iran-emrooz.net | Wed, 06.05.2026, 9:44

علی صدرزاده
منبع: taz.de
۵ مه ۲۰۲۶

آن‌ها استاد خریدن زمان هستند. یک دیپلمات اروپایی که پانزده سال با برنامه هسته‌ای ایران سر و کار داشت، زمانی گفت: «مذاکره کنید و باز هم مذاکره کنید، آن‌قدر که طرف مقابل در نهایت موافقت کند.»

دونالد ترامپ دیروز با لحنی تحقیرآمیز درباره وضعیت مذاکرات در شبکه اجتماعی خود، تروث سوشال، نوشت: «دیروز کسی تماس گرفت، خودش را محمد معرفی کرد. از او پرسیدم: تو کی هستی؟ آیا قدرت کافی داری؟» او افزود که به موفقیت خوش‌بین است و ایرانی‌ها انعطاف‌پذیرتر شده‌اند و جنگ نمی‌خواهند. رئیس‌جمهور آمریکا گفت: «من هم نمی‌خواهم».

در تهران، ساعتی بعد، اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت خارجه، اعلام کرد که پیشنهادهای آمریکا در حال بررسی است. شاید هیأت ایرانی به‌زودی به اسلام‌آباد سفر کند. شاید، در زمانی نامعلوم. این یک تاکتیک آشنا و دیرینه است. جمهوری اسلامی از بدو تأسیس خود همواره تحت انواع تحریم‌ها قرار داشته است.

برای هرگونه امتیاز یا عقب‌نشینی، ناگزیر از مذاکراتی طولانی بوده است. وزیر خارجه کنونی، عباس عراقچی، نزدیک به سی سال است که عضو همه «کمیسیون‌های مذاکره» کشورش بوده است. در هنر چانه‌زنی و بده‌بستان، استیو ویتکاف و جرد کوشنر احتمالاً چیزهای زیادی می‌توانند از او بیاموزند.

بسیاری این پرسش را مطرح می‌کنند که حاکمان تهران تا چه مدت می‌توانند محاصره بنادر ایران را تحمل کنند. برآوردهای خوش‌بینانه حداکثر از دو ماه سخن می‌گویند. آیا همین فشار باعث شده که رهبری ایران اکنون به مصالحه تمایل پیدا کند؟

اظهار نظر ترامپ درباره «تماس محمد» نکته‌ای درباره ساختار واقعی قدرت در ایران آشکار می‌کند. به نوشته ایران اینترنشنال، قدرت واقعی در دست «احمد» است، نه «محمد». منظور احمد وحیدی، فرمانده ارشد سپاه پاسداران است. این مقام ۶۴ ساله از آغاز جنگ، حدود هفتاد روز پیش، همانند رهبر جدید، مجتبی خامنه‌ای، در مخفیگاهی در مکانی نامعلوم به سر می‌برد.

چرا امارات هدف قرار گرفت؟

وحیدی که تحت تعقیب اینترپل است، دلایل زیادی برای پنهان ماندن دارد: اسرائیل او را به طراحی بمب‌گذاری مرگبار در مرکز یهودیان در آرژانتین متهم می‌کند؛ حمله‌ای که در سال ۱۹۹۴ رخ داد و ۸۵ کشته و بیش از ۳۰۰ زخمی برجای گذاشت. در آن زمان، وحیدی فرماندهی نیروهای تازه‌تأسیس قدس را بر عهده داشت. این یگان نظامی که بعدها توسط قاسم سلیمانی، فرمانده مشهور و کشته‌شده، هدایت شد، بازوی برون‌مرزی سپاه است و تمرکز آن بر مقابله با اسرائیل بوده است.

به نقل از ایران اینترنشنال، مسعود پزشکیان، رئیس‌جمهور ایران، روز سه‌شنبه گفته است: «وحیدی دیوانه است؛ هیچ‌کس نمی‌فهمد چرا به امارات حمله می‌کند؛ او کشور را به سمت فاجعه می‌برد.» این رسانه تبعیدی همچنین گزارش داده که پزشکیان خواستار دیداری فوری با مجتبی خامنه‌ای شده تا مشخص شود دستور حمله موشکی دیروز به امارات از سوی چه کسی صادر شده است.

اما چرا در این مرحله از تشدید تنش‌ها، امارات هدف موشک‌ها و پهپادهای ایران قرار گرفته است؟ طبق اعلام وزارت دفاع امارات، ایران از آغاز جنگ تاکنون در مجموع ۲۸۳۸ پهپاد و موشک به این کشور شلیک کرده است – بیش از هر کشور دیگری در منطقه. این در حالی است که امارات طی چهار دهه گذشته به بزرگ‌ترین شریک تجاری ایران تبدیل شده بود.

دبی برای ایران مکانی امن برای دور زدن تحریم‌ها، انتقال پول‌های غیرشفاف، انجام معاملات صوری و ایجاد شبکه‌هایی برای مقابله با فشار غرب با کمک وکلای زبده بوده است.

حملات ایران به امارات در طول جنگ حتی از تعداد حملات به اسرائیل نیز بیشتر بوده است. واکنش امارات تند بوده: نهادها و شرکت‌های ایرانی تعطیل شدند، ویزای بسیاری از بازرگانان لغو شد و دارایی‌ها مسدود گردید. برخلاف عربستان سعودی و عمان که بر دیپلماسی تأکید دارند، امارات خواهان واکنشی نظامی قوی‌تر علیه ایران شده است.

برای احمد وحیدی و دیگر فرماندهان سپاه، امارات تنها یک چیز است: متحد اسرائیل و بازوی اجرایی آن. منوچهر متکی، وزیر خارجه پیشین، هفته گذشته گفت: «امارات باید بداند که ما حلقه مخفی صهیونیست‌ها در این کشور را می‌شناسیم.»

امارات شریکان راهبردی خود را انتخاب کرده است

چنین لحن‌های تند و نظامی‌گرایانه‌ای در ابوظبی جدی گرفته می‌شود. تحت این فشار، همکاری‌ها نیز افزایش یافته است: اسرائیل پیشرفته‌ترین فناوری‌های خود، از جمله سامانه دفاعی «گنبد آهنین» و سیستم نظارتی «اسپکترو»، را در اختیار امارات قرار داده است. گفته می‌شود ده‌ها متخصص نظامی اسرائیلی برای راه‌اندازی سامانه گنبد آهنین در آنجا حضور دارند. روز دوشنبه، ایران چهار موشک به سمت امارات شلیک کرد که همگی رهگیری شدند؛ بنا بر دست‌کم یک گزارش شبکه CNN، این رهگیری توسط سامانه گنبد آهنین انجام شده است.

به نظر می‌رسد امارات در چارچوب این جنگ، انتخاب راهبردی خود را از مدت‌ها پیش انجام داده است. زمانی که ابوظبی هفته گذشته خروج خود از سازمان کشورهای صادرکننده نفت (اوپک) را اعلام کرد، در وزارت خارجه ایران گفته شد: «ما از کشورهای حاشیه خلیج فارس ناامید شده‌ایم.»