iran-emrooz.net | Wed, 07.01.2026, 9:00

جان آیریش / خبرگزاری رویترز / ۷ ژانویه ۲۰۲۶

ایالات متحده روز سه‌شنبه برای نخستین‌بار همراه با ائتلاف گسترده‌ای از متحدان اوکراین تعهد داد تضمین‌های امنیتی ارائه کند؛ تعهداتی که رهبران آن را شامل تعهدات الزام‌آور برای حمایت از اوکراین در صورت حمله مجدد روسیه دانستند.

این وعده در نشست پاریس موسوم به «ائتلاف داوطلبان» (Coalition of the Willing)، متشکل از عمدتاً کشورهای اروپایی، مطرح شد تا تضمین‌هایی را برای اطمینان‌بخشی به کی‌یف در صورت برقراری آتش‌بس با روسیه – کشوری که نخستین‌بار در سال ۲۰۱۴ به اوکراین تجاوز کرده و در سال ۲۰۲۲ حمله‌ی تمام‌عیاری را آغاز کرده بود – مشخص سازد.

برخلاف نشست‌های پیشین، این بار نمایندگان ایالات متحده نیز حضور داشتند؛ از جمله «استیو ویتکاف» و «جرد کوشنر» – داماد رئیس‌جمهوری دونالد ترامپ – به‌همراه ژنرال «الکسوس گرینکویچ»، عالی‌ترین فرمانده ارتش آمریکا در اروپا که یک روز پیش از نشست، جزئیات تضمین‌های امنیتی را در دیدار با فرماندهان اروپایی بررسی کرده بود.

ویتکاف که هدایت مذاکرات با روسیه را برعهده دارد، پس از نشست گفت ترامپ «به‌طور قاطع از پروتکل‌های امنیتی حمایت می‌کند».

او افزود: «این پروتکل‌های امنیتی برای بازدارندگی در برابر هرگونه حمله، یا حملات جدید در اوکراین طراحی شده‌اند و در صورت وقوع حمله، دفاع نیز خواهند کرد. این تدابیر، به‌قدری قدرتمندند که تاکنون مشابهشان دیده نشده است.» وی این سخنان را در یک نشست خبری مشترک با رهبران فرانسه، آلمان، بریتانیا و اوکراین بیان کرد.

کوشنر نیز گفت: «اگر اوکراینی‌ها قرار است به توافق نهایی برسند، باید بدانند که پس از آن، امنیت خواهند داشت، بازدارندگی قدرتمندی وجود دارد و مکانیزم‌های واقعی برای جلوگیری از تکرار چنین وضعیتی فراهم خواهد بود.»

پیشنهاد رهبری ایالات متحده در نظارت بر آتش‌بس

در بیانیه‌ی رهبران ائتلاف آمده است که متحدان در سازوکار پیشنهادیِ نظارت و راستی‌آزماییِ آتش‌بس به رهبری ایالات متحده مشارکت خواهند کرد. مقام‌های رسمی اعلام کردند این روند احتمالاً شامل استفاده از پهپادها، حسگرها و ماهواره‌ها خواهد بود، نه اعزام نیروهای آمریکایی.

ولودیمیر زلنسکی، رئیس‌جمهور اوکراین، در پیامی در تلگرام نوشت این توافق‌ها «نشانه‌ای از آن است که اروپا و کل ائتلاف داوطلبان تا چه اندازه برای تحقق امنیت واقعی جدی هستند».

او افزود هنوز باید مشخص شود که سازوکار نظارت چگونه عمل خواهد کرد و ارتش اوکراین چگونه پشتیبانی و تأمین مالی می‌شود.

زلنسکی از ایالات متحده قدردانی کرد «به‌خاطر آمادگی‌اش برای ایفای نقش پشتوانه در تمامی حوزه‌ها – تضمین‌های امنیتی، نظارت بر آتش‌بس و بازسازی». او گفت هیئت اوکراینی مذاکرات در موضوعات کلیدی را روز چهارشنبه ادامه خواهد داد.

بیانیه نهایی، حمایت صریح ایالات متحده را در بر نداشت و جزئیات نقش واشنگتن نسبت به پیش‌نویس اولیه تعدیل شده بود؛ از جمله حذف بندی که بر استفاده از توانمندی‌های آمریکا در پشتیبانی از یک نیروی چندملیتی در اوکراین تأکید داشت.

با این حال، مقام‌های اروپایی حضور فرستادگان آمریکایی و مواضع قاطع آنها را نشانه‌ی پشتیبانی واشنگتن از چارچوب امنیتی جدید دانستند.

گفت‌وگوها برای پایان دادن به جنگ نزدیک به چهار ساله از ماه نوامبر با شتاب بیشتری دنبال شده است، اما مسکو هنوز هیچ نشانه‌ای از تمایل به مصالحه نشان نداده؛ به‌ویژه پس از آن‌که کی‌یف اصلاحاتی را در پیشنهاد آمریکا خواستار شد که در نسخه‌ی اولیه بیشتر در جهت خواسته‌های اصلی روسیه بود.

روسیه نیز تاکنون نشانه‌‌ای علنی مبنی بر پذیرش توافق صلح همراه با تضمین‌های امنیتی مورد نظر متحدان اوکراین بروز نداده است. مسکو پیش‌تر هرگونه استقرار نیروهای عضو ناتو در خاک اوکراین را رد کرده بود.

تمرکز بر تضمین‌های امنیتی الزام‌آور

تا مدت اخیر، تمرکز اصلی متحدان بر وعده‌ی کمک‌های نظامی به نیروهای اوکراینی و احتمال مشارکت در یک نیروی بین‌المللی اطمینان‌بخش بود.

اما اکنون توجه به‌سوی تضمین‌های حقوقی الزام‌آور معطوف شده است؛ تضمین‌هایی برای حمایت از کی‌یف در صورت وقوع حمله‌ی جدید از سوی مسکو. دیپلمات‌ها می‌گویند احتمال واکنش نظامی در این چارچوب، ممکن است مناقشات داخلی در کشورهای اروپایی را برانگیزد.

در بیانیه‌ی رهبران آمده است: «این تعهدات ممکن است شامل بهره‌گیری از توانمندی‌های نظامی، پشتیبانی اطلاعاتی و لجستیکی، ابتکارهای دیپلماتیک، و همچنین اعمال تحریم‌های جدید باشد.» رهبران افزودند که آن‌ها اکنون قصد دارند این تعهدات الزام‌آور را «نهایی کنند».

رهبران اروپایی حاضر در نشست – از جمله امانوئل مکرون رئیس‌جمهور فرانسه، کیر استارمر نخست‌وزیر بریتانیا، دونالد تاسک نخست‌وزیر لهستان و جورجیا ملونی نخست‌وزیر ایتالیا – تأکید کردند که این بیانیه نشان‌دهنده‌ی وحدت مجدد اروپا و ایالات متحده در حمایت از اوکراین است.

مکرون و استارمر پرسش‌ها درباره قابل اعتماد بودن تعهدات ترامپ را نادیده گرفتند؛ به‌ویژه با توجه به ادعای تازه‌ی او مبنی بر اینکه ایالات متحده باید کنترل گرینلند – قلمرو خودمختار وابسته به متحد ناتو، دانمارک – را برعهده گیرد.

آمادگی فرانسه و بریتانیا برای اعزام نیرو پس از آتش‌بس

در بیانیه رهبران آمده است که یک «نیروی چندملیتی برای اوکراین با رهبری اروپا» برای پشتیبانی از بازسازی نیروهای مسلح اوکراین و تقویت بازدارندگی شکل خواهد گرفت، با «پشتیبانی پیشنهادی از سوی ایالات متحده».

فرانسه و بریتانیا نیز «اعلامیه‌ی نیت» برای اعزام آینده‌ی نیروهای چندملیتی پس از دستیابی به آتش‌بس امضا کردند.

مکرون گفت این اقدام می‌تواند شامل اعزام هزاران نیروی فرانسوی باشد.

استارمر نیز افزود: «این تصمیم زمینه‌ساز چارچوب حقوقی‌ای است که بر اساس آن، نیروهای بریتانیایی، فرانسوی و دیگر شرکا خواهند توانست در خاک اوکراین فعالیت کنند، از آسمان و دریاهای اوکراین محافظت نمایند و توان رزمی ارتش این کشور را برای آینده بازسازی کنند.»