iran-emrooz.net | Fri, 30.01.2026, 20:50

پراناو باسکار و لیلی نیکونظر / نیویورک تایمز / ۳۰ ژانویه ۲۰۲۶

ایران روز جمعه برای نخستین بار اعلام کرد که در جریان سرکوب اعتراضات سراسری هفته‌های اخیر، کودکانی نیز در میان بازداشت‌شدگان بوده‌اند.

فرشاد ابراهیم‌پور، نایب‌رئیس کمیسیون آموزش مجلس شورای اسلامی، به خبرگزاری نیمه‌رسمی «خبرگزاری کار ایران» گفت که «تعدادی» از دانش‌آموزان زیر ۱۸ سال در جریان اعتراضات بازداشت شده‌اند. او مشخص نکرد چه تعداد بازداشت شده‌اند یا این افراد چه مدت در بازداشت خواهند ماند. گروه‌های حقوق بشری که ناآرامی‌ها در ایران را رصد می‌کنند می‌گویند دست‌کم ۳۰۰ کودک، نوجوان و دانش‌آموز بازداشت شده‌اند.

این اعتراضات که ابتدا در ماه دسامبر گذشته در پی مشکلات اقتصادی آغاز شد و سپس به یک جنبش گسترده‌تر ضدحکومتی تبدیل گردید، به نظر می‌رسد تا حد زیادی ــ از جمله با استفاده از نیروی مرگبار ــ سرکوب شده است. اکنون دولت تمرکز خود را به تعقیب و آزار معترضان از طریق بازداشت‌های جدید و تقویت حضور نیروهای امنیتی در مدارس معطوف کرده است.

روشن شدن دقیق آنچه در جریان اعتراضات رخ داده دشوار بوده است؛ چرا که دولت اینترنت را قطع و ارتباطات را محدود کرده بود. با این حال، در روزهای اخیر و در دوره‌های کوتاه و پراکنده اتصال، برخی جزئیات کم‌کم آشکار شده‌اند.

شورای عالی امنیت ملی کشور هفته گذشته آمار رسمی کشته‌شدگان را ۳ هزار و ۱۱۷ نفر اعلام کرد. این رقم کمتر از آخرین شمار ارائه‌شده توسط «خبرگزاری فعالان حقوق بشر» مستقر در ایالات متحده است که تاکنون مرگ ۶ هزار و ۴۷۹ نفر ــ از جمله ۱۱۸ کودک ــ را راستی‌آزمایی کرده است. روند راستی‌آزمایی همچنان ادامه دارد و احتمال افزایش شمار کشته‌شدگان وجود دارد.

دانشجویان، به‌ویژه در دانشگاه‌ها، همواره در خط مقدم تلاش‌ها برای تغییرات دموکراتیک در ایران بوده‌اند؛ از جمله در انقلاب سال ۱۹۷۹ که به سرنگونی نظام پادشاهی و شکل‌گیری جمهوری اسلامی انجامید. در مقابل، دولت ایران بارها به دانشگاه‌ها یورش برده، دانشجویان را بازداشت کرده و گاه آنان را به‌طور کامل از ادامه تحصیل در آموزش عالی محروم کرده است.

یک تشکل صنفی معلمان ایران که وضعیت کودکان آسیب‌دیده در جریان سرکوب دولتی را رصد می‌کند، آنچه را «کشتار دانش‌آموزان و معلمان» و «امنیتی‌سازی آموزش» خواند، محکوم کرد. این تشکل خواستار آزادی فوری همه بازداشت‌شدگان شد.

به گفته این تشکل، از برخی کودکان از زمان بازداشت تاکنون هیچ خبری در دست نیست. این گروه در ده‌ها روایت منتشرشده در یک کانال تلگرامی، عکس‌ها و توضیحاتی از کودکانی که گزارش شده بازداشت یا کشته شده‌اند، منتشر کرده است. نیویورک تایمز نتوانسته است این گزارش‌ها را به‌طور مستقل تأیید کند.

«آسال»، یک زن ۲۰ ساله که در اعتراضات شهر کرج شرکت کرده بود، گفت که شاهد کتک خوردن و تیراندازی به بسیاری از نوجوانان، در حدود ۱۵ و ۱۶ ساله، در خیابان‌ها بوده است. او به دلیل ترس از تلافی‌جویی، به شرط ناشناس ماندن صحبت کرد.

او در یک پیام صوتی گفت: «ما در یک خیابان گیر افتاده بودیم که ناگهان یک دختر نوجوان ــ شاید ۱۷ یا ۱۸ ساله ــ به شانه‌ام زد و فریاد زد: “هی، یک لیزر سبز روی بدنت افتاده. دارند نشانه‌گیری‌ات می‌کنند.”»

او افزود: «چند لحظه بعد همان دختر هدف گلوله قرار گرفت. نمی‌دانم گلوله به کجایش خورد، اما روی زمین افتاد، غرق در خون.»

دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور ایالات متحده، ایران را به اقدام نظامی تهدید کرده و معترضان را به ادامه اعتراضات تشویق کرده بود. او خواستار شکل‌گیری رهبری جدید در ایران شده و اخیراً تمرکز خود را بر برنامه هسته‌ای این کشور گذاشته است. ترامپ هفته گذشته گفت که یک «ناوگان عظیم» به سوی ایران در حرکت است و ایالات متحده آماده است با «سرعت و خشونت» حمله کند.

ایران در واکنش، متعهد شده است که به هرگونه حمله آمریکا پاسخ دهد. روز جمعه، عباس عراقچی، وزیر امور خارجه ایران، اعلام کرد که کشورش تا زمانی که آقای ترامپ به تهدیدهای خود پایان ندهد، با ایالات متحده مذاکره نخواهد کرد.