iran-emrooz.net | Sat, 17.01.2026, 19:14

غیث السید / خبرگزاری آسوشیتدپرس /۱۷ ژانویهٔ ۲۰۲۶

نیروهای دولتی سوریه بامداد شنبه وارد دو شهر در شمال این کشور شدند. این اقدام پس از آن صورت گرفت که فرماندهی نیروهای تحت رهبری کُردها اعلام کرد برای پرهیز از درگیری، از این مناطق عقب‌نشینی خواهد کرد.

به گزارش رسانه‌های دولتی سوریه، در جریان ورود نیروها به شهر مسکنه، درگیری‌هایی رخ داد که در آن دو سرباز کشته و چند نفر دیگر زخمی شدند. هم‌زمان، با پیشروی نیروهای دولتی به سمت شرق، گزارش‌هایی از درگیری در دیگر نقاط شمال سوریه منتشر شد.

در همین حال، نیروهای نظامی وارد شهر دیر حافر شدند. این دو شهر پس از آن دست‌به‌دست شدند که اوایل این ماه، در پی درگیری‌های مرگبار میان نیروهای دولتی و «نیروهای دموکراتیک سوریه» (SDF) در شهر حلب، بزرگ‌ترین شهر سوریه، تنش‌ها شدت گرفت. این درگیری‌ها در نهایت با خروج نیروهای کُرد از سه محله‌ای که به تصرف نیروهای دولتی درآمده بود، پایان یافت.

خبرنگار آسوشیتدپرس روز شنبه شاهد بود که تانک‌ها، نفربرهای زرهی و دیگر خودروهای نظامی دولت سوریه ــ از جمله وانت‌هایی مجهز به تیربارهای سنگین ــ پس از آن‌که بولدوزرها موانع را برداشتند، وارد دیر حافر شدند. در حاشیهٔ شهر هیچ نشانی از حضور نیروهای SDF دیده نمی‌شد.

ارتش سوریه اعلام کرد که نیروهایش کنترل کامل دیر حافر را در دست دارند، پایگاه هوایی الجراح در شرق این منطقه را تصرف کرده‌اند و در حال پاک‌سازی مین‌ها و مواد منفجره هستند. در این بیانیه افزوده شد که نیروها به‌سوی شهر مسکنه حرکت خواهند کرد؛ جایی که خبرنگار آسوشیتدپرس ساعاتی بعد کاروانی نظامی را در حال ورود مشاهده کرد.

حسین مصطفی، یکی از ساکنان دیر حافر، در استقبال از ورود نیروهای دولتی گفت: «خوشحالی ما وصف‌ناپذیر است. این، شادیِ آزادی است.» او با انتقاد شدید از نیروهای SDF افزود که ساکنان اکنون می‌توانند جشن بگیرند، زیرا بالاخره نیروهای دولتی زمام امور را به دست گرفته‌اند.

یکی دیگر از ساکنان به نام محمد الجابر نیز گفت: «ارتش عربی سوریه به اینجا آمد و ما را از دست این سازمان تروریستی آزاد کرد.»

طی سال‌های گذشته، نیروهای دموکراتیک سوریه اصلی‌ترین شریک ایالات متحده در سوریه در مبارزه با گروه «داعش» بوده‌اند. با این حال، آنکارا این نیروها را به دلیل ارتباطشان با جدایی‌طلبان کُرد در ترکیه، یک سازمان تروریستی می‌داند. برخی از گروه‌هایی که اکنون بخشی از ارتش سوریه را تشکیل می‌دهند، پیش‌تر شورشیان مورد حمایت ترکیه بودند و سابقهٔ طولانی درگیری با نیروهای کُرد دارند.

توافق عقب‌نشینی

نیروهای دموکراتیک سوریه در بیانیه‌ای اعلام کردند که بر اساس توافق انجام‌شده، قرار بود نیروهای دولتی سوریه پس از پایان کامل عقب‌نشینی نیروهای کُرد، وارد دیر حافر و مسکنه شوند.

در این بیانیه آمده است: «دمشق مفاد توافق را نقض کرد و پیش از آن‌که نیروهای ما به‌طور کامل عقب‌نشینی کنند، وارد این شهرها شد؛ اقدامی که وضعیت بسیار خطرناکی ایجاد کرده و می‌تواند پیامدهای جدی به دنبال داشته باشد.»

خبرگزاری رسمی سوریه (سانا) گزارش داد که نیروهای SDF با هدف قرار دادن یک گشت ارتش سوریه در نزدیکی مسکنه، «توافق را نقض کردند»؛ حمله‌ای که به کشته شدن دو سرباز و زخمی شدن چند نفر دیگر انجامید. سانا افزود که نیروهای دولتی به پیشروی خود به سمت شرق ادامه داده و به دو روستا در استان شمالی رقه رسیده‌اند.

در دو روز گذشته، پس از آن‌که دولت سوریه آغاز عملیات برای تصرف این دو شهر را اعلام کرد، بیش از ۱۱ هزار نفر از ساکنان دیر حافر و مسکنه از طریق جاده‌های فرعی به مناطق تحت کنترل دولت گریخته‌اند.

جمعه‌شب، پس از آن‌که نیروهای دولتی مواضع SDF در دیر حافر را هدف حملات سنگین قرار دادند، مظلوم عبدی، فرمانده کل نیروهای دموکراتیک سوریه، در شبکهٔ اجتماعی ایکس نوشت که نیروهایش از مناطق مورد مناقشه در شمال سوریه عقب‌نشینی خواهند کرد. عبدی گفت نیروهای SDF از ساعت ۷ صبح شنبه (۴:۰۰ به وقت گرینویچ) به شرق رود فرات منتقل خواهند شد.

مداخلهٔ رهبر کُردهای عراق

کاهش تنش‌ها پس از آن صورت گرفت که مقام‌های نظامی آمریکا روز جمعه به دیر حافر سفر کرده و با مسئولان SDF در این منطقه گفت‌وگو کردند. ایالات متحده با هر دو طرف روابط خوبی دارد و خواستار خویشتنداری شده است.

دریاسالار برد کوپر، فرمانده ستاد فرماندهی مرکزی آمریکا (سنتکام)، شنبه‌شب در بیانیه‌ای از تلاش‌های جاری همهٔ طرف‌ها در سوریه برای جلوگیری از تشدید تنش و حل‌وفصل اختلافات از طریق گفت‌وگو استقبال کرد.

او گفت: «ما همچنین از نیروهای دولتی سوریه می‌خواهیم هرگونه اقدام تهاجمی را در مناطق میان حلب و شهر طبقه در شرق متوقف کنند.»

کوپر افزود که پیگیری قاطعانهٔ مبارزه با داعش و اعمال مستمر فشار نظامی، نیازمند همکاری تیمی میان شرکای سوری در هماهنگی با نیروهای آمریکا و ائتلاف است.

قرار بود مظلوم عبدی روز شنبه در شهر اربیل عراق با تام باراک، نمایندهٔ ویژهٔ آمریکا در امور سوریه، دیدار و گفت‌وگو کند.

در اربیل، یکی از مقام‌های حزب دموکرات کردستان عراق (KDP) گفت که مسئولان این حزب از نیروهای SDF خواسته بودند از بخش‌هایی از شمال سوریه عقب‌نشینی کنند، اما نیروهای کُرد سوری این درخواست را رد کرده بودند. به گفتهٔ این مقام، مسعود بارزانی، رهبر KDP، با احمد الشرع، رئیس‌جمهور موقت سوریه، تماس گرفته و الشرع از او خواسته بود نقش میانجی را ایفا کند؛ ابتکاری که عبدی نیز آن را پذیرفت.

این مقام افزود که ابتکار بارزانی به برگزاری دیدار مورد انتظار میان عبدی و باراک در اربیل انجامیده است؛ دیداری که هدف آن دستیابی به ترتیبی برای باقی ماندن نیروهای SDF در شرق فرات و جلوگیری از بازگشت درگیری‌هاست. او به دلیل نداشتن مجوز رسمی برای گفت‌وگو با رسانه‌ها، به شرط ناشناس ماندن صحبت کرد.

تصمیم نیروهای دموکراتیک سوریه برای عقب‌نشینی از دیر حافر پس از آن اتخاذ شد که احمد الشرع روز جمعه فرمانی صادر کرد که حقوق کُردهای سوریه را تقویت می‌کند. کُردها پیش از آغاز جنگ داخلی در سال ۲۰۱۱، حدود ۱۰ درصد از جمعیت ۲۳ میلیونی سوریه را تشکیل می‌دادند. در دهه‌های گذشته، کُردهای سوریه تحت حاکمیت حزب بعث ــ که نزدیک به شش دهه بر کشور حکومت کرد و تا سقوط بشار اسد در دسامبر ۲۰۲۴ ادامه داشت ــ به حاشیه رانده شده و از حقوق فرهنگی خود محروم بودند.

فرمان الشرع زبان کُردی را در کنار عربی به‌عنوان زبان ملی به رسمیت شناخت و جشن نوروز، آیین سنتی آغاز بهار و نوزایی که کُردها در سراسر منطقه برگزار می‌کنند، به‌عنوان تعطیل رسمی اعلام شد.

با این حال، ادارهٔ تحت رهبری کُردها در شمال‌شرق سوریه روز شنبه اعلام کرد که حقوق کُردها نباید با «فرمان‌های موقت» تضمین شود، بلکه باید به‌صراحت در قانون اساسی کشور گنجانده شود. این نهاد افزود که یک فرمان «تضمین واقعی برای حقوق گروه‌های قومی سوریه ایجاد نمی‌کند».