iran-emrooz.net | Mon, 27.04.2026, 7:08

باراک راوید / آکسیوس

به گفته یک مقام آمریکایی و دو منبع آگاه، ایران پیشنهاد جدیدی به ایالات متحده ارائه کرده است که بر اساس آن، تنگه هرمز بازگشایی شده و جنگ پایان یابد، در حالی که مذاکرات هسته‌ای به مرحله‌ای بعد موکول شود.

اهمیت موضوع: روند دیپلماسی در بن‌بست قرار دارد و در داخل حاکمیت ایران درباره نوع امتیازهای هسته‌ای که باید مطرح شود اختلاف نظر وجود دارد. پیشنهاد ایران با هدف دور زدن این اختلافات و دستیابی سریع‌تر به توافق ارائه شده است.

با این حال، لغو محاصره و پایان جنگ، اهرم فشار دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، را در هرگونه مذاکرات آتی برای حذف ذخایر اورانیوم غنی‌شده ایران و متقاعد کردن تهران به تعلیق غنی‌سازی — که دو هدف اصلی جنگ برای ترامپ محسوب می‌شوند — از بین می‌برد.

آنچه باید زیر نظر داشت: به گفته سه مقام آمریکایی، انتظار می‌رود ترامپ روز دوشنبه نشستی در اتاق وضعیت (Situation Room) درباره ایران با حضور تیم ارشد امنیت ملی و سیاست خارجی خود برگزار کند.

یکی از منابع گفت تیم ترامپ در این نشست درباره بن‌بست مذاکرات و گام‌های احتمالی بعدی گفت‌وگو خواهد کرد.

ترامپ در مصاحبه‌ای با شبکه فاکس‌نیوز در روز یکشنبه نشان داد که قصد دارد محاصره دریایی را که صادرات نفت ایران را به شدت محدود کرده، ادامه دهد؛ به این امید که تهران در هفته‌های آینده عقب‌نشینی کند.

ترامپ گفت: «وقتی حجم عظیمی از نفت در سیستم شما جریان دارد... اگر به هر دلیلی این مسیر بسته شود چون نمی‌توانید آن را به مخازن یا کشتی‌ها منتقل کنید... آن خط از درون منفجر می‌شود... می‌گویند فقط حدود سه روز تا وقوع چنین اتفاقی زمان دارند.»

زمینه خبر: بحران در مذاکرات میان آمریکا و ایران در پایان هفته گذشته پس از آن تشدید شد که سفر عباس عراقچی، وزیر امور خارجه ایران، به پاکستان بدون دستیابی به پیشرفت پایان یافت.

کاخ سفید اعلام کرده بود که نمایندگان ترامپ، استیو ویتکاف و جرد کوشنر، قرار است در اسلام‌آباد با عراقچی دیدار کنند، اما طرف ایرانی موضع مشخصی اتخاذ نکرد. ترامپ به اکسیوس گفت که این موضع ایران باعث شد او این سفر را لغو کند.

ترامپ گفت: «در شرایط فعلی دلیلی نمی‌بینم آنها را برای یک پرواز ۱۸ ساعته اعزام کنم. خیلی طولانی است. می‌توانیم همین کار را از طریق تلفن هم انجام دهیم. اگر ایرانی‌ها بخواهند می‌توانند با ما تماس بگیرند. ما صرفاً برای نشستن در آنجا سفر نخواهیم کرد.»

عراقچی روز یکشنبه در مسقط با مقام‌های عمانی درباره تنگه هرمز گفت‌وگو کرد و سپس برای دور دوم مذاکرات به اسلام‌آباد بازگشت.

انتظار می‌رفت عراقچی روز دوشنبه به مسکو سفر کرده و با ولادیمیر پوتین، رئیس‌جمهور روسیه، دیدار کند.

پشت پرده: دو منبع آگاه گفتند عراقچی در دیدارهای خود در اسلام‌آباد طرح عبور از موضوع هسته‌ای را مطرح کرده است.

یکی از منابع گفت عراقچی در پایان هفته به میانجی‌های پاکستانی، مصری، ترکیه‌ای و قطری تصریح کرده که در داخل حاکمیت ایران درباره نحوه پاسخ به مطالبات آمریکا اجماع وجود ندارد. آمریکا خواستار آن است که ایران دست‌کم برای یک دهه غنی‌سازی اورانیوم را متوقف کرده و ذخایر اورانیوم غنی‌شده خود را از کشور خارج کند.

پیشنهاد جدید که از طریق میانجی‌های پاکستانی به آمریکا منتقل شده، بر حل‌وفصل بحران تنگه هرمز و محاصره آمریکا در اولویت تمرکز دارد.

در چارچوب این طرح، آتش‌بس برای مدت طولانی تمدید می‌شود یا طرف‌ها بر پایان دائمی جنگ توافق می‌کنند.

بر اساس این پیشنهاد، مذاکرات هسته‌ای تنها در مرحله‌ای بعد و پس از بازگشایی تنگه و رفع محاصره آغاز خواهد شد.

کاخ سفید این پیشنهاد را دریافت کرده، اما مشخص نیست که آیا آمریکا تمایلی به بررسی آن دارد یا خیر.

موضع طرف‌ها: اولیویا والز، سخنگوی کاخ سفید، به اکسیوس گفت: «این‌ها مذاکرات دیپلماتیک حساسی هستند و ایالات متحده از طریق رسانه‌ها مذاکره نخواهد کرد. همان‌طور که رئیس‌جمهور گفته است، آمریکا دست بالا را دارد و تنها توافقی را خواهد پذیرفت که منافع مردم آمریکا را در اولویت قرار دهد و هرگز اجازه ندهد ایران به سلاح هسته‌ای دست یابد.»

سخنگویان ارتش و وزارت امور خارجه پاکستان از اظهارنظر در این باره خودداری کردند.