| صفحه نخست | خبر و گزارش | سياست | انديشه | فرهنگ و ادبيات | زندگی | محیط زیست | RSS |
سیزده بدر در پارکی در تهران
ایرانیها از تشدید فشارها پس از جنگ و سرکوب نگرانند
پریسا حافظی و آنگوس مکداول / خبرگزاری رویترز / ۱۸ آوریل ۲۰۲۶
ایرانیانی که پس از هفتهها بمباران آمریکا و اسرائیل و سرکوب مرگبار معترضان در ماه ژانویه تلاش میکنند ظاهری از زندگی عادی را حفظ کنند، همچنان از آینده بیمناکاند؛ در حالی که خسارات ناشی از حملات هوایی و قطع اینترنت فشار سنگینی بر زندگی آنها وارد کرده است.
با وجود آنکه انتظار میرود مذاکراتی برای تمدید آتشبس و دستیابی به توافقی برای پایان درگیریها برگزار شود، فروشگاهها، رستورانها و ادارات دولتی همچنان باز ماندهاند. در صبحهای آفتابی بهاری، پارکهای شهری مملو از خانوادههایی است که به پیکنیک آمدهاند و جوانانی که ورزش میکنند، و دیگرانی که در کافههای کنار خیابان گرد هم میآیند.
اما در پس این صحنههای آرام، اقتصاد ایران به شدت آسیب دیده و مردم از احتمال تشدید سرکوب حکومتی و همچنین از حملات هوایی ویرانگر خشمگیناند.
مشکلاتی که به ناآرامیهای گسترده ژانویه دامن زد، به نظر میرسد که تشدید خواهد شد.
وزیر امور خارجه ایران روز جمعه اعلام کرد که پس از توافق آتشبس در لبنان، تنگه هرمز باز است؛ در همین حال، دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، گفت که به دستیابی قریبالوقوع به توافقی برای پایان جنگ ایران باور دارد.
هراس از افزایش فشار در حالی که نظام پابرجاست
فریبا، ۳۷ ساله، که در ناآرامیهای ژانویه شرکت کرده بود، در گفتوگو با رویترز از داخل ایران گفت: «جنگ تمام میشود، اما آنوقت مشکلات واقعی ما با این سیستم شروع میشود. خیلی میترسم که اگر رژیم با ایالات متحده به توافق برسد، فشار بر مردم عادی را افزایش دهد.»
او افزود: «مردم جنایتهای رژیم در ژانویه را فراموش نکردهاند و نظام هم فراموش نکرده که مردم آن را نمیخواهند. فعلاً عقبنشینی کردهاند چون نمیخواهند همزمان در داخل کشور هم درگیر شوند.»
بر اساس آمار رسمی، بمبارانها هزاران کشته بر جای گذاشته، از جمله بسیاری در یک مدرسه در نخستین روز درگیریها. همچنین زیرساختهای سراسر کشور را ویران کرده و چشمانداز اخراجهای گسترده را افزایش داده است.
نظام جمهوری اسلامی پس از تحمل هفتهها بمباران شدید و حفظ کنترل بر عرضه جهانی نفت، همچنان به همان اندازه گذشته تثبیتشده به نظر میرسد.
امید معماریان، تحلیلگر ایران در اندیشکده مستقل «داون» مستقر در آمریکا، گفت: «ایرانیان فهمیدهاند که این جنگ قرار نیست رژیم را سرنگون کند، اما در عین حال زندگی اقتصادی آنها را بسیار بدتر خواهد کرد.»
او افزود: «ارتش سلاحهایش را زمین نخواهد گذاشت. آنها باقی خواهند ماند و اوضاع خونین و پرهزینه خواهد بود، بدون چشماندازی برای آیندهای بهتر.»
در شمال مرفه تهران، رویترز این هفته با تعدادی از جوانان ایرانی درباره جنگ و نگرانیهایشان مقابل دوربین گفتوگو کرد. رسانههای خارجی در ایران تحت دستورالعملهای وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی فعالیت میکنند که بر فعالیتها و مجوزهای رسانهای نظارت دارد.
مهتاب، که در یک شرکت خصوصی کار میکند و نخواست نام خانوادگیاش ذکر شود، گفت با توجه به پیامدهای جنگ و سالها تحریم و انزوا، شرایط میتوانست بدتر باشد.
او گفت: «نمیخواهم بگویم عادی است، اما برای یک ایرانی با چنین سابقهای خیلی هم بد نیست. میتوانیم با آن کنار بیاییم.»
این دیدگاه اما از سوی ایرانیانی که رویترز بهصورت تلفنی با آنها تماس گرفت و به دلیل ترس از پیامدها ناشناس ماندند، تأیید نشد؛ آنها نگرانی بسیار بیشتری ابراز کردند.
سارا، ۲۷ ساله و معلم خصوصی، گفت: «بله، مردم فعلاً از آتشبس لذت میبرند — اما بعدش چه؟ با رژیمی که حتی قدرتمندتر شده، چه کار باید بکنیم؟»
ایرانیان با گزینههای محدود
هزاران نفر زمانی کشته شدند که حکومت اعتراضات چند هفتهای ژانویه را سرکوب کرد؛ رخدادی که باعث شد دونالد ترامپ اعلام کند به کمک ایرانیان خواهد آمد.
اما در حالی که ترامپ و بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، در آغاز جنگ ابراز امیدواری کرده بودند که این جنگ به سقوط روحانیون حاکم منجر شود، این هدف با ادامه بمبارانها به تدریج کمرنگ شد.
معماریان گفت خشم از سرکوب باعث شده بود بسیاری از ایرانیان خواهان حاکمان جدید باشند، اما بهزودی نسبت به جنگ بدبین شدند.
او گفت: «فکر میکنم برای بسیاری از ایرانیان روشنتر شد که این جنگ برای کمک به مردم ایران طراحی نشده و هدف آن چنین چیزی نیست.»
نه مهتاب و نه دیگر زنانی که در یک کافه در شمال تهران نشسته بودند، حجاب — پوششی که برای دههها در ایران اجباری بود — به سر نداشتند.
سهلگیری در پوشش عمومی نتیجه اعتراضات گسترده سال ۲۰۲۲، از جمله در زمینه حقوق زنان، است که حکومت آنها را با خشونت سرکوب کرد اما در عین حال بهطور ضمنی از اجرای برخی مقررات پوشش عقبنشینی کرد.
حسین رسام، تحلیلگر مستقل سیاسی ایرانی مستقر در بریتانیا، گفت در ژانویه روشن شد که حکومت بهراحتی عقبنشینی نخواهد کرد و بعدها نیز مشخص شد که در برابر حملات نظامی فرو نخواهد پاشید.
او افزود جنگ جامعه ایران را بیش از پیش دو قطبی کرده، اما گزینههای چندانی باقی نگذاشته است: «این لحظهای تعیینکننده برای ایرانیان است، چون در نهایت، بهویژه ایرانیان داخل کشور، میدانند که باید در کنار هم زندگی کنند. جایی برای رفتن نیست.»
آتشی زیر خاکستر»
بسیاری نگراناند که سرکوبها اکنون تشدید شود.
ارژنگ، ۴۳ ساله و پدر دو فرزند، از شمال تهران به رویترز گفت: «در خیابانها، زنان بدون حجاب رفتوآمد میکنند، اما معلوم نیست این نوع آزادیها بعد از توافق با آمریکا ادامه پیدا کند. فشار صددرصد بیشتر خواهد شد، چون وقتی با واشنگتن صلح برقرار شود، رژیم دیگر با همان فشار خارجی مواجه نخواهد بود.»
اعتراضات ژانویه تغییر ملموسی در زندگی مردم ایجاد نکرد، اما باعث شد حکومت استفاده از اینترنت را بهشدت محدود کند — اقدامی که هم به کسبوکارها و هم به مردم عادی که در دوران جنگ به دنبال اطلاعات بودند، ضربه زد.
فائزه، ۴۷ ساله، در حالی که در پارکی در شمال تهران با دوستانش والیبال بازی میکرد، گفت: «حتی سادهترین چیزها مثل ارتباط با اعضای خانوادهمان که خارج از کشور زندگی میکنند، غیرممکن شده است.»
معماریان گفت پس از پایان جنگ و کاهش ترس مردم از متهم شدن به خیانت، ممکن است نارضایتی عمومی افزایش یابد.
او افزود: «آتشی زیر خاکستر وجود دارد.»
| |||||||||||||
|
ايران امروز
(نشريه خبری سياسی الکترونیک)
«ايران امروز» از انتشار مقالاتی كه به ديگر سايتها و نشريات نيز ارسال میشوند معذور است. استفاده از مطالب «ايران امروز» تنها با ذكر منبع و نام نويسنده يا مترجم مجاز است.
Iran Emrooz©1998-2026 | editor@iran-emrooz.net
|
