بررسی گزینه تعلیق اسپانیا از ناتو در پنتاگون

فیل استوارت / خبرگزاری رویترز / ۲۴ آوریل ۲۰۲۶

یک مقام آمریکایی به رویترز گفت، یک ایمیل داخلی پنتاگون گزینه‌هایی را برای تنبیه متحدان ناتو که به باور آمریکا از عملیات این کشور در جنگ با ایران حمایت نکرده‌اند، مطرح کرده است؛ از جمله تعلیق اسپانیا از این ائتلاف و بازنگری در موضع آمریکا نسبت به ادعای بریتانیا بر جزایر فالکلند.

این مقام که به شرط ناشناس ماندن درباره این ایمیل سخن گفت، افزود این گزینه‌های سیاستی در یادداشتی تشریح شده‌اند که نارضایتی از آنچه تردید یا امتناع برخی متحدان در اعطای دسترسی، استقرار نیرو و حق عبور هوایی به آمریکا — موسوم به ABO — برای جنگ با ایران تلقی می‌شود، را بازتاب می‌دهد.

به گفته این مقام، در این ایمیل آمده است که ABO «حداقل مطلق برای ناتو» است، و این گزینه‌ها در سطوح بالای پنتاگون در حال گردش بوده‌اند.

این مقام گفت یکی از گزینه‌ها، تعلیق کشورهای «دشوار» از مناصب مهم یا معتبر در ناتو را در نظر می‌گیرد.

دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، به‌شدت از متحدان ناتو انتقاد کرده است که چرا نیروی دریایی خود را برای کمک به بازگشایی تنگه هرمز—که پس از آغاز جنگ هوایی در ۲۸ فوریه به روی کشتیرانی جهانی بسته شد—اعزام نکرده‌اند.

او همچنین اعلام کرده که در حال بررسی خروج از این ائتلاف است.

ترامپ در مصاحبه‌ای در اول آوریل در پاسخ به پرسشی درباره احتمال خروج آمریکا از ناتو به رویترز گفت: «اگر جای من بودید، این کار را نمی‌کردید؟»

با این حال، این مقام تأکید کرد که ایمیل مذکور چنین پیشنهادی (خروج آمریکا از ناتو) را مطرح نمی‌کند و همچنین بستن پایگاه‌های آمریکا در اروپا را نیز پیشنهاد نداده است.

این مقام از اظهار نظر درباره اینکه آیا این گزینه‌ها شامل کاهش مورد انتظار بخشی از نیروهای آمریکا در اروپا می‌شود یا نه، خودداری کرد.

در واکنش به درخواست اظهار نظر درباره این ایمیل، کینگزلی ویلسون، سخنگوی پنتاگون، گفت: «همان‌طور که رئیس‌جمهور ترامپ گفته است، با وجود تمام اقداماتی که ایالات متحده برای متحدان ناتویی خود انجام داده، آنها در کنار ما نبودند.»

وی افزود: «وزارت جنگ اطمینان حاصل خواهد کرد که رئیس‌جمهور گزینه‌های قابل اتکایی در اختیار داشته باشد تا مطمئن شود متحدان ما دیگر یک ببر کاغذی نیستند و سهم خود را ایفا می‌کنند. درباره رایزنی‌های داخلی در این زمینه اظهارنظر بیشتری نداریم.»

دولت ترامپ و «حس استحقاق» اروپا

به گفته تحلیلگران و دیپلمات‌ها، جنگ آمریکا و اسرائیل با ایران پرسش‌های جدی درباره آینده این ائتلاف ۷۶ ساله ایجاد کرده و نگرانی بی‌سابقه‌ای را برانگیخته است مبنی بر اینکه آمریکا ممکن است در صورت حمله به متحدان اروپایی به کمک آنها نیاید.

بریتانیا، فرانسه و دیگر کشورها می‌گویند پیوستن به محاصره دریایی آمریکا به معنای ورود به جنگ است، اما در صورت برقراری آتش‌بس پایدار یا پایان درگیری، مایل به کمک برای باز نگه داشتن تنگه هستند.

با این حال، مقام‌های دولت ترامپ تأکید کرده‌اند که ناتو نمی‌تواند یک خیابان یک‌طرفه باشد.

آنها به‌ویژه از اسپانیا ابراز نارضایتی کرده‌اند؛ جایی که دولت سوسیالیست اعلام کرده اجازه نخواهد داد از پایگاه‌ها یا حریم هوایی این کشور برای حمله به ایران استفاده شود. آمریکا دو پایگاه مهم نظامی در اسپانیا دارد: پایگاه دریایی روتا و پایگاه هوایی مورون.

به گفته این مقام، گزینه‌های سیاستی مطرح‌شده در ایمیل با هدف ارسال پیامی قوی به متحدان ناتو طراحی شده‌اند تا «حس استحقاق در میان اروپایی‌ها کاهش یابد.»

در این ایمیل استدلال شده که گزینه تعلیق اسپانیا از ائتلاف، تأثیر محدودی بر عملیات نظامی آمریکا خواهد داشت اما از نظر نمادین بسیار مهم است.

این مقام توضیحی درباره چگونگی پیگیری چنین تعلیقی از سوی آمریکا ارائه نکرد و رویترز نیز نتوانست بلافاصله مشخص کند که آیا سازوکار مشخصی در ناتو برای چنین اقدامی وجود دارد یا نه.

پدرو سانچز، نخست‌وزیر اسپانیا، در پاسخ به این گزارش و پیش از نشست رهبران اتحادیه اروپا در قبرس — که موضوعاتی از جمله بند دفاع جمعی ناتو در آن بررسی می‌شود — گفت: «ما بر اساس ایمیل‌ها عمل نمی‌کنیم، بلکه بر اساس اسناد رسمی و مواضع دولت‌ها، در این مورد دولت ایالات متحده، عمل می‌کنیم.»

این یادداشت همچنین گزینه‌ای را برای بازنگری در حمایت دیپلماتیک آمریکا از «دارایی‌های امپراتوری» دیرینه اروپا، مانند جزایر فالکلند در نزدیکی آرژانتین، مطرح می‌کند.

در وب‌سایت وزارت خارجه آمریکا آمده است که این جزایر تحت اداره بریتانیا هستند اما همچنان مورد ادعای آرژانتین قرار دارند؛ کشوری که رئیس‌جمهور لیبرتارین آن، خاویر میلی، از متحدان ترامپ است.

بریتانیا و آرژانتین در سال ۱۹۸۲ بر سر این جزایر وارد جنگی کوتاه شدند، پس از آنکه آرژانتین تلاش ناموفقی برای تصرف آنها انجام داد. در این جنگ حدود ۶۵۰ سرباز آرژانتینی و ۲۵۵ نیروی بریتانیایی کشته شدند تا اینکه آرژانتین تسلیم شد.

ترامپ بارها کی‌یر استارمر، نخست‌وزیر بریتانیا، را به دلیل نپیوستن به جنگ آمریکا با ایران مورد توهین قرار داده و او را «ترسو» خوانده، گفته است «چرچیل نیست» و ناوهای هواپیمابر بریتانیا را «اسباب‌بازی» توصیف کرده است.

بریتانیا در ابتدا با درخواست آمریکا برای استفاده از دو پایگاه خود جهت حمله به ایران موافقت نکرد، اما بعداً پذیرفت مأموریت‌های دفاعی با هدف حفاظت از ساکنان منطقه، از جمله شهروندان بریتانیایی، در برابر اقدامات تلافی‌جویانه ایران انجام شود.

پیت هگست، وزیر دفاع آمریکا، اوایل این ماه در پنتاگون به خبرنگاران گفت که جنگ با ایران «بسیاری از واقعیت‌ها را آشکار کرده است» و اشاره کرد که موشک‌های برد بلندتر ایران قادر به هدف قرار دادن آمریکا نیستند، اما می‌توانند به اروپا برسند.

او افزود: «ما با پرسش‌ها، موانع یا تردیدهایی مواجه می‌شویم... اگر کشورهایی نباشند که وقتی به آنها نیاز دارید در کنار شما بایستند، دیگر چیزی به نام ائتلاف باقی نمی‌ماند.»