iran-emrooz.net | Mon, 12.01.2026, 18:26

شانزده روز از آغاز دور جدید اعتراضات ضدحکومتی در ایران می‌گذرد. براساس آمار و اطلاعات سازمان حقوق بشر ایران، از آغاز اعتراضات تاکنون دست‌کم ۶۴۸ معترض، ازجمله ۹ کودک، کشته و هزاران تن مجروح شده‌اند.

هم‌زمان گزارش‌های تأییدنشده از کشته‌شدن دست‌کم صدها و براساس تخمین برخی منابع، بیش‌از ۶۰۰۰ نفر، حکایت دارند که به‌دلیل قطع کامل اینترنت از پنجشنبه شب و محدودیت شدید دسترسی به اطلاعات، راستی‌آزمایی مستقل آن‌ها در شرایط کنونی با دشواری جدی روبه‌روست.

تعداد بازداشت‌شدگان اعتراضات اخیر نیز بیش از ده هزار نفر تخمین زده می‌شود.

از سوی دیگر، مقام‌های جمهوری اسلامی معترضان را به برخورد شدید و فوری تهدید کرده و آن‌ها را وابسته به بیگانه، آشوبگر، محارب، اغتشاشگر و تروریست خوانده‌اند- اتهاماتی که طبق قوانین جمهوری اسلامی می‌تواند به صدور حکم اعدام منجر شود.

گزارش‌های تأییدنشده حاکی از این است که دست‌کم یکی از بازداشت‌شدگان اعتراضات اخیر تنها چند روز پس از دستگیری در آستانه اعدام قرار گرفته است. برخی منابع نزدیک به خانواده عرفان سلطانی، ۲۶ ساله، که روز ۱۸ دی‌ماه در فردیس کرج بازداشت شد، به سازمان حقوق بشر ایران گفتند: «به خانواده او خبر داده‌اند که برایش حکم اعدام صادر شده و این حکم قرار است روز ۲۴ دی‌ماه به اجرا درآید.»

سازمان حقوق بشر ایران ضمن ابراز نگرانی عمیق خود از تشدید و ادامه کشتار معترضان درباره خطر اعدام‌‌های گسترده بازداشت‌شدگان هشدار می‌دهد.

محمود امیری‌مقدم، مدیر سازمان حقوق‌ بشر ایران، در این‌باره گفت:«کشتار گسترده معترضان در روزهای گذشته یادآور جنایات جمهوری اسلامی در دهه ۶۰ است، جنایاتی که به‌عنوان مصادیق جنایت علیه بشریت شناخته شده‌اند. خطر اعدام‌های گسترده و فراقضایی معترضان کاملاً جدی است. ما بار دیگر تأکید می‌کنیم که جامعه جهانی وظیفه دارد از شهروندان معترض دربرابر جمهوری اسلامی و سپاه پاسداران محافظت کند. از مردم و نهادهای مدنی در کشورهای دموکراتیک می‌خواهیم این مسئولیت را به دولت‌های خود یادآوری کنند.»

دور جدید اعتراضات که از ۷ دی‌ماه ۱۴۰۴ علیه شرایط بد اقتصادی از بازار تهران شروع شده بود، به‌سرعت با شعارهای ضدحکومتی به نقاط مختلف ایران کشیده شد. اعتراض‌ها تا پیش از قطع‌ اینترنت در همه استان‌های کشور و حدود ۱۹۰ شهر ایران ادامه داشته است.

براساس اطلاعات سازمان حقوق‌بشر ایران، از آغاز اعتراضات تاکنون، دست‌کم ۶۴۸ معترض در ۱۴ استان  ایران کشته شده‌اند. تنها مواردی در این آمار گنجانده شده‌اند که به‌طور مستقیم توسط سازمان حقوق‌ بشر ایران یا دو منبع مستقل تأیید شده‌اند. این آمار همچنین گزارش‌ها و مستندات از بیمارستان‌ها و محل‌های نگه‌داری اجساد جان‌باختگان را شامل می‌شود.

بیشترین تعداد کشته‌شدگان مربوط به اعتراضات چند روز اخیر (از پنجشنبه ۱۸ دی‌ماه تاکنون) است و گزارش‌های رسیده به سازمان حقوق بشر ایران نشان می‌دهد که اغلب آنان کمتر از ۳۰ سال داشته‌اند.

همچنین براساس گزارش‌هایی که این سازمان دریافت کرده، ۹ تن از کشته‌شدگان زیر ۱۸ سال سن داشته‌اند، اما هنوز برای تمام آن‌ها شناسنامه و اسنادی که نشانگر سن دقیق ایشان باشد، دریافت نشده است. تلاش برای ثبت دقیق سن آنان ادامه دارد.

در ویدئویی که از سردخانه کهریزک در جنوب تهران منتشر شده است، پیکرهای ۲۵۰ نفر از معترضان جان‌باخته دیده می‌شود. نشریه آمریکایی تایم نیز در گزارشی به نقل از یک پزشک در تهران از ثبت دست‌کم ۲۱۷ معترض جان‌باخته در تنها ۶ بیمارستان تهران خبر داده است. تهران حدود ۱۲۰ بیمارستان دارد که برخی گزارش‌ها از وجود پیکر صدها معترض جان‌باخته در هر یک از این مراکز درمانی خبر می‌‌دهند. منابع دیگری از تعداد زیاد جان‌باختگان در شهرهای مختلف ایران، ازجمله اصفهان، مشهد، رشت، فردیس کرج و شیراز، خبر داده‌اند.

این تصاویر از کهریزک مربوط به شنبه ۲۰ دی است

همچنین گزارش‌های بیشتری از کشته‌شدگان در دیگر شهرها نیز به‌دست سازمان حقوق بشر ایران رسیده است. این موارد درحال راستی‌آزمایی است و درصورت تأیید، آمار کشته‌شدگان افزایش خواهد یافت.

علاوه‌بر این، رسانه‌های حکومتی از کشته‌شدن دست‌کم ۱۲۱ نفر از مأموران نظامی، انتظامی، امنیتی و قضایی جمهوری اسلامی در اعتراضات اخیر خبر داده‌اند. به گزارش این رسانه‌ها، آمار اعلام‌شده مأموران کشته‌شده در تهران را شامل نمی‌شود.

نیروهای حکومتی در برخورد با معترضان از سلاح جنگی استفاده و در برخی موارد از فاصله نزدیک به سر و گردن معترضان شلیک کرده‌اند. بازداشت گسترده و جمعی معترضان نیز در برخی شهرها گزارش شده‌ است. برآوردها نشان می‌دهد که تعداد بازداشت‌شدگان اعتراضات اخیر به بیش از ده هزار نفر رسیده است.

از شامگاه پنجشنبه ۱۸ دی‌ماه اینترنت سراسری ایران قطع شد و براساس گزارش نت‌بلاکس که وضعیت اینترنت در جهان را بررسی می‌کند از صبح ۱۹ دی‌ماه، ۹۹درصد اینترنت ایران در وضعیت خاموشی دیجیتال قرار گرفته است. آخرین‌‌بار که سراسر ایران به‌طور مشابهی در وضعیت قطع اینترنت قرار گرفت، آبان‌ ۹۸ بود که هم‌زمان طی چند روز، صدها نفر از معترضان و براساس برخی گزارش‌ها تا ۱۵۰۰ نفر به‌دست نیروهای سرکوبگر جمهوری اسلامی کشته شدند. در این مدت، تنها گروهی از شهروندان از طریق سیستم ماهواره‌ای استارلینک به اینترنت دسترسی داشته‌اند.گزارش‌هایی از ارسال پارازیت بر روی فرستنده-گیرنده‌های استارلینک نیز منتشر شده است.

علی خامنه‌ای، رهبر جمهوری اسلامی، در واکنش به اعتراضات اخیر، معترضان را تخریب‌گر و آشوب‌گر خوانده و گفته است که جمهوری اسلامی درمقابل معترضان کوتاه نخواهد آمد. مسعود پزشکیان، رئیس جمهوری اسلامی نیز معترضان را تروریست خوانده و از طرفداران حکومت خواسته است در محلات تجمع کرده و مانع برگزاری تجمعات ضدحکومتی شوند.

برخی گزارش‌ها نشان می‌دهد جمهوری اسلامی قصد دارد محاکمات معترضان بازداشت‌شده را به‌سرعت و بدون رعایت موازین دادرسی عادلانه برگزار کند. سازمان حقوق بشر ایران به اطلاعاتی دست یافته که نشان می‌دهد عرفان سلطانی، ۲۶ ساله، که روز ۱۸ دی‌ماه در فردیس کرج بازداشت شد، آن‌طور که به خانواده‌اش گفته‌اند، با حکم اعدام روبه‌رو شده و این حکم قرار است روز ۲۴ دی‌ماه، تنها ۶ روز پس از بازداشت او، به اجرا درآید. امروز، دوشنبه ۲۲ دی‌ماه، به خانواده عرفان سلطانی اعلام شده که حکم اعدام او قطعی است و تنها اجازه یک ملاقات ده‌دقیقه‌ای به آن‌ها داده‌ شده است.

منابع نزدیک به خانواده این جوان معترض به سازمان حقوق بشر ایران گفته‌اند که اجازه دسترسی به وکیل به او نداده‌اند و  هیچ جلسه دادگاهی برای رسیدگی به پرونده‌اش برگزار نشده است.

قطع سراسری اینترنت همراه با تکرار تهدیدها علیه معترضان ازسوی مقام‌های جمهوری اسلامی، نگرانی‌ها از احتمال کشتار گسترده معترضان و صدور احکام متعدد اعدام را افزایش داده است.