بهروز اسدی: اروپا نباید درِ خود را به روی طالبان باز کند

اروپا نباید درِ خود را به روی طالبان باز کند، در حالی‌که زنان افغانستان در زندان تبعیض و سرکوب گرفتار شده‌اند

نامه سرگشاده به رئیس پارلمان اروپا
به
خانم روبرتا متسولا
رئیس پارلمان اروپا
بروکسل / استراسبورگ

موضوع: نه به عادی‌سازی رژیم طالبان از طریق گفت‌وگوهای فنی، صدور ویزا یا راه‌های پنهان دیپلماتیک

سرکار خانم رئیس،

سرکار خانم رئیس متسولا،
نمایندگان محترم پارلمان اروپا،
اعضای محترم هیأت نمایندگی پارلمان اروپا برای روابط با افغانستان،
اعضای محترم کمیته امور خارجی،
اعضای محترم زیرکمیته حقوق بشر،
اعضای محترم کمیته حقوق زنان و برابری جنسیتی،
اعضای محترم کمیته آزادی‌های مدنی، عدالت و امور داخلی،
اعضای محترم کمیته توسعه،
نمایندگان محترم دفتر مطبوعاتی پارلمان اروپا،

ما با نگرانی عمیق و خشم قاطع، نسبت به دعوت و ورود نمایندگان رژیم طالبان به اروپا برای گفت‌وگو با نهادهای اتحادیه اروپا، این نامه را خطاب به شما می‌نویسیم. این گفت‌وگوها به عنوان نشست‌های «فنی» یا اداری معرفی می‌شوند، اما برای میلیون‌ها انسان در افغانستان، به‌ویژه زنان، دختران، اقلیت‌ها، پناهجویان، خبرنگاران زن، مدافعان حقوق بشر و جامعه مدنی، این موضوع یک روند بی‌طرفانه و فنی نیست.

این یک پیام سیاسی است.

این پیام به رژیمی است که زنان و دختران را به‌صورت سیستماتیک از آموزش، کار، حضور در جامعه و زندگی عمومی حذف کرده است. این پیام به ساختاری قدرت‌محور است که بر ترس، خشونت، اجبار مذهبی، آپارتاید علیه زنان و سرکوب اقلیت‌ها بنا شده است. و این پیام به قربانیان است که اروپا از یک‌سو قطعنامه صادر می‌کند، اما از سوی دیگر آماده است پشت درهای بسته با عاملان همین جنایت‌ها مذاکره کند.

پارلمان اروپا در تاریخ ۲۱ می ۲۰۲۶ با اکثریت قاطع، وضعیت زنان و دختران در افغانستان را محکوم کرد. این پارلمان سیاست‌های طالبان را آزار و سرکوب سیستماتیک، نهادینه‌سازی نقض سنگین حقوق بشر و شکلی از آپارتاید جنسیتی دانست. همچنین خواستار آن شد که طالبان نه عادی‌سازی شوند، نه به رسمیت شناخته شوند و نه جنایت‌های آنان زیر پوشش تشریفات دیپلماتیک پنهان گردد.

در چنین شرایطی، از نظر سیاسی و اخلاقی غیرقابل تحمل است که نمایندگان همین ساختار طالبان به نهادهای اروپایی دسترسی پیدا کنند. کافی نیست گفته شود که یک نشست «فنی» است و به معنای به رسمیت شناختن نیست. عادی‌سازی فقط با صدور یک سند رسمی شناسایی آغاز نمی‌شود. عادی‌سازی با ویزا، سالن جلسه، پروتکل، مذاکره، همکاری اداری و عادت دادن تدریجی افکار عمومی به حضور رژیمی آغاز می‌شود که زنان را از حقوق‌شان محروم کرده و جامعه افغانستان را سرکوب می‌کند.

از این‌رو، ما از پارلمان اروپا و از شما به عنوان رئیس آن، خواهان یک موضع‌گیری روشن، علنی و بدون ابهام هستیم:

نخست: پارلمان اروپا باید آشکار سازد چه کسانی این گفت‌وگوها با نمایندگان طالبان را پیشنهاد، تأیید و از نظر سیاسی مسئولیت آن را بر عهده گرفته‌اند.

دوم: کمیسیون اروپا و کشورهای عضو دخیل باید توضیح دهند دستور کار، شرکت‌کنندگان، توافقات، و پیامدهای سیاسی یا مالی این گفت‌وگوها چه بوده است.

سوم: باید به‌صورت علنی تضمین شود که هیچ‌گونه شناسایی مستقیم یا غیرمستقیم رژیم طالبان صورت نمی‌گیرد.

چهارم: هر نوع همکاری که بتواند به اخراج یا بازگرداندن پناهجویان افغان به کشوری منجر شود که در آن با آزار، بازداشت، شکنجه، ناپدیدسازی اجباری یا مرگ روبه‌رو می‌شوند، باید فوراً متوقف گردد.

پنجم: اتحادیه اروپا باید اصل منع بازگرداندن اجباری را بدون هیچ استثنا رعایت کند. انسان‌ها نباید به دست رژیمی بازگردانده شوند که خود به دلیل سنگین‌ترین نقض‌های حقوق بشری محکوم شده است.

ششم: نمایندگان طالبان نباید به داده‌های کنسولی، اسناد هویتی، درخواست‌های گذرنامه، اطلاعات خانوادگی یا اطلاعات حساس شهروندان افغان در اروپا دسترسی داشته باشند. زنان، همکاران پیشین نهادهای بین‌المللی، خبرنگاران زن، قاضیان زن، وکلای زن، فعالان مدنی، اقلیت‌های مذهبی و قومی و مخالفان سیاسی در معرض خطر ویژه قرار دارند.

هفتم: اتحادیه اروپا باید تحریم‌های هدفمند علیه مقام‌های طالبان را که مسئول سرکوب زنان، دختران، اقلیت‌ها و نیروهای جامعه مدنی هستند، گسترش دهد؛ نه اینکه زمینه ارتقای سیاسی آنان را فراهم کند.

هشتم: پارلمان اروپا باید از کمیسیون و شورای اروپا بخواهد به پارلمان گزارش دهند که قطعنامه ۲۱ می ۲۰۲۶ را چگونه در عمل اجرا خواهند کرد.

سرکار خانم رئیس،

این موضوع یک تشریفات دیپلماتیک نیست. این مسئله اعتبار اروپا است.

اروپا نمی‌تواند یک روز آپارتاید جنسیتی طالبان را محکوم کند و روز بعد نمایندگان همان رژیم را در بروکسل بپذیرد، گویی آنان طرف‌های عادی گفت‌وگو هستند. اروپا نمی‌تواند به زنان افغانستان وعده همبستگی بدهد و هم‌زمان با کسانی مذاکره کند که آموزش، کار، صدا، آزادی حرکت و کرامت انسانی را از آنان گرفته‌اند. اروپا نمی‌تواند از حقوق بشر سخن بگوید و هم‌زمان راه‌هایی را باز کند که طالبان قدم‌به‌قدم وارد روندهای دیپلماتیک اروپا شوند.

چنین سیاستی واقع‌گرایی سیاسی نیست. این یک عقب‌نشینی خطرناک اخلاقی است.

ما خواهان یک خط روشن هستیم: نه به شناسایی، نه به عادی‌سازی، نه به ارتقای دیپلماتیک طالبان، و نه به همکاری به بهای قربانی شدن پناهجویان، زنان و اقلیت‌ها.

قطعنامه پارلمان اروپا نباید فقط روی کاغذ باقی بماند. این قطعنامه باید پیامد سیاسی داشته باشد. اگر پارلمان اروپا طالبان را محکوم می‌کند، کمیسیون، شورا و کشورهای عضو نیز باید به این محکومیت پایبند باشند. نباید هیچ راه پنهانی وجود داشته باشد که از طریق آن یک رژیم محکوم و منفور بتواند به نهادهای اروپایی دسترسی پیدا کند.

ما از شما، سرکار خانم رئیس، انتظار داریم که از صدای پارلمان اروپا دفاع کنید و از کمیسیون، شورا و کشورهای عضو پاسخ‌گویی بخواهید.

زنان افغانستان، دختران محروم از مدرسه، اقلیت‌های تحت تعقیب، خبرنگاران زن تهدیدشده، خانواده‌های پناهجو و جامعه مدنی شجاع افغانستان به سخنان نمادین نیاز ندارند. آنان به مرزهای سیاسی روشن نیاز دارند.

خواست ما روشن و غیرقابل معامله است:

نه به عادی‌سازی طالبان.
نه به بازگرداندن انسان‌ها به خطر.
نه به سیاست اروپایی به بهای قربانی شدن زنان، دختران، اقلیت‌ها و پناهجویان افغان.

با انتظار جدی برای موضع‌گیری علنی.

بهروز اسدی
فعال حقوق بشر
سخنگوی Woman Life Freedom Germany e.V.
دارنده نشان شایستگی جمهوری فدرال آلمان