دوشنبه ۲۹ دي ۱۴۰۴ - Monday 19 January 2026
ايران امروز
iran-emrooz.net | Mon, 19.01.2026, 9:00

آنچه باید درباره پیوندهای حزب‌الله با ونزوئلا بدانید


کریستینا گلدبام / نیویورک تایمز / ۱۹ ژانویه ۲۰۲۶

پس از دستگیری رهبر ونزوئلا، نیکلاس مادورو، توسط نیروهای آمریکایی، مارکو روبیو، وزیر امور خارجه، این کشور آمریکای لاتین را به عنوان سکویی منطقه‌ای برای نفوذ ایران معرفی کرد و دولت آن کشور را به میزبانی از حزب‌الله، گروه شبه‌نظامی لبنانی تحت حمایت ایران، متهم کرد.

آقای روبیو به شبکه سی‌بی‌اس گفت که یکی از دلایل دستگیری آقای مادورو در ۲ ژانویه این بود که آمریکا می‌خواست اطمینان حاصل کند که رهبران ونزوئلا «دیگر با حزب‌الله و ایران در نیمکره خودمان روابط نزدیک برقرار نکنند». او بر رهبر جدید ونزوئلا، دلسی رودریگز، فشار آورد تا روابط خود را با ایران و نیروی نیابتی آن، حزب‌الله، قطع کند.

حتی اگر او این کار را انجام دهد، ممکن است تأثیر چندانی بر حزب‌الله که از قبل ضعیف شده، نداشته باشد. این گروه که برای دهه‌ها قدرت سیاسی و نظامی مسلط در لبنان بود، در جنگ با اسرائیل ضربه سختی خورد و با فشار فزاینده از سوی دولت‌های آمریکا، اسرائیل و لبنان برای تسلیم کردن سلاح‌هایش روبه‌روست.

مقامات آمریکایی مدت‌هاست که حزب‌الله را به همدستی در طرح‌های قاچاق مواد مخدر و پولشویی در ونزوئلا متهم کرده‌اند.

حزب‌الله چگونه درگیر ونزوئلا شد؟

ارتباط حزب‌الله ناشی از رابطه بین ونزوئلا و ایران بود. دو کشور نفت‌خیز تحت تحریم‌های آمریکایی، که با ایدئولوژی ضدآمریکایی به هم پیوند خورده بودند و به یکدیگر در فرار از تحریم‌های آمریکا کمک می‌کردند.

ایران و ونزوئلا از قبل از انقلاب ۱۹۷۹ ایران، که یک رژیم روحانی استبدادی را به قدرت رساند، روابط اقتصادی و سیاسی داشتند. هر دو از اعضای بنیان‌گذار سازمان کشورهای صادرکننده نفت یا اوپک بودند.

پس از انقلاب، ونزوئلا یکی از اولین کشورهایی بود که رژیم جدید ایران را به رسمیت شناخت. این رابطه پس از آنکه هوگو چاوز، سلف آقای مادورو، در سال ۱۹۹۹ رئیس‌جمهور شد، عمیق‌تر گردید.

در دهه‌های بعد، ایران میلیاردها دلار در بخش نفت و انرژی ونزوئلا، همراه با سایر پروژه‌های مسکن و صنعتی سرمایه‌گذاری کرد که اغلب بازده مالی کم یا هیچ نداشتند، اما به ایران جایگاهی در حیاط خلوت آمریکا می‌دادند.

این امر راه را برای نفوذ حزب‌الله در ونزوئلا باز کرد.

پیوندهای حزب‌الله در این کشور چقدر عمیق است؟

مقامات آمریکایی مدت‌هاست که حزب‌الله را به استفاده از ونزوئلا به عنوان پایگاهی برای قاچاق مواد مخدر و پولشویی با تبانی مقامات ونزوئلایی متهم کرده‌اند. اما کارشناسان می‌گویند که به نظر نمی‌رسد این طرح‌های غیرقانونی برای عملیات حزب‌الله حیاتی باشند.

بیشتر شواهد مربوط به جریان‌های درآمدی غیرقانونی ناشی از ابتکار اداره مبارزه با مواد مخدر آمریکا است که در سال ۲۰۰۸ برای مختل کردن شبکه‌های تأمین مالی حزب‌الله آغاز شد. آن تحقیق دریافت که حزب‌الله در قاچاق کوکائین از کلمبیا از طریق ونزوئلا درگیر بوده و با مقامات ونزوئلایی برای انتقال پول نقد، کالای قاچاق و پرسنل حزب‌الله تبانی کرده است.

یکی از برجسته‌ترین کیفرخواست‌های جنایی ناشی از این تحقیق مربوط به ایمن سعید جمعه بود که دارای تابعیت دوگانه لبنانی و کلمبیایی است. یک هیئت منصفه فدرال او را به اداره یکی از پیچیده‌ترین شبکه‌های بین‌المللی قاچاق مواد مخدر و پولشویی منطقه متهم کرد. آقای جمعه که هرگز دستگیر نشد، به طور علنی در مورد این اتهامات اظهارنظر نکرده است.

طبق گفته مقامات آمریکایی، حزب‌الله از طریق شبکه آقای جمعه میلیون‌ها دلار درآمد کسب کرد. آن‌ها گفتند که این شبکه به عوامل حزب‌الله پول می‌داد تا به انتقال مواد مخدر و وجوه غیرقانونی از طریق فرودگاه بین‌المللی بیروت، در کنار مسیرهای دیگر، کمک کنند.

مقامات آمریکایی مقامات ونزوئلایی را به تسهیل عملیات حزب‌الله در این کشور متهم کردند. آن‌ها خطوط هوایی دولتی ونزوئلا را به انجام پرواز بین کاراکاس، دمشق و تهران متهم کردند که اعضای حزب‌الله و سلاح حمل می‌کرد.

اداره مبارزه با مواد مخدر همچنین گفت که شواهدی مبنی بر صدور گذرنامه توسط سیاستمداران ونزوئلایی برای جنگجویان حزب‌الله و هماهنگی قاچاق کوکائین و سلاح بین دولت آقای مادورو و حزب‌الله یافته است.

حزب‌الله و مقامات ونزوئلایی این اتهامات را رد کرده‌اند.

حسن فضل‌الله، عضو حزب‌الله در پارلمان لبنان، این ماه گفت: «در مورد ما در حزب‌الله، ما هیچ حضور سازمانی، مالی، امنیتی، نظامی یا هر نوع حضور دیگری در ونزوئلا نداریم».

ونزوئلا برای تأمین مالی حزب‌الله چقدر مهم است؟

کارشناسان حزب‌الله همچنان شک دارند که دستگیری آقای مادورو تأثیر زیادی بر عملیات حزب‌الله داشته باشد. تحلیلگران می‌گویند رابطه بین حزب‌الله و دولت آقای مادورو، اگرچه ریشه در احساسات مشترک ضدآمریکایی دارد، ارزش عملی کمی برای حزب‌الله داشت.

قاسم قصیر، تحلیلگر سیاسی لبنانی و کارشناس حزب‌الله که به این گروه نزدیک است، گفت: «رابطه بین ونزوئلا و حزب‌الله عمدتاً یک رابطه نمادین است. از نظر عملی، هیچ چیز در حزب‌الله پس از سقوط مادورو تغییر نکرده است».

بسیاری همچنین زیر سؤال می‌برند که جریان‌های درآمدی غیرقانونی که توسط مقامات آمریکایی مشخص شده، واقعاً برای عملیات گروه شبه‌نظامی در لبنان امروز چقدر مهم هستند.

مهند حاج علی، محقق ارشد مرکز کارنگی خاورمیانه در بیروت، گفت: «اگر به بخش‌های مختلف این پیوندها نگاه کنید، شواهد بسیار ضعیفی از درگیری گسترده حزب‌الله در طرح‌های غیرقانونی در ونزوئلا می‌بینید». او افزود: «ما شواهد کافی ندیده‌ایم که سازمان به شدت به قاچاق مواد مخدر، مانند طالبان در افغانستان، برای تأمین مالی عملیات خود متکی باشد».

آقای حاج گفت که به نظر می‌رسد سازمان امنیت خارجی حزب‌الله، بازوی این گروه با تمرکز بر عملیات خارج از لبنان، بیشترین دخالت را در ونزوئلا داشته است. اما این بخش بسیار کوچک‌تر و کم‌فعال‌تر از اوج خود در اوایل دهه ۲۰۰۰ است - که ضربه ناشی از تحولات امروز در ونزوئلا را کاهش می‌دهد.

کارشناسان می‌گویند که اکثریت قریب به اتفاق تأمین مالی حزب‌الله از ایران می‌آید.

بنابراین برای حزب‌الله، نگرانی بسیار فوری‌تر، تأثیری است که تضعیف دولت ایران و ناآرامی‌های فعلی در ایران بر توانایی آن کشور در تأمین مالی نیروی نیابتی لبنانی‌اش خواهد داشت.



 

ايران امروز (نشريه خبری سياسی الکترونیک)
«ايران امروز» از انتشار مقالاتی كه به ديگر سايت‌ها و نشريات نيز ارسال می‌شوند معذور است.
استفاده از مطالب «ايران امروز» تنها با ذكر منبع و نام نويسنده يا مترجم مجاز است.
Iran Emrooz©1998-2026 | editor@iran-emrooz.net