«ترامپ ممکن است از حمله به ایران خودداری کند»

ارین بانکو، حمیرا پاموک، فیل استوارت و تیمور ازهری
خبرگزاری رویترز /  ۱۴ نوامبر ۲۰۲۶

به گفته سه فرد مطلع، دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، در روزهای اخیر به مشاوران ارشد خود گفته است که اگر ایالات متحده با اقدامات تحریک‌آمیز جدیدی از سوی تهران یا حوثی‌های یمن (که تحت حمایت ایران هستند) مواجه نشود، ممکن است از حمله به ایران صرف‌نظر کند.

ترامپ در این مدت میان تهدید به تشدید جنگ با حملات جدید و کاهش خصومت‌ها در نوسان بوده است. مقامات فعلی و پیشین می‌گویند به نظر نمی‌رسد او هنوز تصمیم قطعی درباره نحوه پایان دادن به این درگیریِ نامحبوب گرفته باشد؛ درگیری‌ای که خود او در ماه فوریه به همراه اسرائیل آغاز کرد.

این منابع ـــ که مانند سایر افراد مصاحبه‌شده در این گزارش، خواستند نامشان فاش نشود ـــ گفتند که ترامپ در جلسات با مشاوران امنیت ملی خود و پس از دریافت چندین گزارش اطلاعاتی، اظهار داشته که در حال بررسیِ به تعویق انداختن یا خودداری از انجام حملات است.

او همچنین نسبت به متحدان منطقه‌ای خود ـــ که از او خواسته‌اند از بازگشت به یک جنگ تمام‌عیار پرهیز کند ـــ ابراز همدلی کرده است.

ترامپ روز پنجشنبه در گفتگو با استیون ای. اسمیت، مجری برنامه‌های ورزشی، گفت: «من می‌توانم همین حالا به این ماجرا پایان دهم، اما بنا به درخواست کشورهایی که قصد محافظت از آن‌ها را دارم، داریم این کار را به شیوه‌ای طولانی‌تر و کمی متمدنانه‌تر پیش می‌بریم.»

این جنگ موجب افزایش قیمت جهانی سوخت شده و در میان رأی‌دهندگان آمریکایی نیز بسیار نامحبوب بوده است؛ رأی‌دهندگانی که در انتخابات میان‌دوره‌ای هفته گذشته، کنترل کنگره را به دموکرات‌ها سپردند. در نظرسنجی مشترک رویترز و ایپسوس که اندکی پیش از انتخابات ۳ نوامبر انجام شد، ۵۵ درصد از آمریکایی‌ها اعلام کردند که این جنگ ارزش هزینه‌هایش را ندارد. جی‌دی ونس، معاون رئیس‌جمهور، نیز همین موضوع را دلیل شکست جمهوری‌خواهانِ ترامپ در کسب کنگره دانست.

اظهارات خصوصی ترامپ در راستای سخنان عمومی اوست که احتمال از سرگیری یک جنگ تمام‌عیار را کم‌اهمیت جلوه می‌دهند.

یکی از مقامات کاخ سفید در بیانیه‌ای اعلام کرد: «رئیس‌جمهور ترامپ به عنوان فرمانده کل قوا، طراح اصلی و تنها تصمیم‌گیرنده‌ای است که تمام برگ‌های برنده را در دست دارد و همواره تضمین خواهد کرد که از منافع آمریکا محافظت شود.» «ایالات متحده با در اختیار داشتن کنترل تنگه هرمز و در شرایطی که اقتصاد ایران رو به فروپاشی است، در موقعیتی بسیار قدرتمند قرار دارد. تنها رئیس‌جمهور ترامپ می‌داند که چه کاری انجام خواهد داد و چه زمانی آن را عملی خواهد کرد.»

سازمان اطلاعات مرکزی (سیا) و دفتر مدیر اطلاعات ملی به درخواست‌ها برای اظهار نظر پاسخی ندادند.

تماس‌ها با عربستان سعودی و ترکیه

به گفته یک مقام ارشد آمریکایی و فرد دیگری که از این موضوع آگاه است، ترامپ در تماس‌های تلفنی طی دو هفته گذشته، نظر ولیعهد عربستان، محمد بن سلمان، و رئیس‌جمهور ترکیه، طیب اردوغان، را جویا شد. هر دو نفر از او خواستند که حملات علیه ایران را از سر نگیرد. به گفته این منابع، ترامپ در این خصوص هیچ‌گونه تعهدی نداد.

به گفته دو فرد دیگر که از جزئیات این گفتگوها مطلع هستند، ترامپ در ۳۱ اکتبر به بن سلمان گفت که قصد دارد پس از انتخابات به ایران حمله کند؛ اما ولیعهد از او خواست که دست نگه دارد و استدلال کرد که تحریم‌های اقتصادی علیه ایران مؤثر واقع شده‌اند.

وزارت امور خارجه عربستان سعودی به درخواست برای اظهار نظر پاسخی نداد.

طبق اعلام ریاست‌جمهوری ترکیه، ترامپ از ۲۸ اکتبر تاکنون سه بار با اردوغان گفتگو کرده است. در بیانیه رسمی مربوط به تماس روز ۷ نوامبر، بر لزوم پایان یافتن تنش‌ها میان ایران و ایالات متحده تأکید شده است.

دو مقام آمریکایی که در جریان اطلاعات مربوطه قرار دارند، گفتند که نهادهای اطلاعاتی ایالات متحده ارزیابی کرده‌اند که محاصره دریایی و تحریم‌های اقتصادی آمریکا به اقتصاد ایران آسیب رسانده و همچنان بر تهران فشار وارد خواهند کرد.

خبرگزاری رویترز هفته گذشته گزارش داد که ارتش ایالات متحده، در ادامه محاصره چندین‌ماهه رفت‌وآمد دریایی ایران، اکنون در تلاش است تا از ورود تسلیحات و سایر اقلام تحریم‌شده به این کشور از طریق مرزهای زمینی یا دریای خزر نیز جلوگیری کند.

گزینه‌های نظامی

سه فرد دیگر که از برنامه‌ریزی‌های ایالات متحده آگاه هستند، گفتند که ارتش آمریکا در عین حال آمادگی دارد تا در صورت لزوم، سطح تنش‌ها را افزایش دهد.

به گفته این افراد، یک ناو هواپیمابر سوم نیز در روزهای آینده وارد خاورمیانه خواهد شد تا جایگزین یکی از دو ناوی شود که هم‌اکنون در منطقه حضور دارند؛ با این حال، در صورت نیاز، هر سه ناو می‌توانند در منطقه باقی بمانند.

یکی از افرادی که از جزئیات تماس‌های ترامپ با رهبران عربستان و ترکیه مطلع است، گفت که ترامپ ممکن است گزینه بمباران تأسیسات هسته‌ای زیرزمینی ایران را انتخاب کند. اما ایالات متحده پیش‌تر به این تأسیسات حمله کرده است و مشخص نیست که آیا حملات بیشتر موفقیت‌آمیز خواهد بود یا خیر.

دو مقام آمریکایی اظهار داشتند که طبق ارزیابی نهادهای اطلاعاتی ایالات متحده، انجام حملات مجدد، تغییر چشمگیری در خواسته‌های ایران در جریان مذاکرات ایجاد نخواهد کرد.

به گفته دو فرد مطلع از این گزارش‌های اطلاعاتی، ترامپ همچنین در جریان وضعیت ذخایر تسلیحاتی ایالات متحده قرار گرفت؛ ذخایری که میزان برخی از آن‌ها به سطوحی نگران‌کننده کاهش یافته است. خبرگزاری رویترز در ماه اوت گزارش داد که ایالات متحده «تقریباً تمام» مهمات دقیق‌زن دوربرد خود را به کار گرفته است؛ فرد دیگری که در جریان این موضوع قرار دارد نیز گفت که این ذخایر هنوز جایگزین (تکمیل) نشده‌اند.

یک مقام کاخ سفید گفت: «ارتش ایالات متحده از مهمات و تسلیحات کافی برای تحقق تمامی اهداف راهبردی فرمانده کل قوا، و حتی فراتر از آن، برخوردار است.»

فشار اسرائیل

به گفته یک مقام آمریکایی، مقامات اسرائیلی همچنان دولت آمریکا را تحت فشار می‌گذارند تا دست به یک عملیات نظامی دیگر بزند.
ترامپ در این هفته اشاره کرد که ایالات متحده هر آنچه را که می‌توانست از طریق مذاکرات به دست آورد، کسب کرده است؛ اما نگفت که آیا حملات را از سر خواهد گرفت یا خیر.

ترامپ روز پنجشنبه در پستی در شبکه‌های اجتماعی نوشت: «ما نیازی به توافق با ایران نداریم. ما پول آن‌ها را — صدها میلیارد دلار — در اختیار داریم و تنگه‌شان هم دست ماست!»