آمریکا در حال تهیه قطعنامهای برای محکومیت ایران در آژانس است
فرانسوا مورفی و جان آیریش / خبرگزاری رویترز / ۵ ژوئن ۲۰۲۶
دیپلماتها روز جمعه اعلام کردند ایالات متحده در آستانه نشست هفته آینده شورای حکام نهاد نظارتی هستهای سازمان ملل، در حال تهیه پیشنویس قطعنامهای برای محکومیت ایران است؛ اقدامی که میتواند مذاکرات گستردهتر میان واشنگتن و تهران را پیچیدهتر کند.
واشنگتن و تهران در حال مذاکره بر سر تمدید آتشبس میان خود هستند؛ اقدامی که میتواند زمینه را برای گفتوگو درباره موضوعاتی از جمله برنامه هستهای ایران فراهم کند. دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، تأکید دارد که ایران هرگز نباید به سلاح هستهای دست یابد.
ایران میگوید هرگز چنین قصدی نداشته است.
حملات نظامی اسرائیل و آمریکا در ژوئن سال گذشته، سه تأسیسات شناختهشده غنیسازی اورانیوم که در آن زمان در ایران فعال بودند را نابود یا بهشدت آسیبدیده کرد. با این حال، گمان میرود بخش زیادی از اورانیوم با غنای بالا باقی مانده باشد، هرچند نهاد نظارتی هستهای سازمان ملل تاکنون برای راستیآزمایی به آن دسترسی نداشته است.
با نزدیک شدن به نشست فصلی شورای حکام ۳۵ عضوی آژانس بینالمللی انرژی اتمی در هفته آینده، دیپلماتهای مستقر در آژانس میگویند واشنگتن در حال آمادهسازی متنی است، اما هنوز آن را توزیع نکرده و جزئیات آن روشن نیست.
ایران نسبت به قطعنامههای پیشین این شورا علیه خود واکنش تندی نشان داده و اغلب در پاسخ، فعالیتهای هستهای خود را تشدید یا همکاری با آژانس را محدود کرده است. این بار، نگرانی فوریتر به مذاکرات جاری با ایالات متحده مربوط میشود.
میخائیل اولیانوف، سفیر روسیه در آژانس بینالمللی انرژی اتمی، به خبرنگاران گفت: «به نظر من این اقدام میتواند طرف ایرانی را تحریک کند.»
روسیه و چین دو کشوری هستند که با تمامی قطعنامههای اخیر علیه ایران در شورای حکام مخالفت کردهاند؛ قطعنامههایی که بهطور مشترک از سوی ایالات متحده، بریتانیا، فرانسه و آلمان ارائه شده و با اکثریت قاطع به تصویب رسیدهاند.
اولیانوف افزود: «تا آنجا که من میدانم، آنها قصد دارند از ایران بخواهند دسترسی کارکنان آژانس به تأسیسات هستهای در خاک ایران را فراهم کند»، اما اضافه کرد که باور ندارد ایالات متحده در نهایت این پیشنویس را رسماً ارائه کند.
هیأت نمایندگی آمریکا در آژانس بینالمللی انرژی اتمی از اظهارنظر در اینباره خودداری کرد.
آخرین بار که آژانس قطعنامهای علیه ایران تصویب کرد، در ماه نوامبر بود؛ در آن قطعنامه از ایران خواسته شد «بدون تأخیر» وضعیت ذخایر اورانیوم غنیشده و سایتهای هستهای بمبارانشده خود را به آژانس اطلاع دهد؛ امری که هنوز انجام نشده است.
قطعنامهای در ماه ژوئن نیز ایران را برای نخستین بار در نزدیک به ۲۰ سال گذشته ناقض تعهدات عدم اشاعه خود دانست و احتمال ارجاع پرونده تهران به شورای امنیت سازمان ملل را مطرح کرد، اما شورای حکام تاکنون این گام اضافی را برنداشته است.
