محسن رضایی: مذاکرات بر سر ۲۴ میلیارد دلار به بنبست رسیده است
یک مقام ارشد ایرانی در گفتگو با سیانان (CNN) اعلام کرد که توافق صلح احتمالی میان ایالات متحده و ایران به موافقت دولت ترامپ با آزادسازی ۲۴ میلیارد دلار از داراییهای مسدودشده ایران بستگی دارد. وی همزمان هشدار داد که در صورت از سرگیری درگیریها، آمریکا «وارد یک دالان تاریک» خواهد شد.
محسن رضایی، مشاور نظامی آیتالله مجتبی خامنهای، رهبر معظم انقلاب، در گفتگوی اختصاصی با سیانان در تهران گفت: «مذاکرات به بنبست رسیده است و (دونالد) ترامپ (رئیسجمهور آمریکا) باید این بنبست را بشکند. توپ در زمین ترامپ است.»
گزارشها حاکی از آن است که ایران خواستار آزادسازی ۱۲ میلیارد دلار از داراییهای مسدودشده خود بلافاصله پس از امضای یک توافق موقت با آمریکا، و ۱۲ میلیارد دلار دیگر در مرحله بعدی شده است.
مقامات آمریکایی نگران هستند که هرگونه آزادسازی داراییها در این مرحله، میتواند یکی از اهرمهای فشار کلیدی علیه این حکومت را از بین ببرد. ترامپ خواستار آن شده است که هرگونه توافقی، بسیار قویتر از توافق هستهای سال ۲۰۱۵ (برجام) به نظر برسد و از هر اقدامی که به معنای تحویل «پالتهای پول نقد» تعبیر شود، اجتناب گردد؛ تعبیری که او پیش از این برای انتقاد از تصمیم باراک اوباما، رئیسجمهور وقت آمریکا، جهت پرداخت غرامت مالی به تهران به کار برده بود.
رضایی در این مصاحبه کمسابقه با سیانان، به تبیین دیدگاههای موجود در محافل تصمیمگیری استراتژیک ایران درباره چشمانداز کشور پس از جنگ، سرنوشت تنگه هرمز و نحوه واکنش احتمالی ایران در صورت حمله مجدد پرداخت. اظهارات او از اهمیت بالایی برخوردار است، چرا که وی همچنان ارتباط نزدیکی با نهادهای امنیتی ایران دارد و به طور گسترده به عنوان فردی نزدیک به رهبر فعلی شناخته میشود؛ رهبری که از زمان مجروح شدن در حمله اسرائیل — که منجر به شهادت پدرش در روز نخست جنگ شد — در انظار عمومی دیده نشده است.
مشروح اظهارات رضایی به شرح زیر است:
▪️ آزادسازی داراییهای مسدودشده ایران: او این خواسته را به عنوان یک اقدام اعتمادساز مطرح کرد و گفت آزادسازی احتمالی این وجوه توسط دولت ترامپ، «افق جدیدی برای آینده» ایران و آمریکا خواهد بود: «اگر او (ترامپ) میخواهد با ایران به توافق برسد، این ۲۴ میلیارد دلار آزمون اعتمادی است که ایران میخواهد نسبت به ترامپ داشته باشد؛ این آزمونی است که آمریکا باید در آن قبول شود تا مسیر باز شود. این پول خود ماست، پول آمریکا نیست.»
▪️هشدار نسبت به بازگشت به جنگ: رضایی هشدار داد که اگر آمریکا درگیری را از سر بگیرد، ایران «جنگ را به فراتر از خلیج فارس خواهد کشاند» و احتمالاً عملیات نظامی را از تنگه هرمز به اقیانوس هند، تنگه بابالمندب، دریای سرخ و دریای مدیترانه گسترش خواهد داد. او با بیان اینکه «احتمال وقوع جنگ کم است»، افزود: «ما با حمله به دیگر پایگاههای آمریکایی که تاکنون به آنها حمله میکردیم، بعد دیگری به جنگ خواهیم داد.»
▪️درباره دیدار احتمالی ترامپ و خامنهای: او به سؤالی درباره وضعیت سلامتی و نقش خامنهای در تصمیمگیریهای کشور پاسخ نداد، اما چشمانداز دیدار او با ترامپ را رد کرد و گفت: «این اتفاق نخواهد افتاد، در حال حاضر ما در مرحله اول مذاکرات هستیم و آقای ترامپ مذاکرات را به بنبست کشانده است. این اتفاق رخ نخواهد داد.» این در حالی است که ترامپ این هفته گفت به نظر میرسد او و خامنهای «به خوبی با هم کنار میآیند» و از دیدار با او «مفتخر» خواهد شد.
▪️تأکید مجدد بر ادعای حاکمیت بر تنگه هرمز: رضایی گفت ایران و عمان بر این آبراه کلیدی — که پیش از جنگ، یکپنجم نفت و گاز طبیعی مایع (LNG) جهان از آن عبور میکرد — حق حاکمیت دارند و بنابراین آن را با هم مدیریت خواهند کرد. او از به کار بردن واژه «عوارض» برای درخواست حق عبور کشتیها از تنگه خودداری کرد و گفت ایران مبالغی را به عنوان «هزینه نگهداری» دریافت خواهد کرد، چرا که نباید بار مالی مدیریت این تنگه را به تنهایی به دوش بکشد.
رضایی که از نسل قدیمی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی است، در جنگ ایران و عراق جنگید و از سال ۱۹۸۱ تا ۱۹۹۷ فرماندهی این نیرو را بر عهده داشت و به تبدیل آن به یکی از قدرتمندترین نهادهای جمهوری اسلامی کمک کرد. او که یک واقعگرای تندرو با ریشههای عمیق در نهادهای امنیتی ایران است، بعدها به مجمع تشخیص مصلحت نظام (نهاد مشورتی رهبری) پیوست و به عنوان معاون اقتصادی رئیسجمهور سابق، ابراهیم رئیسی، خدمت کرد. رضایی همچنین چهار بار نامزد ریاستجمهوری شد اما هرگز به پیروزی نرسید.
در جریان جنگ ۴۰ روزه آمریکا و اسرائیل علیه ایران که اواخر فوریه آغاز شد، جمهوری اسلامی با هدف قرار دادن ۱۲ کشور در سراسر منطقه، به اقدامات نظامی از جمله حمله به تاسیسات نظامی، زیرساختهای انرژی و سایتهای غیرنظامی دست زد. همچنین گزارش شد که تهران موشکهایی را به سمت دیگو گارسیا، پایگاه نظامی مشترک آمریکا و انگلیس در اقیانوس هند در فاصله حدود ۲۰۰۰ مایلی ایران شلیک کرده است که این اقدام نشاندهنده میزان برد عملیاتی این کشور بود.
او در مصاحبه خود با سیانان، با اشاره به خروج ترامپ از توافق هستهای سال ۲۰۱۵ و آنچه که استراتژی «ابهام» او در مذاکرات خواند، پایداری هرگونه توافق هستهای با ترامپ را زیر سؤال برد.
رضایی گفت در صورت شکست مذاکرات، ایران برای تهاجم احتمالی آمریکا به خاک خود آماده است: «آن زمان دنیا تواناییهای واقعی ایران را درک خواهد کرد، زیرا قدرت زمینی ما چندین برابر بیشتر از موشکهای ماست.»
او جنگ کنونی را به عنوان نخستین پیروزی ایران در برابر دشمنانش در تاریخ ۴۷ ساله جمهوری اسلامی توصیف کرد و گفت: «این اولین بار است که ایران در جنگها پیروز میدان میشود، در حالی که در جنگهای گذشته، ایران همیشه شکست خورده بود.»
