فضایی سنگین و بی‌روح بر خیابان‌های‌تهران حاکم‌است

یگانه تربتی و لیلی نیک‌نظر / نیویورک تایمز / ۱۴ مارس ۲۰۲۶

پس از دو هفته بمباران‌های مرگبار و ویرانگر توسط ایالات متحده و اسرائیل، برخی از ایرانیانی که در ابتدا با کشته شدن رهبر  جمهوری اسلامی امیدوار شده بودند، اکنون از ادامه درگیری‌ها خسته و فرسوده شده‌اند.

یک بازرگان حدوداً ۴۰ ساله ساکن تهران روز جمعه گفت که صدای انفجارها اغلب او را حوالی ساعت ۵ یا ۵:۳۰ صبح از خواب بیدار می‌کند. این مرد که به دلیل ترس از مجازات، نظرات خود را از طریق پیام‌های صوتی و به شرط ناشناس ماندن بیان می‌کرد، گفت با وجود باز بودن سوپرمارکت‌ها، نانوایی‌ها و برخی مغازه‌ها، خیابان‌های پایتخت خلوت و ساکت است.

او گفت که شب‌ها شهر به‌طور کامل در اختیار نیروهای امنیتی است و کسی جرئت اعتراض ندارد. معدود تظاهراتی که این هفته در تهران برگزار شد، در حمایت از دولت ایران و در سوگ فرماندهان نظامی کشته شده در حملات آمریکا و اسرائیل بود.

این بازرگان افزود برخی ایرانیان معتقدند که جنگ در واقع انتقال قدرت به رهبر  جدید را تسهیل کرده است؛ امری که ممکن بود حکومت در شرایط دیگر برای انجام آن با دشواری روبه‌رو شود.

از زمان آغاز جنگ، پرزیدنت ترامپ شفافیت چندانی درباره چگونگی شکل‌گیری یک رژیم جدید در ایران ارائه نداده است.

تهران متحمل حملات بی‌وقفه‌ای شده است، از جمله حملاتی که ایست‌های بازرسی تحت مدیریت نیروهای بسیج و ده‌ها مکان دیگر را هدف قرار دادند. رسانه‌های ایران روز شنبه به نقل از وزارت میراث فرهنگی کشور گزارش دادند که دست‌کم ۱۹ بنای تاریخی و سایت فرهنگی در شهر بر اثر حملات ایالات متحده و اسرائیل به شدت آسیب دیده‌اند.

امیرسعید ایروانی، نماینده ایران در سازمان ملل متحد، این هفته اعلام کرد که بیش از ۱۳۴۸ غیرنظامی در ایران کشته شده‌اند. طبق ارزیابی‌های اولیه آژانس پناهندگان سازمان ملل، تا ۳.۲ میلیون نفر نیز در داخل کشور آواره شده‌اند.

میثم، شاعر ۴۱ ساله‌ای که به دلیل ترس از انتقام‌جویی خواست نام خانوادگی‌اش فاش نشود، روز شنبه گفت که در برخی مناطق، شهر عادی به نظر می‌رسد، اما فضایی سنگین و بی‌جان بر خیابان‌ها سنگینی می‌کند.

او گفت کسانی که باقی مانده‌اند بیشتر در خانه می‌مانند، در حالی که گروهی دیگر پس از روزها تحمل احساس درماندگی، بی‌قراری و گرفتار شدن، به سمت دریای خزر گریخته‌اند. به گفته او، برخی کسب‌وکارها باز هستند، اما بسیاری دیگر بسته شده یا با مشکلات جدی دست‌وپنج نرم می‌کنند.

علیرغم این سختی‌ها، برخی از مردم همچنان به امید سقوط رژیم و جایگزینی آن با حکومتی جدید دل بسته‌اند؛ هرچند بمباران‌ها در کنار تورم افسارگسیخته قدیمی و تنگی معیشت گسترده، مردم را به شدت مضطرب کرده است.

او گفت: «هیچ‌کس نمی‌داند چه پیش خواهد آمد. همه ما جایی در مرز میان افسردگی و امید ایستاده‌ایم.»