آموزش نظامی محرمانه چین به نیروهای روسیه

خبرگزاری رویترز / اول ژوئیه ۲۰۲۶

بر اساس گفته‌های دو مقام اروپایی و اسنادی که رویترز مشاهده کرده، آموزش نظامی محرمانه چین به نیروهای روسیه در سال گذشته شخصاً به تأیید وزیر دفاع ولادیمیر پوتین، رئیس‌جمهور روسیه، رسیده و دست‌کم چهار ژنرال روسی و چینی به‌طور مستقیم در آن دخیل بوده‌اند.

این مقام‌ها گفتند که مشارکت چنین افراد عالی‌رتبه‌ای در آموزشی مرتبط با جنگ اوکراین، نشان‌دهنده اهمیت این نوع همکاری برای روسیه و چین است؛ همکاری‌ای که با وجود انکار پکن، در اروپا موجب نگرانی شده است.

یک سند محرمانه روسی که رویترز آن را مشاهده کرده، مستقیماً به یک فرمان داخلی صادرشده توسط آندری بلوسوف، وزیر دفاع، در اوت ۲۰۲۵ اشاره می‌کند.

در این سند آمده که طبق تصمیم بلوسوف، هیئتی از نیروهای مسلح روسیه برای شرکت در تمرین‌های آموزشی در تأسیسات ارتش آزادی‌بخش خلق چین (PLA) به این کشور سفر کرده است.

آموزش در حوزه جنگ‌های رادیولوژیکی، بیولوژیکی و شیمیایی

همان گزارش جزئیات یکی از دوره‌های آموزشی را شرح داده است: یک دوره سه‌هفته‌ای با تمرکز بر حفاظت رادیولوژیکی، شیمیایی و بیولوژیک در یک تأسیسات نظامی در پکن در ماه نوامبر.

این گزارش و گزارش دوم دیگری، تصاویری از سربازان روس را توصیف و نمایش داده‌اند که در حال گوش دادن به سخنرانی یک مربی چینی، بررسی یک مدل راکتور هسته‌ای، و آموزش درباره «شناسایی شیمیایی»، «شناسایی رادیولوژیکی» و حفاظت از سامانه‌های تهویه در برابر آلودگی هستند.

یکی از مقام‌های اروپایی گفت که گنجاندن آموزش جنگ رادیولوژیکی، بیولوژیک و شیمیایی، ماهیت راهبردی این تبادلات را برجسته می‌کند و خاطرنشان کرد که این موضوع به‌طور کلی برای نیروهای نظامی بسیار حساس است.

وزارتخانه‌های دفاع روسیه و چین به درخواست‌ها برای اظهارنظر درباره این مقاله پاسخی ندادند.

وزارت خارجه چین در بیانیه‌ای اعلام کرد که موضع این کشور در قبال بحران اوکراین همچنان ثابت بوده است.

این وزارتخانه با اشاره به جزئیات مطرح‌شده در این گزارش افزود: «ادعاهای مربوطه کاملاً بی‌اساس است.»

پکن ادعا می‌کند در جنگ روسیه با اوکراین بی‌طرف است و خود را میانجی صلح معرفی می‌کند.

طبق گزارش رویترز در ماه گذشته به نقل از آژانس‌های اطلاعاتی اروپا و اسناد نظامی، چین در ماه نوامبر حدود ۲۰۰ نیروی نظامی روسیه را آموزش داده که برخی از آن‌ها از آن زمان به جنگ اوکراین پیوسته‌اند.

کرملین از اظهارنظر درباره آن گزارش خودداری کرد، اما از «اطلاعات نادرست» منتشرشده در غرب شکایت کرد.

کایا کالاس، مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا، در ۱۵ ژوئن گفت که بروکسل از طریق کانال‌های خود تأیید کرده که این آموزش انجام شده و اکنون در حال ارزیابی پیامدهای آن است.

پکن اظهارات او را «چیزی جز افترا» ندانست.

اتحادیه اروپا در حال بررسی واکنش به شریک تجاری خود، چین است

قدرت‌های اروپایی که از زمان تهاجم ۲۰۲۲ به اوکراین، روسیه را تهدید اصلی امنیتی خود می‌دانند، با نگرانی شاهد نزدیک‌تر شدن روابط مسکو و چین بوده‌اند؛ چین دومین اقتصاد بزرگ جهان و یک شریک تجاری کلیدی اتحادیه اروپاست.

برای این اتحادیه ۲۷ عضوی، بحث‌های پشت درهای بسته حول این محور است که آیا با توجه به اولویت‌های تجاری که به‌طور سنتی رابطه با پکن را شکل می‌دهد، اقدامات بیشتری در واکنش به این آموزش‌ها لازم است یا خیر.

اتحادیه اروپا پیش‌تر تحریم‌هایی را علیه شرکت‌های چینی که به گفته این اتحادیه از تلاش‌های جنگی روسیه حمایت می‌کنند، اعمال کرده است.

یک مقام سوم در بروکسل به رویترز گفت که این اتحادیه باید نگاه به چین را از دریچه اقتصادی متوقف کرده و بر آنچه کالاس «نقش تعیین‌کننده چین در جنگ روسیه» خواند، تمرکز کند.

هر دو مقام اروپایی که به دلیل حساسیت اطلاعات خواستند نامشان فاش نشود، امضاکنندگان توافق ۲ ژوئیه را که مبنای این آموزش بود، سرلشکر روسی رستم حسین‌اف و سرهنگ ارشد چینی سون دایون معرفی کردند.

آندری کارتاپولوف، قانون‌گذار ارشد و رئیس کمیته دفاع پارلمان روسیه، به رسانه RTVI روسیه گفت که گزارش مربوط به این آموزش «کاملاً بی‌معنی» است و ارتش روسیه چیزی برای آموختن از چین ندارد.

فقدان تجربه رزمی چین

روسیه در بیش از چهار سال نبرد در اوکراین تجربه گسترده‌ای کسب کرده، در حالی که چین، با وجود ارتشی عظیم و از نظر فناوری پیشرفته، دهه‌هاست که در جنگی شرکت نکرده است.

گزارش‌های داخلی نظامی روسیه که رویترز مشاهده کرده، نقاط قوت و ضعف این آموزش‌ها را ذکر کرده‌اند.

یک گزارش درباره آموزش در نانجینگ، ضمن تمجید از سطح تجهیزات، استفاده از شبیه‌سازها و دانش نظری بالای مربیان، به‌طور خاص به فقدان تجربه رزمی چین اشاره کرده است.

اسناد دیگر نام سه ژنرالی را که در این دوره‌ها شرکت کردند، ذکر کرده‌اند.

یک سند نظامی روسی که رویترز مشاهده کرده، نام تک‌تک شرکت‌کنندگان در تمام دوره‌ها ـــ از جمله نام افسران ارشد ـــ را به همراه درجه، تاریخ تولد، وابستگی سازمانی و سطح دسترسی امنیتی در هر مورد فهرست کرده است.

طبق این فهرست و یک سند نظامی دوم که رویترز مشاهده کرده، ژنرال ارتش رستم مرادوف، معاون فرمانده کل نیروی زمینی روسیه، رهبری هیئت روسی را بر عهده داشته است.

طبق سند دوم، سرلشکر چینی لی جین‌سون، رئیس آکادمی نظامی دفاع رادیولوژیکی، شیمیایی و بیولوژیک ارتش آزادی‌بخش خلق، در مراسم افتتاحیه یکی از دوره‌ها شرکت کرده است.

طبق این فهرست، سرلشکر روسی ویتالی گراسیموف در دوره‌ای در بنگبو شرکت کرده است.