ترامپ از رهبران مسلمان خواست به پیمان ابراهیم بپیوندند
باراک راوید / آکسیوس
به گفته دو مقام آمریکایی مطلع از این تماس، رئیسجمهور ترامپ روز شنبه در تماس تلفنی کنفرانسی با رهبران چندین کشور عربی و دیگر کشورهای مسلمان گفت که اگر توافقی برای پایان دادن به جنگ ایران حاصل شود، او میخواهد کشورهای آنها توافقنامه صلح با اسرائیل امضا کنند.
چرا مهم است: اظهارات ترامپ درباره اسرائیل و کشورهای پیوستن به پیمان ابراهیم در این تماس، نشاندهنده گام بزرگ بعدی است که او میخواهد پس از جنگ در خاورمیانه بردارد.
هدف اصلی ترامپ دستیابی به توافق صلح تاریخی میان عربستان سعودی و اسرائیل است، اما فضای سیاسی کنونی در منطقه و انتخابات پیشروی اسرائیل، هرگونه پیشرفت در کوتاهمدت را به شدت دشوار میکند.
شرح خبر: ترامپ روز شنبه با رهبران عربستان سعودی، امارات متحده عربی، قطر، پاکستان، ترکیه، مصر، اردن و بحرین تماس تلفنی داشت تا درباره توافق در حال شکلگیری با ایران گفتگو کند.
رهبرانی از جمله محمد بن زاید، رئیس امارات که دیدگاه سختگیرانهتری نسبت به جنگ با ایران داشته است، اعلام کردند از این توافق حمایت میکنند.
یکی از مقامات آمریکایی گفت: «همه آنها گفتند ما در این توافق با شما هستیم. و اگر هم جواب ندهد، باز هم با شما خواهیم بود.»
پشت صحنه: یک مقام آمریکایی مطلع از این گفتگو گفت ترامپ به رهبران اعلام کرد که در مرحله بعد با بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، تماس خواهد گرفت و ابراز امیدواری کرد که در آینده نزدیک، رهبر اسرائیل نیز در همین تماس حضور داشته باشد.
دو مقام آمریکایی گفتند ترامپ به رهبران اعلام کرد که پس از پایان جنگ با ایران، انتظار دارد همه آنها که هنوز به پیمان ابراهیم نپیوستهاند یا توافق صلح با اسرائیل ندارند، به این پیمان بپیوندند و روابط با دولت یهودی را عادیسازی کنند.
رهبران، بهویژه رهبران عربستان سعودی، قطر و پاکستان که روابط دیپلماتیک رسمی با اسرائیل ندارند، از درخواست ترامپ غافلگیر شدند. یکی از مقامات آمریکایی گفت: «سکوتی در خط حاکم شد و ترامپ به شوخی پرسید که آیا هنوز پشت خط هستند؟»
ترامپ سپس به رهبران گفت که فرستادگانش، جرد کوشنر و استیو ویتکاف، طی هفتههای آینده این موضوع را پیگیری خواهند کرد.
آنها چه میگویند: ترامپ روز یکشنبه در پستی در شبکه اجتماعی «تروث سوشال» نوشت: «مایلم تا این لحظه از تمام کشورهای خاورمیانه بابت حمایت و همکاریشان تشکر کنم؛ حمایتی که با پیوستن آنها به کشورهای پیمان تاریخی ابراهیم، بیش از پیش تقویت خواهد شد.»
او ایده پیوستن ایران به پیمان ابراهیم را در آینده مطرح کرد. این امر مستلزم به رسمیت شناختن اسرائیل از سوی تهران است؛ چیزی که ایران دهههاست از انجام آن خودداری کرده است. حکومت کنونی ایران، اسرائیل را دشمن میداند و به نابودی آن متعهد است.
سناتور لیندسی گراهام، جمهوریخواه از کارولینای جنوبی، که از منتقدان توافق در حال شکلگیری با ایران و یکی از نیروهای پیشرو در کنگره برای گسترش پیمان ابراهیم است، روز یکشنبه در شبکه ایکس نوشت که از درخواست ترامپ از رهبران عرب و دیگر رهبران مسلمان حمایت میکند.
او نوشت: «اگر در نتیجه این مذاکرات برای پایان دادن به درگیری با ایران، متحدان عرب و مسلمان ما در منطقه توافق کنند که به پیمان ابراهیم بپیوندند، این توافق را به یکی از مهمترین توافقات تاریخ خاورمیانه تبدیل خواهد کرد.»
گراهام از عربستان سعودی و دیگر کشورها خواست تا به درخواست ترامپ عمل کنند. او نوشت: «اگر از حرکت در این مسیری که رئیسجمهور ترامپ پیشنهاد کرده امتناع کنید، پیامدهای شدیدی برای روابط آینده ما خواهد داشت و این پیشنهاد صلح را غیرقابل قبول میکند. علاوه بر این، تاریخ آن را یک اشتباه محاسباتی بزرگ خواهد دید.»
اما: محمد بن سلمان، ولیعهد عربستان سعودی، پیشتر برای عادیسازی روابط با اسرائیل ابراز تمایل کرده بود، اما طی یک سال گذشته نسبت به این موضوع سرد شده است.
ترامپ در دیدار آبانماه گذشته در دفتر بیضی از بن سلمان خواست به پیمان ابراهیم بپیوندد. ولیعهد سعودی مخالفت کرد و جلسه پرتنش شد.
جنگ ایران و شکاف عربستان سعودی با امارات، این کشور را به اتخاذ موضعی بدبینانهتر و سختتر در قبال دولت راستگرای افراطی اسرائیل سوق داده است.
مقامات سعودی همچنان خواستار تعهد اسرائیل به مسیری برگشتناپذیر و زمانبندیشده برای تشکیل کشور فلسطین بهعنوان پیششرط عادیسازی روابط هستند. دولت اسرائیل این شرط را نمیپذیرد.
مقامات اسرائیلی و آمریکایی معتقدند ریاض پیش از انتخابات اسرائیل که برای شهریور برنامهریزی شده و پیش از آنکه ببیند چه دولتی بر سر کار میآید، هیچ قدمی در این زمینه برنخواهد داشت.
