جهش ۳۳ درصدی سود شرکت آرامکوی عربستان

لیزا فریدمن / نیویورک تایمز / ۴ اوت ۲۰۲۶

شرکت آرامکوی عربستان سعودی، بزرگ‌ترین شرکت نفتی جهان، روز سه‌شنبه از افزایش ۳۳ درصدی سود خود با وجود اختلال‌های شدید در مسیرهای عرضه ناشی از جنگ در خاورمیانه خبر داد.

این شرکت اعلام کرد که در فاصله ماه‌های آوریل تا ژوئن، ۳۳.۴ میلیارد دلار سود خالص تعدیل‌شده کسب کرده است، در حالی که این رقم در مدت مشابه سال گذشته ۲۵.۲ میلیارد دلار بوده است.

شرکت‌های نفتی برای سه‌ماهه دوم، سودهای بادآورده چند میلیارد دلاری گزارش کرده‌اند، زیرا جنگ باعث افزایش قیمت انرژی شده است. بر اساس برخی معیارها، سود سه‌ماهه آرامکو بزرگ‌ترین سود از سال ۲۰۲۲ تاکنون بوده است. این عملکرد نشان‌دهنده قدرت غول انرژی دولتی عربستان سعودی است که برای یافتن مسیرهای صادراتی جدید برای نفت خود تلاش زیادی کرده است.

ایالات متحده و اسرائیل در ۲۸ فوریه حملات نظامی علیه ایران را آغاز کردند. از آن زمان تاکنون، تهران به طور موثری تردد کشتی‌ها از طریق تنگه هرمز، آبراه حیاتی برای حمل نفت و گاز از خلیج فارس، را فلج کرده است. عربستان سعودی به سرعت بیش از ۷۰ درصد از نفت خود را از طریق یک خط لوله از میادین شرقی خود به پایانه‌های بندری غربی در دریای سرخ هدایت کرد.

این اقدام به آرامکو اجازه داد تا به صادرات روزانه میلیون‌ها بشکه نفت ادامه دهد. امین اچ. ناصر، مدیرعامل این شرکت، ماه‌های گذشته را «یکی از چالش‌برانگیزترین دوران‌ها در تاریخ آرامکوی عربستان» توصیف کرد. اما او در تماسی با سرمایه‌گذاران، تا حدی همین خط لوله را عامل محدود شدن زیان‌های عرضه دانست.

اما اکنون این مسیر جایگزین، از طریق تنگه باب‌المندب نیز خطرناک شده است. در ۲۰ ژوئیه، حوثی‌ها، شبه‌نظامیان همسو با ایران در یمن، محاصره کشتی‌های سعودی در حال عبور از دریای سرخ را اعلام کردند. حوثی‌ها از آن زمان تاکنون مدعی حمله به چندین کشتی شده‌اند.

در حال حاضر بخش زیادی از صادرات نفت عربستان سعودی از طریق مصر تغییر مسیر داده است، هرچند نفتکش‌ها در آنجا نیز در برابر حملات پهپادی آسیب‌پذیر بوده‌اند. وزارت دفاع عربستان سعودی هفته گذشته اعلام کرد که این کشور در حال تشکیل یک ائتلاف نظامی برای حفاظت از کشتیرانی در دریای سرخ در برابر حملات بیشتر است.

ایران روز دوشنبه اعلام کرد که در حال مذاکره با عمان برای بازگشایی موقت تنگه هرمز است. پرزیدنت ترامپ گفت که حمله تهدیدآمیزی را که قرار بود آخر هفته علیه ایران انجام شود، لغو کرده و دلیل آن را پیشرفت احتمالی در بازگشایی تنگه و درخواست‌های عربستان سعودی و سایر متحدان برای خویشتن‌داری عنوان کرد.

آقای ناصر گفت: «با نگاه به آینده، همچنان نگران هستیم که ادامه اختلال‌ها در تنگه هرمز و تنگه باب‌المندب بتواند تأثیر قابل توجهی بر اقتصاد جهان داشته باشد.»

سایر شرکت‌های نفتی که پالایشگاه‌ها و زیرساخت‌های تولیدشان تا این حد در خلیج فارس متمرکز نیست، در سه‌ماهه دوم عملکرد درخشانی داشتند. اکسون موبیل، بزرگ‌ترین شرکت نفتی آمریکا، ۱۴.۵ میلیارد دلار سود گزارش کرد که بیش از دو برابر سال قبل است. سود شرکت شورون به ۱۲.۱ میلیارد دلار جهش کرد، در حالی که این رقم در سال گذشته ۲.۵ میلیارد دلار بود.

همچنین روز سه‌شنبه، غول نفتی بریتانیا، شرکت بی‌پی، گزارش داد که سود خود را نسبت به سال گذشته دو برابر کرده است. این شرکت اعلام کرد که سود آن در سه‌ماهه دوم ۵.۷ میلیارد دلار بوده است.

سود آرامکو برای اقتصاد عربستان حیاتی است. بر اساس اعلام مؤسسه رتبه‌بندی فیچ ریتینگز، دولت به طور مستقیم مالک بیش از ۸۰ درصد این تجارت است، در حالی که صندوق سرمایه‌گذاری دولتی آن، صندوق سرمایه‌گذاری عمومی، ۱۶ درصد سهام را در اختیار دارد. آرامکو بیش از ۷۶ هزار نفر را در استخدام دارد.

اقتصاد عربستان سعودی از جنگ به شدت آسیب دیده است. بر اساس برآوردهایی که این هفته توسط مرکز آمار عربستان منتشر شد، تولید ناخالص داخلی در سه‌ماهه دوم در مقایسه با مدت مشابه سال قبل حدود ۴.۸ درصد کاهش یافته است.