ارتش آمریکا محاصره دریایی ایران را از سرمی‌گیرد

باراک راوید / آکسیوس

پرزیدنت ترامپ روز دوشنبه اعلام کرد آمریکا محاصره دریایی ایران را دوباره برقرار می‌کند و از خروج یا ورود هر کشتی به بنادر ایران جلوگیری خواهد کرد. این محاصره از ۱۴ ژوئیه ساعت ۴ بعدازظهر به وقت شرق آمریکا به اجرا درخواهد آمد.

ترامپ همچنین ادعا کرد آمریکا برای تأمین عبور امن کشتی‌های باری، «با نرخ ۲۰ درصد» عوارض دریافت خواهد کرد، هرچند جزئیات و جدیت این ابتکار بلافاصله روشن نشد.

چرا مهم است: این محاصره که پاسخی به درگیری‌های تازه میان آمریکا و ایران در روزهای اخیر است، تهدیدی برای تشدید چشمگیر تنش‌ها در تنگه و تغییر اقتصاد حمل‌ونقل انرژی و مواد در خاورمیانه محسوب می‌شود.

این اقدام به معنای فروپاشی بیشتر تفاهم‌نامه آمریکا و ایران است؛ تفاهم‌نامه‌ای که ترامپ هفته گذشته پس از ازسرگیری حملات سپاه پاسداران انقلاب اسلامی به کشتی‌های تجاری، آن را «پایان‌یافته» اعلام کرد.

اصل خبر: پس از یک روز مذاکره با میانجی‌های منطقه‌ای در روز شنبه، سپاه پاسداران به کشتی دیگری حمله کرد و اعلام کرد تنگه «تا اطلاع ثانوی بسته است». این اقدام دو دور حمله آمریکا به ایران در روزهای شنبه و یکشنبه را در پی داشت.

یک مقام دفاعی آمریکا گفت ارتش این کشور برای چند روز حمله بیشتر در منطقه هرمز و سواحل جنوبی ایران برنامه دارد تا توانایی سپاه در حمله به کشتی‌ها را تضعیف کند.

این مقام دفاعی آمریکا مدعی شد مسیر جنوبی تنگه هرمز همچنان باز است و دست‌کم ۲۰ کشتی با هماهنگی آمریکا و چند کشتی دیگر بدون هماهنگی از آن عبور کرده‌اند.

آنچه او می‌گوید: ترامپ در حساب تروث سوشال خود نوشت: «تنگه هرمز باز است و باز خواهد ماند، با ایران یا بدون ایران. ما محاصره ایران را دوباره برقرار می‌کنیم، که این‌گونه نام‌گذاری شده چون فقط مانع ورود یا خروج کشتی‌های ایران یا مشتریانش می‌شود. همه کشورهای دیگر از تنگه استفاده عادلانه و آزاد خواهند داشت.»

او افزود که آمریکا «از این پس به‌عنوان نگهبان تنگه هرمز شناخته خواهد شد» و در ازای تأمین امنیت، درخواست «بازپرداخت با نرخ ۲۰ درصد از کل محموله‌های ارسال‌شده» خواهد کرد.

ترامپ نوشت: «فرآیند و شکل‌گیری آن فوراً آغاز خواهد شد. از توجه شما به این موضوع متشکرم!»

وضعیت میدانی: نیروی دریایی آمریکا روز دوشنبه اعلام کرد محاصره از ۱۴ ژوئیه ساعت ۴ بعدازظهر به وقت شرق آمریکا اجرایی می‌شود.

در بیانیه نیروی دریایی آمده است: «فرماندهی مرکزی آمریکا اجرای محاصره دریایی همه بنادر ایران و مناطق ساحلی ایران را آغاز خواهد کرد. بدین‌وسیله به همه کشتی‌های بی‌طرف هشدار داده می‌شود و تا زمان آغاز اجرا فرصت دارند منطقه محاصره‌شده را ترک کنند.»

نیروی دریایی گفت این محاصره «تمام خط ساحلی ایران از جمله، اما نه محدود به، بنادر و پایانه‌های نفتی ایران را در بر می‌گیرد» و شامل همه تردد کشتی‌ها، صرف‌نظر از پرچم، می‌شود.

«هر کشتی که مظنون به ورود یا خروج از منطقه محاصره‌شده بدون مجوز باشد، مشمول رهگیری، تغییر مسیر و توقیف خواهد بود. کشتی‌های متخلف ممکن است به‌طور قانونی با زور وادار شوند.»

نکته مهم: طبق این اطلاعیه، تردد کشتی‌ها از طریق تنگه هرمز به مقاصد غیرایرانی یا از آن‌ها مختل نخواهد شد.

محموله‌های بشردوستانه مانند غذا و لوازم پزشکی، مشروط به بازرسی، اجازه ورود به بنادر ایران را خواهند داشت.

نکته قابل توجه: یک منبع ارشد در خلیج فارس به آکسیوس گفت آمریکا موضوع عوارض احتمالی برای تأمین امنیت تنگه هرمز را با متحدانش در منطقه مطرح نکرده است.

طرف مقابل: عباس عراقچی، وزیر امور خارجه ایران، از اظهارات ترامپ برای توجیه درخواست ایران مبنی بر دریافت هزینه خدمات از کشتی‌هایی که از تنگه عبور می‌کنند، استفاده کرد.

او در شبکه ایکس نوشت: «رئیس‌جمهور آمریکا کاملاً درست می‌گوید. هر کس عبور امن و مطمئن کشتی‌های تجاری از تنگه هرمز را فراهم کند، باید برای این خدمت جبران شود. ایران همیشه نگهبان تنگه بوده و برای همیشه خواهد ماند. البته ۲۰ درصد زیاد است. ما منصف خواهیم بود.»

شبکه تلویزیونی المیادین لبنان، که به «محور مقاومت» حامی ایران وابسته است، به نقل از یک مقام امنیتی ایرانی مدعی شد ایران همچنان کنترل تنگه را در دست دارد و در صورت ادامه «رفتار تحریک‌آمیز» آمریکا، پاسخ خود را تشدید خواهد کرد.

این مقام ایرانی به المیادین گفت: «امنیت و اداره تنگه هرمز با اراده ایران تعیین می‌شود، نه با توییت‌های ترامپ و نه با حضور کشتی‌های جنگی.»