اردن کانون جدیدی در جنگ آمریکا و ایران می‌شود

گرِگ جافی، جولیان ای. بارنز و جاناتان سوان
نیویورک تایمز / ۱۸ ژوئیه ۲۰۲۶

مقام‌های متعدد آمریکایی اعلام کردند حمله ایران که روز جمعه به کشته شدن دو سرباز آمریکایی و مفقود شدن یک نظامی دیگر منجر شد، چهارمین حمله طی پنج روز گذشته علیه نیروهای ایالات متحده در اردن بود. این حملات در مجموع ده‌ها نظامی آمریکایی را زخمی کرده و به تعدادی از بالگردها نیز آسیب وارد کرده است.

به گفته این مقام‌ها که به دلیل حساسیت موضوعات عملیاتی نخواستند نامشان فاش شود، موج حملات اخیر و خسارات ناشی از آن نشان می‌دهد که نیروهای ایرانی نه‌تنها همچنان ذخایر قابل‌توجهی از موشک‌ها در اختیار دارند، بلکه در عبور از سامانه‌های پدافند هوایی آمریکا نیز مهارت بیشتری پیدا کرده‌اند.

اردن که میزبان پایگاه‌های مهم هوایی آمریکا است، در آستانه جنگ و روزهای نخست آن اهمیت بیشتری یافت؛ زیرا پنتاگون شماری از نیروهای خود را از بحرین، امارات متحده عربی و قطر به مناطق نسبتاً امن‌تر در اردن و اسرائیل منتقل کرد. به گفته مقام‌های آمریکایی، نقش اردن در عملیات‌های ایالات متحده از آن زمان تاکنون افزایش یافته است، زیرا دیگر متحدان آمریکا در منطقه محدودیت‌هایی برای استقرار نیروهای آمریکایی و پرواز هواپیماهای این کشور بر فراز قلمرو خود اعمال کرده‌اند.

در اوایل ماه ژوئیه، ایران دامنه حملات خود در منطقه را گسترش داد و برای نخستین بار از زمان امضای توافق آتش‌بس میان تهران و واشنگتن در ماه ژوئن، اردن را نیز هدف قرار داد.

مقام‌های آمریکایی شرحی از حملات پنج روز گذشته ایران به اردن ارائه کردند؛ حملاتی که پنتاگون تاکنون جزئیات آن‌ها را به‌طور عمومی مطرح نکرده است.

به گفته آنان، نخستین حمله به نیروهای آمریکایی در اردن، یک مرکز اقامتی در پایگاه هوایی ملک فیصل را هدف قرار داد و تا پنج نظامی آمریکایی را زخمی کرد. دومین حمله پایگاهی در شرق اردن را که بالگردهای بلک‌هاوک آمریکا از آنجا عملیات انجام می‌دادند هدف گرفت و به شمار قابل‌توجهی از این بالگردها آسیب رساند.

این مقام‌ها افزودند که ۴۸ ساعت پیش نیز موشک‌های ایرانی پایگاه هوایی موفق السلطي در شهر ازرق اردن را هدف قرار دادند؛ همان پایگاهی که روز جمعه در آن دو نظامی آمریکایی کشته شدند. در حمله قبلی، حدود ۲۰ نظامی آمریکایی که برای پناه گرفتن به سمت سنگرها می‌دویدند زخمی شدند، اما در آن حمله کسی جان خود را از دست نداد. با این حال، هنگامی که ایران روز جمعه بار دیگر این پایگاه را هدف قرار داد، دو نظامی آمریکایی کشته و چهار نیروی دیگر زخمی شدند. به گفته مقام‌های آمریکایی، شماری دیگر از نیروها نیز از نظر جراحات جزئی مورد معاینه قرار گرفتند و سپس به مأموریت خود بازگشتند.

پنتاگون از اظهارنظر در این باره خودداری کرد.

ارتش ایران روز جمعه اعلام کرد که با استفاده از پهپادها مخازن سوخت در پایگاه آمریکایی ازرق را هدف قرار داده است. همچنین سپاه پاسداران انقلاب اسلامی اعلام کرد با استفاده از موشک‌ها و پهپادها، آشیانه‌های نگهداری هواپیما در این پایگاه را هدف قرار داده است؛ موضوعی که خبرگزاری فارس، رسانه‌ای نیمه‌رسمی وابسته به سپاه، نیز آن را گزارش کرد.

دیوید دپتولا، سپهبد بازنشسته نیروی هوایی آمریکا و از طراحان اصلی جنگ هوایی خلیج فارس در سال ۱۹۹۱، گفت موقعیت جغرافیایی اردن به ایالات متحده امکان می‌دهد «عملیات‌های هوایی کارآمدتری را در سراسر سوریه، عراق و منطقه گسترده‌تر انجام دهد.»

او روز شنبه در پیامی ایمیلی نوشت: «حمله روز جمعه صرفاً حمله به یک پایگاه نبود. این حمله‌ای علیه ائتلاف منطقه‌ای آمریکا و تلاشی برای افزایش هزینه سیاسی میزبانی از نیروهای آمریکایی به سطحی بالاتر از منافع امنیتی آن بود.»

ارتش آمریکا شامگاه شنبه اعلام کرد حملات تلافی‌جویانه‌ای را با هدف کاهش تهدید ایران علیه کشتیرانی در تنگه هرمز و نیز «مجازات سریع نیروهای سپاه پاسداران انقلاب اسلامی که حملاتی علیه نظامیان آمریکایی در اردن انجام داده بودند» آغاز کرده است.

حتی پیش از این حملات نیز دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، نشانه‌هایی از قصد خود برای تشدید حملات علیه ایران در هفته آینده بروز داده بود. او اعلام کرده بود که در نظر دارد زیرساخت‌های بیشتری در ایران، از جمله پل‌ها، نیروگاه‌های برق و شبکه‌های توزیع انرژی را هدف قرار دهد.