خبرگزاری سعودی، پهپادها از “طرف دریا”، انبارهای نفت آرامکو در راس تنوره ‏را که یکی از بزرگترین پایانه‌های صادرات نفت در دنیا است، هدف قرار دادند و تکه پاره‌های ‏موشک‌های بالیستیک هم نزدیک منطقه مسکونی آرامکو در ظهران پیدا شده است. از قرار معلوم ‏خسارات ناشی از حملات اندک بود و ضایعات انسانی در پی نداشت.‏

گزارش دیگری از همین خبرگزاری به نقل از وزارت دفاع عربستان می‌گوید، نیرو‌های این کشور ‏برخی از موشک‌های بالیستیک را رهگیری و منهدم کردند و پخش شدن تکه پاره‌های این موشکها ‏در اطراف شهر ظهران، ناشی از این اقدام پدافندی بوده است.‏

حمله‌های اخیر یادآور حمله‌های ۲۳ شهریور سال ۱۳۹۸ به تاسیسات تولید نفت آرامکو در بقیق ‏و خریص است که ساعاتی بعد از حمله‌ها، حوثی‌ها مسئولیت اجرای آنها را بر عهده گرفتند. این ‏حملات باعث آتش‌سوزی وسیعی در مجموعه پالایشگاهی آرامکو گردید و صادرات نفت عربستان ‏را برای چند روز به میزان ۵۰ در صد کاهش داد.

درخور توجه است که از نظر جغرافیایی و مسافت، شهر راس تنوره در ساحل خلیج فارس در ‏فاصله حدود ۱۳۰ کیلومتری شرق بقیق و خریص، به مراتب دور تر از یمن است. فاصله هوایی ‏صنعا تا راس تنوره بیش از ۱۳۰۰ کیلومتر است. به عبارت دیگر، پهپاد‌ها و موشک‌های ادعایی ‏شلیک‌شده حوثی‌ها می‌بایست چنین بردی داشته باشند تا به اهداف مورد نظر برسند. ‏

در ارتباط با حمله‌های اخیر یکی از مشاوران دربار سعودی با تاکید به اینکه حمله‌های اخیر از ‏سمت یمن نبود، به روزنامه وال‌استریت‌ژورنال گفت، جمهوری اسلامی پشت حمله‌ها بوده است. او منشا حمله‌ها را روشن نکرد که می‌تواند ایران و یا عراق باشد.

در ضمن، ترکی المالکی در مصاحبه‌ای با العربیه، با منتسب کردن سلاح‌های به‌کار رفته در حمله‌های اخیر به ایران، گفت فارغ از مبدا موشک‌ها و پهپاد‌های پرتاب شده، در تحلیل نهایی “کشور‌های حامی تروریسم در منطقه” مقصرند.‏

منشا حمله‌ها، توانایی حوثی‌ها ‏

با اینکه هنوز اطلاعات دقیقی از حمله‌ها در دست نیست، ولی احتمال اجرای آنها از خاک ایران و ‏یا مناطق مرزی عراق با عربستان بیشتر از یمن است. حوثی‌ها با نگرش به افزایش حمله‌هایشان ‏در هفته‌های اخیر از جمله در مارب، انگیزه حمله به عربستان را دارند و ضمن داشتن موشک‌های ‏برکان و ذوالفقار و گونه‌های پهپاد از جمله صماد-۳، توانایی آنان برای ضربه زدن به هدف‌های دور ‏دستِ فراتر از ۱۳۰۰ کیلومتر مانند ظهران و راس تنوره سئوال برانگیز است. در ضمن ‏اظهاراتی مانند حمله “از سمت دریا” حاکی از حمله از سمت شرق و شمال است، یعنی از سمت ‏ایران و عراق.‏

پیش از حمله‌های اخیر، روز شنبه ۴ بهمن، سه پهپاد مجموعه کاخ سلطنتی ریاض را هدف قرار ‏داد که به عقیده یک مقام آمریکایی، پرتاب پهپاد‌ها از منطقه مرزی عراق و عربستان صورت ‏گرفته بود. در همین ارتباط، برای نخستین‌بار یک مقام شبه‌نظامی عراق که نخواست نامش فاش ‏شود، اعتراف کرد که این کشور منشا حمله بود و اینکه پهپاد‌های به‌کار گرفته شده ایرانی، در عراق ‏مونتاژ شدند.‏

بنا به گزارش‌ها و بر رسی‌های اطلاعاتی، در سال‌های اخیر جمهوری اسلامی موشک‌های برد کوتاه و ‏متوسط و همچنین پهپاد در اختیار شبه نظامیان حشد شعبی قرار داده است.‏

قابل توجه اینکه حمله‌های اخیر به آرامکو در راس تنوره در حالی صورت گرفت که پنج روز قبل ‏از آن، سه‌شنبه ۱۲ اسفند، فیاض بن حامد الرویلی، رییس ستاد مشترک ارتش عربستان، طی یک ‏سفر رسمی برای گفت‌وگو با وزیر دفاع عراق، جمعه عناد سعدون، به بغداد رفت.

به گزارش رسانه‌های عربی، بخشی از سفر رییس ستاد مشترک عربستان گفت‌وگو درباره ‏نگرانی‌های عربستان از تونل‌های زیر زمینی استان انبار بود که از سوی شبه نظامیان برای ‏نگهداری و ترابری موشک‌های بالیستیک استفاده می‌شود.‏

از این رو، حمله‌های متعاقب این سفر می‌تواند ناشی از ناخشنودی گروه‌های حشد شعبی تحت ‏حمایت ایران و ارسال پیامی به عربستان سعودی باشد.

به‌رغم نشانه‌ها، گزارش‌ها و اظهارات یاد شده درباره حمله‌های صورت گرفته و تردید‌ها درباره ‏منشا سلاح‌های به‌کار گرفته شده، برای رد ادعای حوثی‌ها مبنی بر حمله به آرامکو و راس تنوره، ‏به بررسی‌ها و اطلاعات بیشتری نیاز است.‏

اگر منشا حمله‌ها عراق باشد، بی‌شک اجرای چنین عملیات دامنه‌داری از سوی شبه‌نظامیان حشد ‏شعبیِ هوادارِ جمهوری اسلامی نمی‌تواند بدون همکاری و اجازه سپاه پاسداران صورت گرفته باشد. ‏به‌هر صورت جمهوری اسلامی آگاه است که سر آخر او مقصر اصلی معرفی خواهد شد. ‏

اقدامات تنش‌زای جمهوری اسلامی

آنچه که بدیهی است تشدید فعالیت‌های جهموری اسلامی در سه ماه گذشته در حوزه خلیج فارس ‏است. در عرض این مدت یک مین که به بدنه یک نفتکش در سواحل عراق چسبانده شده بود، کشف ‏شد. پس از آن یک کشتی کره جنوبی با ادعای ایجاد آلودگی آب‌های ساحلی ایران، توقیف شد و به ‏بندرعباس برده شد و به تازگی یک کشتی خودروبر اسرائیلی به نام “هلیس ری” هم در در یای ‏عمان صدمه دید.‏

جمهوری اسلامی استفاده از مین چسبان و یا صدمه زدن به کشتی اسرائیلی را انکار کرده است ولی ‏اغلب کشور‌های غربی و عرب حاشیه خلیج فارس این اقدامات را از جانب جمهوری اسلامی می‌دانند. این اقدامات چه از سوی جمهوری اسلامی و یا به اشاره آن صورت گرفته باشد، حاکی از ‏ارسال پیامی است که صبر تهران برای برداشتن حتی برخی از تحریم‌ها از سوی دولت بایدن قبل ‏از آغاز گفت‌وگو درباره برجام، به سر آمده است.

در مقابل، دولت بایدن هم در واکنش به حملات علیه پایگاه‌های آمریکا در عراق واکنش نشان داده ‏است - دولتی که به خاطر رویکرد تعامل‌گرایانه‌اش در قبال ایران و اینکه دیپلماسی و چند جانبه‌‏گرائی و همکاری با دیگر اعضا گروه ۱+۵ را چاره کار می‌داند، مورد انتقاد قرار گرفته است. ‏مخالفان و منتقدان بایدن رویکرد دولت او را برای تمایل به کاهش تحریم‌ها در مقابل اجرای مفاد ‏برجام در حالی که حملات از سوی جمهوری اسلامی و گروه‌های تحت حمایت‌اش شدت گرفته، ‏درست نمی‌دانند و نوعی باج‌دهی تلقی می‌کنند.‏

ادامه حمله‌ها در سایه بن بست برجام؟

پیشنهاد حسن روحانی برای رفع “جز به جز یا تمام تحریم‌ها” برای گفت‌وگو با آمریکا راه به ‏جایی نبرده و آنتونی بلینکن، وزیر امور خارجه آمریکا هم گفته است که برای بازگشت ایران به ‏میز مذاکره برای برجام به این کشور امتیازی نخواهد بود. از این‌رو پیش‌بینی می‌شود که ‏جمهوری اسلامی به حمله‌های خود ادامه دهد و یا دستکم مانع حملات گروههای نیابتی نشود و ‏حمله‌های بیشتر هم علیه عربستان سعودی هم دور از انتظار نخواهد بود.

حمله‌هایی که در ماه‌های اخیر علیه عربستان صورت گرفت، دقت و دامنه حملات سال ۱۳۹۸ ‏علیه تاسیسات بقیق و خریص را نداشتند که صادرات نفت عربستان را به مقدار قابل ملاحظه‌ای ‏برای مدتی کاهش داد. این کار می‌تواند از ناشی از تقویت سامانه‌های پدافند هوایی عربستان در ‏شرق کشور باشد که برای دفع حمله‌های موشکی جمهوری اسلامی کار گذاشته شده‌اند. این امکان ‏نیز وجود دارد که سلاح‌های به‌کار گرفته شده در حمله‌های اخیر به راس تنوره از دقت و کارایی ‏سلاح‌های بکار گرفته شده در سال ۱۳۹۸ برخوردار نبوده‌اند.

با این وجود، هر حمله‌ای که علاوه بر به‌جا گذاشتن خسارات مالی، به مرگ افراد غیر نظامی و یا ‏نظامی، به ویژه آمریکایی، منتهی شود می‌تواند تنش را بیش از پیش افزایش دهد و به درگیری ‏مستقیم نظامی منجر شود. ‏

پایان ‏




نظر شما درباره این مقاله:


Iran Emrooz
(iranian political online magazine)
iran emrooz©1998-2021
e-mail:
ايران امروز (نشريه خبری سياسی الکترونیک)
«ايران امروز» از انتشار مقالاتی كه به ديگر سايت‌ها و نشريات نيز ارسال می‌گردند معذور است.
استفاده از مطالب «ايران امروز» با ذكر منبع و نام نويسنده يا مترجم مجاز است.