حملات تلافی‌جویانه ایران به بحرین و کویت

جان گامبرل / آسوشیتدپرس / ۲۸ ژوئن ۲۰۲۶

سپاه پاسداران انقلاب اسلامی روز یکشنبه در واکنش به حملات هوایی آمریکا به خاک جمهوری اسلامی، با استفاده از پهپاد و موشک، اهدافی را در بحرین و کویت مورد حمله قرار داد و هشدار داد در صورت ادامه حملات واشنگتن، مذاکرات برای پایان دادن به جنگ ممکن است به «طور کامل متوقف» شود.

تلاش‌ها برای بازگشایی تنگه هرمز بدون نظارت مستقیم ایران، جرقه درگیری‌هایی را زد که اکنون منطقه را دربر گرفته است. یک نهاد دریایی چندملیتی تحت نظارت نیروی دریایی آمریکا روز شنبه اعلام کرد مسیر عبوری نزدیک به عمان را برای تردد کشتی‌ها در هر دو جهت گسترش خواهد داد؛ اقدامی که به نقطه تنش جدیدی با تهران تبدیل شده است.

ایران تأکید دارد که پس از پایان جنگ، تنها خود باید مدیریت این تنگه را بر عهده داشته باشد؛ گذرگاه باریکی در دهانه خلیج فارس که زمانی یک‌پنجم نفت و گاز طبیعی جهان از آن عبور می‌کرد. جامعه جهانی از دیرباز این تنگه را گذرگاهی بین‌المللی تلقی کرده است، با وجود آنکه در آب‌های سرزمینی ایران و عمان قرار دارد. در روزهای اخیر، تهران دو بار به شناورهایی که از مسیر مورد حمایت یک نهاد وابسته به سازمان ملل در بخش عمانی تنگه عبور می‌کردند، حمله کرده است.

حملات به کشورهای خلیج فارس

ارتش کویت اعلام کرد سامانه‌های پدافند هوایی این کشور صبح یکشنبه، اندکی پس از حملات آمریکا، پهپادها و موشک‌های ورودی ایران را رهگیری کرده‌اند.

کویت که میزبان یک پایگاه مهم ارتش آمریکا است، اعلام کرد دو موشک بالستیک شناسایی و رهگیری شده‌اند و گزارشی از تلفات یا خسارت منتشر نشده است.

وزارت کشور بحرین اعلام کرد حملات ایران به یک ساختمان مسکونی در نزدیکی فرودگاه بین‌المللی آسیب وارد کرده اما کسی کشته نشده است. این وزارتخانه تصاویری از یک ساختمان ۸ طبقه منتشر کرد که طبقه بالایی آن به‌طور کامل تخریب شده، مملو از آوار بوده و شیشه‌های آن فرو ریخته است.

بحرین میزبان ناوگان پنجم نیروی دریایی آمریکا است که پایگاه آن در طول جنگ بارها هدف حمله قرار گرفته است. ساختمان آسیب‌دیده روز یکشنبه در نزدیکی مقر این ناوگان در مرکز منامه قرار نداشت.

وزارت خارجه بحرین در بیانیه‌ای با محکوم کردن این حملات، آن را «تشدیدی خطرناک که نشان می‌دهد اقدامات تهران نه رفتاری گذرا و نه حادثه‌ای منفرد، بلکه رویکردی عامدانه و الگویی نظام‌مند از تجاوزهای مکرر علیه حاکمیت پادشاهی و امنیت شهروندان و ساکنان آن است» توصیف کرد.

ترامپ ایران را به نقض آتش‌بس متهم کرد

این حملات پس از آن صورت گرفت که آمریکا و ایران طی آخر هفته حملاتی را علیه یکدیگر انجام دادند. فرماندهی مرکزی ارتش آمریکا اعلام کرد روز یکشنبه «زیرساخت‌های نظارتی نظامی، سامانه‌های ارتباطی، مواضع پدافند هوایی، تأسیسات ذخیره‌سازی پهپاد و توانمندی‌های مین‌گذاری» ایران را هدف قرار داده است؛ این اقدام در پی حمله به یک کشتی در دریا در بامداد شنبه انجام شد. این کشتی، نفتکش «کیکو»(M/T Kiku) با پرچم پاناما، حامل نفت خام برای شرکت دولتی انرژی قطر بود؛ کشوری که یکی از میانجی‌های کلیدی میان ایران و ایالات متحده به شمار می‌رود.

ترامپ در پیامی در شبکه‌های اجتماعی اعلام کرد آمریکا «به دلیل نقض توافق آتش‌بس — باز هم — انبارهای موشکی و پهپادی ایران و سایت‌های راداری ساحلی را هدف قرار داده است.»

او هشدار داد ممکن است به نقطه‌ای برسد که آمریکا دیگر نتواند «منطقی رفتار کند» و «مجبور شود کار را از نظر نظامی یکسره کند.»

  متن کامل پست ترامپ:
«ایالات متحده همین الان محل‌های نگهداری موشک‌ها و پهپادهای ایران و همچنین سایت‌های راداری ساحلی را به دلیل نقض دوباره توافق آتش‌بس هدف قرار داد. باز هم! بسیار محتمل است که آن‌ها هرگز درس نگیرند! ممکن است زمانی فرا برسد که دیگر نتوانیم منطقی و خویشتندار باشیم و مجبور شویم از راه نظامی کاری را که با موفقیت آغاز کرده‌ایم، به‌طور کامل به پایان برسانیم. اگر آن روز برسد، جمهوری اسلامی ایران دیگر وجود نخواهد داشت!
رئیس‌جمهور دونالد جی. ترامپ»

این رویداد در پی رفت‌وبرگشت مشابهی رخ می‌دهد که تنها چند روز پیش نیز اتفاق افتاد؛ زمانی که یک پهپاد ایرانی روز پنجشنبه یک کشتی تجاری را در سواحل عمان هدف قرار داد و ارتش آمریکا در پاسخ حملاتی انجام داد.

تبادل اتهامات ایران و آمریکا درباره نقض آتش‌بس

سپاه پاسداران مسئولیت هر دو حمله را بر عهده گرفت و اعلام کرد پایگاه هوایی «الاسد» در کویت را هدف قرار داده است.

سپاه افزود: «دشمن بداند نقض آتش‌بس ... به توقف کامل روندهای جاری منجر خواهد شد.»

سپاه پاسداران که کنترل زرادخانه موشک‌های بالستیک ایران را در اختیار دارد، تنها به رهبر عالی، آیت‌الله مجتبی خامنه‌ای پاسخ‌گو است و گمان می‌رود در شرایط کنونی نفوذ بیشتری در ساختار جمهوری اسلامی یافته باشد.

ارتش آمریکا اعلام کرد «ایران این فرصت را داشت که به توافق آتش‌بس پایبند بماند»، اما با حمله نیروهایش به نفتکش «کیکو» چنین نکرد.

بر اساس داده‌های وب‌سایت‌های ردیابی کشتی‌ها، «کیکو» اوایل هفته از یک میدان نفتی قطر در میانه خلیج فارس حرکت کرده و عازم بندری در امارات متحده عربی بوده که در خلیج عمان و در آن سوی تنگه هرمز قرار دارد.

به نظر می‌رسد این کشتی در تلاش بوده از مسیری در نزدیکی سواحل عمان استفاده کند؛ مسیری که به‌عنوان جایگزینی برای مسیر مورد تأیید ایران که از آب‌های این کشور عبور می‌کند، ایجاد شده است.