گزارش واشنگتن پست درباره حمله به مراسم عروسی

الکس هورتون و جویس سوهیون لی / واشنگتن پست / ۶ سپتامبر ۲۰۲۶

پنتاگون در حال بررسی این احتمال بسیار قوی است که انفجاری در جنوب ایران که خانه‌ای محل برگزاری جشن عروسی را ویران کرد، ناشی از یک بمب آمریکایی بوده که به هدفی در نزدیکی آن اصابت نکرده است. این موضوع را فردی آگاه از جزئیات این عملیات اعلام کرد.

حمله به این خانه که مقام‌های ایرانی می‌گویند دست‌کم چهار غیرنظامی را کشته و ده‌ها نفر دیگر را زخمی کرده است، بخشی از موج گسترده‌تری از حملات روز سه‌شنبه (اول سپتامبر ۲۰۲۶ / ۱۰ شهریور ۱۴۰۵) در جنوب ایران بود؛ حملاتی که مقام‌های آمریکایی آن را پاسخی به افزایش تهدیدها علیه نیروهای آمریکایی و کشتیرانی تجاری توصیف کردند.

یک مقام آمریکایی گفت نیروهای ایالات متحده در شهر ساحلی کوهستک یک حمله هوایی علیه یک مجموعه مخابراتی انجام دادند. به گفته فرد آگاه از ماجرا، این مجموعه که شامل ساختمانی کوچک در پای برج نیز می‌شد، در منطقه‌ای غیرنظامی قرار داشت، اما گمان می‌رفت بخشی از آن توسط نیروهای ایرانی برای انجام عملیات مورد استفاده قرار می‌گرفته است.

این فرد گفت شش بمب که توسط جنگنده‌های نیروی دریایی آمریکا رها شدند، در مسیری بسیار دقیق به سوی برج حرکت کردند و همه آن‌ها به هدف اصابت کردند، به جز یک بمب که ظاهراً از مسیر خود منحرف شد. او مانند دیگر منابع برای صحبت درباره عملیات‌های حساس به شرط ناشناس ماندن سخن گفت.

بر اساس تصاویر تأییدشده توسط واشنگتن پست، انفجاری سقف خانه‌ای را که حدود ۴۴۰ فوت (حدود ۱۳۴ متر) با برج فاصله داشت، درهم کوبید.

به گفته علی جعفریان، معاون وزیر بهداشت ایران، این انفجار دست‌کم دو زن و دو کودک ۴ و ۱۶ ساله را کشت و بیش از ۹۰ نفر دیگر را زخمی کرد. واشنگتن پست نتوانسته است به‌طور مستقل این آمار را تأیید کند.

فرد آگاه از عملیات گفت این حادثه پس از یک فرایند گسترده هدف‌گیری رخ داد؛ فرایندی که شامل تلاش کارکنان آمریکایی برای به حداقل رساندن آسیب به غیرنظامیان و همچنین چندین مرحله تأیید موقعیت هدف بود.

جی‌دی ونس، معاون رئیس‌جمهور آمریکا، روز پنج‌شنبه در یک نشست خبری در پاسخ به پرسشی درباره این حمله گفت: «ما در حال بررسی آن هستیم، چون بدیهی است که این موضوع برای ما اهمیت دارد. می‌خواهیم بدانیم چه اتفاقی افتاده است.»

فرماندهی مرکزی ارتش آمریکا (سنتکام) که مسئولیت عملیات نظامی در منطقه را بر عهده دارد، اعلام کرد از گزارش‌های مربوط به تلفات غیرنظامیان آگاه است و «در حال بررسی آن‌ها» است، اما از ارائه جزئیات بیشتر خودداری کرد.

تیم هاوکینز، کاپیتان نیروی دریایی آمریکا و سخنگوی سنتکام، با استفاده از مخفف نام سپاه پاسداران انقلاب اسلامی گفت: «ارتش آمریکا هرگز غیرنظامیان را هدف قرار نمی‌دهد؛ برخلاف سپاه پاسداران.»

مقام‌ها همچنین در حال بررسی احتمال دیگری برای علت انفجار خانه هستند، از جمله سقوط یک موشک پدافند هوایی. با این حال، فرد آگاه از عملیات و کارشناسان تسلیحاتی به طور مستقل گفته‌اند که چنین سناریویی بسیار بعید است.

این فرد افزود برج مخابراتی تنها هدفی بود که برای حمله در کوهستک تعیین شده بود؛ موضوعی که این احتمال را رد می‌کند که خانه به طور عمدی هدف قرار گرفته یا با هدف دیگری اشتباه گرفته شده باشد.

واشنگتن پست با بررسی و راستی‌آزمایی عکس‌ها و ویدئوهای منتشرشده در شبکه‌های اجتماعی از شب حمله و پیامدهای آن، موقعیت‌ها و فاصله‌های دقیق را تعیین کرده است.

پیش از این نیز نیویورک تایمز و خبرگزاری رویترز جزئیاتی از این حمله منتشر کرده بودند.

این بمباران به فهرست رو به افزایش حملات آمریکا که در طول شش ماه جنگ جاری به کشته شدن غیرنظامیان منجر شده‌اند، افزوده می‌شود؛ جنگی که اکنون وارد مرحله‌ای از آتش‌بس شکننده شده و گهگاه با حملات پراکنده همراه است.

دولت دونالد ترامپ نگرانی‌های مطرح‌شده از سوی قانون‌گذاران و گروه‌های حقوق بشری را رد کرده است. این منتقدان می‌گویند انجام حملات هوایی بدون توجه کافی به حضور غیرنظامیان در اطراف اهداف، نقض حقوق بین‌الملل محسوب می‌شود. پنتاگون نیز تا حد زیادی دفتری را که بر کاهش آسیب به غیرنظامیان تمرکز داشت منحل کرده و کارکنان مسئول بررسی چنین حوادثی را به بخش‌های دیگر منتقل کرده است.

به گزارش رسانه‌های دولتی ایران، در ساعات اولیه آغاز جنگ در ماه فوریه، یک حمله هوایی به یک مجموعه نظامی ایران [در میناب] به مدرسه‌ای در نزدیکی آن اصابت کرد و دست‌کم ۱۷۵ نفر، که بسیاری از آن‌ها کودک بودند، کشته شدند. واشنگتن پست پیش‌تر گزارش داده بود که آن حمله در نتیجه خطایی ناشی از استفاده از اطلاعات قدیمی در فرایند هدف‌گیری رخ داده بود.

دکل آسیب‌دیده در یک مجتمع مخابراتی که توسط جت‌های نیروی دریایی ایالات متحده هدف قرار گرفت / عکس: مسعود محمدی/خبرگزاری آسوشیتدپرس

ویدئویی که جمعیت هلال احمر ایران از شب حمله به مراسم عروسی منتشر کرد، افرادی را نشان می‌داد که با چراغ‌قوه به سوی ساختمان‌های آسیب‌دیده می‌دویدند و نیروهای امدادی نیز ظاهراً با شلنگ در حال خاموش کردن آتش بودند.

جمعیت هلال احمر ایران در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «در فهرست جدید جنایت‌های جنگی و حملات ارتش آمریکا به اهداف غیرنظامی در ایران، پس از مدارس، ورزشگاه‌ها و خانه‌های مسکونی، اکنون مراسم عروسی را نیز به این فهرست اضافه کنید...»

هنوز مشخص نیست چرا بمبی که در حمله روز سه‌شنبه استفاده شد به هدف تعیین‌شده اصابت نکرد. کارشناسان تسلیحاتی می‌گویند مهمات هدایت‌شونده به چندین قابلیت دقیق از جمله مختصات GPS متکی هستند و تقریباً همیشه به هدف مورد نظر برخورد می‌کنند. انحراف از مسیر بسیار نادر است و معمولاً ناشی از اطلاعات نادرست، خطای انسانی یا نقص فنی در خود سلاح است.

فرد آگاه از حادثه گفت مهماتی که برای هدف قرار دادن مجموعه برج استفاده شدند، بمب‌های سرشی آمریکایی موسوم به «سلاح مشترک دورایستای حمله» (JSOW) بودند.

ترور بال، تحلیلگر فنی تسلیحات در مؤسسه Armament Research Services و کارشناس سابق خنثی‌سازی مهمات انفجاری ارتش آمریکا، گفت تصاویر منتشرشده از یک شبکه خبری دولتی ایران بقایایی از تسلیحات را نشان می‌دهد که با بالک انتهایی و بدنه بمب‌های JSOW مطابقت دارد.

واشنگتن پست نتوانسته است به‌طور مستقل تأیید کند که این قطعات واقعاً از محل حادثه جمع‌آوری شده‌اند.

بال گفت نوع خسارت مشاهده‌شده با یکی از مدل‌های JSOW سازگار است که از دو کلاهک جنگی با مجموع حدود ۱۹۳ پوند (حدود ۸۷ کیلوگرم) مواد منفجره استفاده می‌کند. به گفته او، شکل یکنواخت گودال ایجادشده و پراکندگی ترکش‌ها بر روی ساختمان و بناهای اطراف نشان می‌دهد که مهمات مستقیماً به سقف اصابت کرده یا درست بالای آن منفجر شده است.

او احتمال‌های دیگر، از جمله سقوط یک موشک پدافند هوایی ایران روی خانه یا انفجار یک انبار تسلیحاتی در نزدیکی محل را رد کرد و گفت در آن صورت الگوی خسارت و آثار ترکش‌ها به شکل محسوسی متفاوت می‌بود.

مارک کانسیان، مشاور ارشد اندیشکده «مرکز مطالعات راهبردی و بین‌المللی» (CSIS)، گفت بمب‌های JSOW در مسیر حرکت به سوی هدف قابلیت به‌روزرسانی دستی دارند و این احتمال وجود دارد که به دلیل هدف گرفتن بخشی بسیار باریک از برج، از مسیر منحرف شده باشند.

کانسیان افزود بعید است که اخلال الکترونیکی یا هرگونه مداخله مشابه به تنهایی بتواند مسیر پرواز یک JSOW را مختل کند، زیرا این سلاح‌ها از سامانه‌های هدایت مکمل بهره می‌برند. او پس از بررسی تصاویر و سایر جزئیات گفت «بسیار محتمل» است که حملات به برج و خانه توسط نیروهای آمریکایی انجام شده باشد.

وس برایانت، که پیش‌تر به عنوان متخصص هدف‌گیری در نیروهای عملیات ویژه نیروی هوایی آمریکا خدمت کرده بود، گفت برنامه‌ریزان نظامی موظف‌اند هنگام حمله در مناطق مسکونی، محیط اطراف هدف را نیز به دقت بررسی کنند.

برایانت که بعدها در دفتر پنتاگون برای کاهش آسیب به غیرنظامیان فعالیت داشت، گفت: «باید پیش از حمله، الگوی زندگی غیرنظامیان در منطقه مشخص شود و هر سازه‌ای که در مجاورت ساختمان هدف قرار دارد، به طور کامل ارزیابی و شناسایی شود.»