آیا با ملی‌گرایی‌قومی و بن‌ژادی در ایران روبه‌رو هستیم؟

اين گفتگوى چالش آميزى است ميان دکتر اكبر كرمى و يوسف عزيزى بنى طرف در باره كتاب “ممالك محروسه، مملكت عربستان و فرجام دولت ملت در ايران”.
اكبر كرمى گرچه مواضعى مترقى در پذيرش فدراليسم و جمهورى خواهى دارد و چالشگر ماهرى است اما به عنوان يك مصاحبه گر بى طرف هنوز خودرا به طور كامل از رسوبات انديشه هاى ناسيونالستى فرادستى رها نكرده است. به عنوان نمونه، ايشان بر گسست كامل سياست از تاريخ تاكيد مى كند كه برخاسته از همان ايديولوژى ناسيوناليستى است. اين به معناى آن است كه او از پذيرش حقايق تاريخى يعنى پذيرش ايران چند مملكتى مى هراسد زيرا فكر مى كند اين امر مى تواند به پذيرش ايران چند كشورى بدل شود. مثل بريتانيا، اسپانيا، اتيوپى، و كانادا.
او به رغم نص آشكار قانون اساسى مشروطه و کتاب های پژوهشگرانى چون سعيد نفيسى، داريوش آشورى، عباس امانت، مصطفى وزيرى و ديگر تاریخنگاران فارس زبان كلاسيك و معاصر، نظام سياسى ادارى مملكت هاى هم پيمان محروسه را نفى مى كند. او مى داند اينها پيامدهاى سياسى و قانونى در وضع كنونى ملیت ها در ایران دارد. نیز متاسفانه ايشان در مورد كتابى با من گفتگو مى كرد كه نخوانده بود و البته صادقانه پذيرفت كه كتاب ممالك محروسه را بخواند و دوباره با من صحبت كند. به رغم همه اينها اكبر كرمى، هموطنى است كه مى كوشد با سعه صدر و گفتگو و چالش با مصاحبه شونده، نكات مبهم و نا آشنا را براى مخاطبان روشن كند.