پاهای شکسته، موهای کنده‌شده و اکنون حکم اعدام

دنیل بوفی / گاردین / یکشنبه ۶ سپتامبر ۲۰۲۶

خواهران دوقلو ۱۹ ساله بودند و هنوز در دبیرستان تحصیل می‌کردند که نیمه‌شب از تختخواب‌هایشان توسط مردانی نقاب‌دار ربوده شدند؛ مردانی که بعدها مشخص شد از سوی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی اعزام شده بودند.

پس از چهار ماه جست‌وجوی بی‌وقفه و ناامیدانه در بیمارستان‌ها و نهادهای دولتی برای یافتن خبری از دخترانش، مادر آنها، مرضیه نورمحمدی، سرانجام از سرنوشتشان آگاه شد. ترانه و رومینا رحیمی به دلیل تصمیمشان برای پیوستن به میلیون‌ها نفری که در جریان اعتراضات ژانویه علیه حکومت در خیابان‌های شهرهای ایران حضور یافته بودند، بازداشت شده بودند. هنگامی که مادرشان در ماه مه موفق شد آنها را در زندان ببیند، این دو خواهر به سختی قابل شناسایی بودند.

به گفته پسرعموی آنها که در ایالات متحده زندگی می‌کند، بخش‌هایی از پوست سر این دو زن به دلیل کشیده شدن از موهایشان آسیب دیده و چهره‌هایشان پر از کبودی بود. همچنین ادعا شده است که به ترانه، که رؤیای راه‌اندازی اصطبل اسب خود را در سر دارد، گفته شده بود اگر اعتراف‌نامه را امضا نکند، مأموران زندان در برابر چشمانش به رومینا تجاوز خواهند کرد.

حکم اعدام برای ترانه و ۲۵ سال زندان برای رومینا

دیدار مادر با دخترانش در زندان دولت‌آباد اصفهان، پنج ماه پیش انجام شد. اکنون اسناد دادگاه‌های ایران نشان می‌دهد که ترانه به دلیل مشارکت در اعتراضات ژانویه به اعدام محکوم شده و رومینا نیز حکم ۲۵ سال زندان دریافت کرده است. از زمان صدور این احکام، هیچ‌یک از اعضای خانواده موفق به دیدار آنها نشده‌اند.

دلیل تفاوت میان این دو حکم همچنان نامشخص است، اما مسعود نورمحمدی، پسرعموی دوقلوها که در ایالت یوتای آمریکا زندگی می‌کند، می‌گوید درک اقدامات حکومت برای او دشوار است.

او گفت: «آنها حتی از قوانین خودشان هم پیروی نمی‌کنند. طبق قانون، یک دوره ۱۸ روزه برای اعتراض و درخواست تجدیدنظر توسط وکلا وجود دارد، اما در بسیاری از پرونده‌های اخیر [اعدام] این اتفاق نیفتاده است. فقط حکم صادر می‌کنند، بچه‌ها را می‌برند و اعدامشان می‌کنند و به دار می‌آویزند. بنابراین واقعاً هیچ چیز معنا و منطقی ندارد.»

نورمحمدی ۴۳ ساله معتقد است ترانه دقیقاً به دلیل آشکار بودن بی‌گناهی‌اش به اعدام با چوبه دار محکوم شده است.

رومینا رحیمی

او گفت: «کافی است به چشمانش نگاه کنید تا فوراً بفهمید که انسان مهربانی است. احساس من این است که آنها می‌خواهند در میان مردم ترس ایجاد کنند؛ این پیام را بدهند که: “ببینید، مهم نیست چقدر انسان خوبی باشید، مهم نیست چقدر بی‌گناه باشید، ما می‌توانیم به سراغتان بیاییم؛ پس دیگر به خیابان‌ها نیایید.”»

با وجود مشکلات و محدودیت‌های لجستیکی ناشی از جنگ با آمریکا و اسرائیل که از ماه فوریه آغاز شد، ایران امسال بیش از ۵۰۰ نفر را اعدام کرده است؛ از جمله دست‌کم ۲۹ نفر که در ارتباط با اعتراضات ضدحکومتی ژانویه محکوم شده بودند.

در میان اعدام‌شدگان دست‌کم ۱۶ زن نیز حضور داشته‌اند. صدها معترض دیگر نیز یا به اعدام محکوم شده‌اند یا با اتهاماتی روبه‌رو هستند که می‌تواند مجازات اعدام را در پی داشته باشد؛ از جمله بیش از ۷۰ نفر در اصفهان.

ماه گذشته، بریتانیا و ۳۰ کشور دیگر با صدور بیانیه‌ای مشترک، اعدام معترضان ژانویه را محکوم کرده و آن را تلاشی برای خاموش کردن صدای مخالفان توصیف کردند.

ترانه رحیمی

نورمحمدی که در حوزه فناوری اطلاعات سلامت فعالیت می‌کند و ۲۲ سال پیش از ایران به آمریکا مهاجرت کرده است، با وجود دریافت تهدیدهای مرگ از طریق پیامک و شبکه‌های اجتماعی از سوی افرادی که مدعی‌اند آدرس محل سکونتش را می‌دانند، همچنان درباره این پرونده سخن می‌گوید. او معتقد است سرنوشت دخترعموهایش باید اراده‌ای جدی برای پایان دادن به حکومت اسلامی ایجاد کند.

این دو زن در روزهای ۸ و ۹ ژانویه همراه با حدود ۱۸ میلیون نفر دیگر در اعتراضات اصفهان شرکت کردند. مردانی که یک ماه بعد برای بازداشت آنها آمدند، با کشیدن کیسه بر سرشان، آنها را از خانه خارج کردند و هیچ توضیحی نیز ارائه ندادند.

مادر دخترانش را نمی‌شناخت

نورمحمدی گفت: «خانواده نمی‌دانستند آنها کجا هستند. هیچ اطلاعی نداشتند. همه جا دنبالشان می‌گشتند؛ دادگاه‌های مختلف، بیمارستان‌ها و هر جایی که فکرش را بکنید. تا اینکه عمه‌ام تماسی دریافت کرد و به او گفتند: “دخترهایتان نزد ما هستند، برای ملاقاتشان به زندان بیایید.”»

به گفته نورمحمدی، دیدن دخترانش برای عمه او تجربه‌ای دردناک و تکان‌دهنده بود.

او گفت: «عمه‌ام فرزندان خودش را نمی‌شناخت. آنها به شدت کتک خورده بودند؛ صورت‌هایشان به‌شدت متورم شده بود، سراسر بدنشان کبود بود، آرنج‌ها، بند انگشتان و پاهایشان شکسته بود و تقریباً هیچ مویی روی سرشان باقی نمانده بود، چون آنها را از موهایشان می‌کشیدند و از یک سلول به سلول دیگر می‌بردند. همان‌جا فهمید که آنها در سلول انفرادی نگهداری شده‌اند.»

مرضیه نورمحمدی که اکنون دختران ۲۰ ساله‌اش را به تنهایی بزرگ کرده است، اجازه حضور در دادگاه آنها را نداشت. وکلای خواهران گفته‌اند که ترانه در دادگاه اعلام کرده هرگونه اعتراف یا اظهارنظر منتسب به او تحت شکنجه اخذ شده است. همچنین ادعا می‌شود هیچ مدرکی دال بر مشارکت این دو خواهر در اقدامات خشونت‌آمیز ارائه نشده و آنها پیش از این هرگز در اعتراضات سیاسی شرکت نکرده بودند.

نورمحمدی در پایان گفت: «مادرم با من زندگی می‌کند. حتی یک ثانیه نیست که از کنار او عبور کنم و او در حال گریه کردن نباشد.»