آنچه درباره «انقلاب فلامینگو» در آلبانی باید دانست

زانا چیمی‌لی / آسوشیتدپرس / ۳۰ ژوئن ۲۰۲۶

یک پروژه توسعه لوکس در آلبانی که با جرد کوشنر، داماد دونالد ترامپ، در ارتباط است، با مخالفت فعالان محیط‌زیست روبه‌رو شده و اعتراضات روزانه‌ای را با عنوان «انقلاب فلامینگو» در تیرانا، پایتخت این کشور، به راه انداخته است.

این تجمعات که ادی راما، نخست‌وزیر سوسیالیست و باسابقه آلبانی را هدف قرار داده، مشارکت‌کنندگانی از سراسر کشور را به خود جلب کرده است.

دولت می‌گوید این پروژه توسعه در سواحل دریای آدریاتیک، برای این کشور سابقاً کمونیستی تحولی بنیادین خواهد بود، چرا که آلبانی در تلاش است وارد بازار گردشگری لوکس شود و برای عضویت در اتحادیه اروپا فشار می‌آورد.

اما این طرح که یک جزیره متروکه و بخش مجاوری از ساحل را در بر می‌گیرد، با مخالفت فعالان محیط‌زیست و منتقدان دولت راما مواجه شده است.

در هفته‌های اخیر، هزاران معترض به خیابان‌ها آمده‌اند، سوت می‌زنند و ماکت‌های مقوایی فلامینگو در دست دارند — یکی از گونه‌های پرندگان مهاجر حفاظت‌شده که زیستگاه‌شان ممکن است بر اثر این تفریحگاه پیشنهادی تهدید شود.

نخست‌وزیر وعده می‌دهد پروژه را ادامه خواهد داد

درخواست‌ها برای توقف این پروژه توسعه، به‌تدریج جای خود را به مطالبات آشکارا سیاسی داده که محور آن‌ها درخواست برای استعفای راما و برگزاری انتخابات زودهنگام است.

راما وعده داده از این پروژه «عقب‌نشینی نخواهد کرد» و از کارنامه محیط‌زیستی دولتش دفاع کرده است. او مدعی است این اعتراضات از سوی فعالان سایبری بدخواه در خارج از کشور تشویق می‌شود و ایران را به هدف قرار دادن دولتش متهم می‌کند.

راما در مصاحبه‌ای با آسوشیتدپرس گفت: «دستکاری‌های زیادی وجود دارد. نیم‌حقیقت‌های زیادی هست که ساعت به ساعت به دروغ‌های بزرگ‌تر و بزرگ‌تر تبدیل می‌شوند.»

این اتهامات که راما چندین سال است مطرح می‌کند، پس از اختلاف با آلبانی بر سر پناه دادن به اعضای یک گروه مخالف ایرانی در سال ۲۰۲۲ مطرح شد. ایران این ادعاها را رد کرده است.

معترضان در تیرانا به پروژه توسعه ساحلی لوکس مرتبط با جرد کوشنر و ایوانکا ترامپ

اعتراضات علیه این پروژه شتاب گرفته و حامیان آن در جوامع آلبانیایی در یونان همسایه و دیگر کشورهای اروپایی نیز تجمعاتی برگزار کرده‌اند.

مقامات اتحادیه اروپا می‌گویند در حال نظارت بر این پروژه هستند تا از انطباق آن با شرایط پیشنهاد آلبانی برای پیوستن به این اتحادیه ۲۷ عضوی اطمینان حاصل کنند.

کوشنر و ایوانکا ترامپ در تعطیلات این مکان را کشف کردند

این پروژه لوکس دو بخش دارد: یک توسعه ساحلی در منطقه تالاب نارتا که یک منطقه حفاظت‌شده حیات‌وحش است، و یک تفریحگاه کوچک‌تر در جزیره خالی از سکنه سَزان در نزدیکی آن که پایگاه نظامی دوران کمونیستی بوده است.

توسعه برنامه‌ریزی‌شده هتل‌ها، آپارتمان‌ها، ویلاها و یک مارینا، به کوشنر و دختر ترامپ، ایوانکا ترامپ، مرتبط است. یک شرکت سرمایه‌گذاری مرتبط با کوشنر از سوی مقامات آلبانیایی وضعیت «سرمایه‌گذار ویژه» دریافت کرده است.

ایوانکا ترامپ در مصاحبه‌ای با دیوید سنرا، پادکستر آمریکایی، گفت آن‌ها این مکان را به‌طور اتفاقی کشف کردند.

او گفت: «ما در قایق یکی از دوستان‌مان بودیم و برای شنا توقف کردیم. عملاً این‌طور بود که آن را پیدا کردیم. شنا کردیم و به جزیره رفتیم. پیاده‌روی کردیم، با پای برهنه تا بالای آن رفتیم و کاملاً مجذوب شدیم.»

دهه‌ها حکومت کمونیستی سواحل را دست‌نخورده باقی گذاشت

آلبانی ۴۵۰ کیلومتر (۲۸۰ مایل) خط ساحلی دارد که در طول دهه‌ها حکومت سختگیرانه کمونیستی عمدتاً توسعه‌نیافته باقی ماند.

این پروژه در داخل یک منطقه حفاظت‌شده طبیعی و یکی از ارزشمندترین مناطق تنوع زیستی آلبانی برنامه‌ریزی شده است؛ یک توقفگاه کلیدی برای پرندگان مهاجر در امتداد سواحل آدریاتیک.

گروه‌های معترض نگران‌اند که بخش‌هایی از این خط ساحلی بکر توسط سرمایه‌گذاران قدرتمند تصاحب شود. خشم عمومی پس از آن افزایش یافت که ویدئویی نشان داد یک فعال در حین اعتراض در محل، توسط یک نگهبان امنیتی خصوصی به‌زور برده می‌شود.

از اواخر ماه مه، بیل‌های مکانیکی و سایر ماشین‌آلات سنگین وارد این منطقه تنوع زیستی شده‌اند، مسیرهای دسترسی را باز کرده‌اند، در شن و ماسه حفاری کرده‌اند، زمین را در میان درختان کاج پاکسازی و حصارکشی نصب کرده‌اند.

معترضان در تیرانا به پروژه توسعه ساحلی لوکس مرتبط با جرد کوشنر و ایوانکا ترامپ

گروه‌های محیط‌زیستی از آلبانی و دیگر نقاط اروپا این کار را محکوم کرده‌اند و یکی از گروه‌های محلی برجسته مدعی شده که زیستگاه‌های تحت حفاظت دیرینه «به‌طور جبران‌ناپذیری در حال نابودی» هستند.

مسائل مالکیت، این طرح را پیچیده می‌کند

دادستانی ویژه مبارزه با فساد و جرائم سازمان‌یافته آلبانی تأیید کرده که تحقیقات مرتبط با این پروژه را آغاز کرده، اما جزئیات کمی منتشر کرده است.

دولت می‌گوید زمین در نظر گرفته‌شده برای این پروژه، خصوصی است. اما ادعاهای رقیبی مطرح شده که خصوصی‌سازی آن را زیر سؤال می‌برد.

راما گفته است این طرح با جاه‌طلبی آلبانی برای تبدیل شدن به یک مقصد بزرگ گردشگری جهانی همسو خواهد بود.

راما گفت: «آلبانی نباید کشوری باشد که از پروژه‌ای فوق‌العاده مثل این بترسد، جایی که شرکای استثنایی گرد هم آمده‌اند تا ۴ میلیارد یورو (۴.۶ میلیارد دلار) سرمایه‌گذاری کنند.»

او افزود: «تا زمانی که من اینجا هستم، هیچ شانسی برای توقف این سرمایه‌گذاری وجود ندارد.»

صربستان درسی احتمالی ارائه می‌دهد

با این حال، شکست یک پروژه مشابه در صربستان داستانی هشداردهنده ارائه می‌کند. در ماه نوامبر، پارلمان صربستان قانون ویژه‌ای را تصویب کرد تا امکان ساخت یک مجموعه لوکس در بلگراد، پایتخت، را که قرار بود توسط یک شرکت سرمایه‌گذاری مرتبط با کوشنر تأمین مالی شود، فراهم کند.

ماه بعد، دادستان جرائم سازمان‌یافته صربستان چهار نفر، از جمله یک وزیر دولت، را به سوءاستفاده از مقام و جعل اسناد برای هموار کردن مسیر این توسعه متهم کرد.

کوشنر بعداً از این سرمایه‌گذاری چندمیلیون دلاری برنامه‌ریزی‌شده که قرار بود جایگزین یک مجموعه نظامی وسیع بمباران‌شده شود، کنار کشید؛ مجموعه‌ای که یک منطقه میراثی تعیین‌شده بود و حفاظت قانونی آن توسط همان مقامات سابق که اکنون محاکمه می‌شوند، لغو شده بود.