سازمان حقوق بشر ایران، برنده جایزه در کنگره جهانی علیه مجازات اعدام

سازمان حقوق بشر ایران
۲۳ تیرماه ۱۴۰۵

سازمان حقوق بشر ایران در نهمین کنگره جهانی علیه مجازات اعدام که از ۳۰ ژوئن تا ۲ ژوئیه ۲۰۲۶ (۹ تا ۱۱ تیرماه ۱۴۰۵) در پاریس برگزار شد، جایزه «مستندسازی» را دریافت کرد. این کنگره به همت سازمان «باهم علیه مجازات اعدام» (ECPM) و با حضور بیش از یک‌هزار و ۳۰۰ فعال، کارشناس و نماینده از سراسر جهان برگزار شد؛ شرکت‌کنندگانی که برای بررسی راهکارهای پیشبرد لغو جهانی مجازات اعدام گرد هم آمده بودند.

در مراسم اختتامیه کنگره، جایزه «مستندسازی» به سازمان حقوق بشر ایران اهدا شد؛ جایزه‌ای در تقدیر از نزدیک به دو دهه تلاش این سازمان برای مستندسازی، گزارش‌دهی و دادخواهی علیه مجازات اعدام. این جایزه به‌طور مشترک به سازمان جامعه مدنی «ائتلاف عدالت تحول‌آفرین» (Transformative Justice Collective - TJC) از سنگاپور نیز اهدا شد؛ نهادی که سال‌هاست با وجود محدودیت‌های شدید، موارد اجرای مجازات اعدام در آن کشور را مستند می‌کند.

محمود امیری‌مقدم، مدیر سازمان حقوق بشر ایران، هنگام دریافت این جایزه در پاریس گفت: «از طرف سازمان حقوق بشر ایران دریافت این جایزه برای من افتخار بزرگی است. پیش از هر چیز، این جایزه متعلق به همه زنان و مردان شجاعی است که اطلاعات را در اختیار ما قرار می‌دهند. همان‌طور که می‌دانید، در ایران بیش از ۹۰ درصد اعدام‌ها هرگز به‌صورت رسمی اعلام نمی‌شود. ما طی ۱۹ سال گذشته حدود ۱۱ هزار اعدام را مستند کرده‌ایم که تنها هزار و ۶۳۹ مورد آن مربوط به سال گذشته است. کسانی که این اطلاعات را برای ما ارسال می‌کنند، جان خود را به خطر می‌اندازند، زیرا می‌خواهند جهان از آنچه در ایران می‌گذرد آگاه شود و امیدوارند جامعه جهانی در برابر این وقایع سکوت نکند و در کنار آنان بایستد.»

او با اشاره به فشار روانی ناشی از مستندسازی این حجم از اعدام‌ها افزود: «این جایزه همچنین متعلق به همکاران من است که این اطلاعات را دریافت می‌کنند. معمولاً این پیام‌ها نیمه‌شب از طریق تلفن همراه به دست ما می‌رسد. تصور کنید؛ تنها در سال گذشته بیش از هزار و ۶۰۰ اعدام، یعنی روزانه چهار تا پنج اعدام. هر بار که تلفن زنگ می‌زند یا پیامی دریافت می‌شود، می‌دانید انسانی با نام، سن و زندگی مشخص اعدام شده است. این اتفاق تنها در سال گذشته بیش از هزار و ۶۰۰ بار تکرار شد.»

امیری‌مقدم این جایزه را همچنین به کارزار «سه‌شنبه‌های نه به اعدام» در زندان‌های ایران تقدیم کرد؛ کارزاری که هم‌زمان با دریافت این جایزه، صدوبیست‌ونهمین هفته اعتصاب غذای خود را برگزار می‌کرد. او گفت: «هر سه‌شنبه، زندانیان در ۵۷ زندان کشور در اعتراض به اعدام‌های روزانه دست به اعتصاب غذا می‌زنند.»

مدیر سازمان حقوق بشر ایران در پایان از جامعه جهانی، به‌ویژه کشورهایی که خود را متعهد به اصول حقوق بشر می‌دانند، خواست مسئله حقوق بشر، به‌ویژه مجازات اعدام، را در دستور کار هرگونه گفت‌وگو با جمهوری اسلامی قرار دهند. او تأکید کرد: «در هر توافقی با جمهوری اسلامی، توقف اجرای مجازات اعدام باید یکی از مطالبات اصلی باشد.»
گفتنی است، با پیوستن زندان بروجن در استان چهارمحال و بختیاری به کارزار هفتگی «سه‌شنبه‌های نه به اعدام» در هفته جاری، این حرکت اعتراضی اکنون در ۵۸ زندان سراسر کشور در جریان است.