۲۲ نوامبر ۲۰۲۶
رئیسجمهور ترامپ و وزیر دفاع، پیت هگست، پاسخی آماده برای این پرسش دارند که درگیری نهماهه با ایران چگونه پیش رفته است: «ما پیروز شدیم.» اما دولت تقریباً تمام تلاش خود را به کار بسته تا مانع از بررسی دقیق این ادعای مشکوک شود و هزینههای کامل این عملیات — چه از نظر جانی و چه از نظر مالی — را از دید عموم پنهان کرده است.
ماه گذشته، هنگامی که سناتور کریس مورفی، دموکراتِ ایالت کنتیکت، عازم خلیج فارس شد، درخواستی مطرح کرد که در شرایط عادی، یک درخواست معمولی تلقی میشد: بازدید از «العدید»؛ پایگاه هوایی عظیم ایالات متحده در نزدیکی پایتخت قطر که مقر فرماندهی مرکزی (سنتکام) در منطقه نیز در آنجا مستقر است. بهطور معمول، این پایگاه میزبان ۱۰ هزار نیروی نظامی و بیش از ۱۰۰ فروند هواپیماست. اندکی پس از آنکه ترامپ در ماه فوریه جنگ با ایران را آغاز کرد، ایران این پایگاه را هدف حملات هوایی قرار داد؛ هرچند در زمانی که مورفی به منطقه رسید، درگیریها تا حد زیادی متوقف شده بود.
مورفی عضو «کمیته تخصیص بودجه» سنا است؛ کمیتهای که باید درباره نحوه هزینهکردِ پول مالیاتدهندگان توسط دولت تصمیمگیری کند. همین کمیته است که باید درخواستهای بودجهایِ پیشبینیشده برای تعمیر پایگاه العدید و سایر پایگاههای آسیبدیده از حملات ایران — و همچنین ۶۷ میلیارد دلار بودجه اضافی که دولت برای هزینههای جنگ درخواست کرده است — را تأیید کند. مورفی درخواست کرد که از پایگاه بازدید کند یا جلسهای توجیهی داشته باشد؛ هر اقدامی که به او کمک کند تا برآوردی از میزان خسارات و هزینههای تعمیرات به دست آورد. پنتاگون پاسخ منفی داد.
فردی مطلع به من گفت که تقریباً در همان زمان، وقتی سناتور جمهوریخواه، جونی ارنست از ایالت آیووا — که کهنهسرباز ارتش و عضو «کمیته نیروهای مسلح» سنا است — به خلیج فارس سفر کرد، وزارت دفاع به او نیز اعلام کرد که اجازه بازدید از پایگاهها را نخواهد داشت. دفتر سناتور ارنست به درخواست ما برای اظهار نظر پاسخی نداد.
در پسِ این مخالفتها، تصمیمی نهفته است که پیت هگست در اوایل جنگ اتخاذ کرد تا مانع از سفر اعضای کنگره به این منطقه شود. البته پنتاگون نمیتوانست قانونگذاران را از سفر به خاورمیانه منع کند. بر اساس یادداشتی مورخ ۳ مارس که آن را بررسی کردم، هگست به دفتر امور قانونگذاری پنتاگون دستور داد تا «به رهبران مربوطه در کنگره اطلاع دهند که پشتیبانی “وزارت جنگ” (DoW) از بازدیدهای هیئتهای کنگره دیگر در دسترس نخواهد بود.» (عبارت DoW مخفف «وزارت جنگ» است؛ عنوانی که هگست ترجیح میدهد به جای «وزارت دفاع» به کار ببرد.)
برای تأکید بیشتر، در این یادداشت آمده است: «هیچگونه پشتیبانی از سوی وزارت جنگ برای سفرهای اعضای کنگره به “منطقه مسئولیت” (AOR) فرماندهی مرکزی ایالات متحده (USCENTCOM)، بدون تأیید من ارائه نخواهد شد.» (فرماندهی مرکزی ایالات متحده مسئولیت عملیات جنگی را بر عهده دارد و AOR به معنای «منطقه مسئولیت» است.)
شاید این دستور در روزهای نخستین جنگ منطقی به نظر میرسید، اما زمانی که مورفی و ارنست درخواستهای خود را مطرح کردند، کارزار نظامی ماهها بود که در وضعیتی بلاتکلیف و معلق قرار داشت. با این حال، این سیاست همچنان به قوت خود باقی است.
سناتورها تنها کسانی نیستند که دسترسیشان محدود شده است. در اوایل جنگ، ارتش ایالات متحده بهطور مداوم اطلاعاتی درباره روند پیشرفت جنگ ارائه میداد؛ اما این اطلاعات بسیار گزینشی بود: وزارت دفاع تنها آماری از «اهداف مورد اصابت» (۱۳ هزار مورد در هفتههای نخست) و تجهیزات نظامی مستقرشده ارائه میکرد. پنتاگون بهطور مرتب درخواستهای رسانهها برای دریافت جزئیات بیشتر را با استناد به «امنیت عملیاتی» رد میکرد. همچنین، تنها به تعداد انگشتشماری از خبرنگاران اجازه داد تا در کنار نیروهای نظامی مستقر شوند (اصطلاحاً «همراه با نیروها» یا embed شوند)؛ تعدادی که بسیار کمتر از جنگهای پیشین بود.
هگست و ژنرال دن کین، رئیس ستاد مشترک ارتش، در آغاز درگیری کنفرانسهای مطبوعاتی پراکندهای برگزار میکردند که در آنها هگست با جزئیات شرح میداد چه بخشی از توان نظامی ایران نابود شده است. وزیر دفاع اصرار داشت که ارتش ایالات متحده کاملاً شفاف عمل میکند و هر کس خلاف این تصور را داشته باشد، یا قصد حمله به رئیسجمهور را دارد و یا فاقد حس میهنپرستی است. (این اظهارات در حالی بیان میشد که او پیشتر دسترسی رسانهها به پنتاگون را بهشدت محدود کرده و وعده داده بود که با موارد ادعاییِ «درز اطلاعات» بهشدت برخورد کند.)
اما با طولانی شدن جنگ، برگزاری این کنفرانسهای مطبوعاتی نیز متوقف شد. هگست از اوایل ماه مه تا هفته گذشته هیچ کنفرانس مطبوعاتیای برگزار نکرده بود؛ تا اینکه هفته گذشته از این فرصت استفاده کرد تا علیه تلاش یکی از نمایندگان کنگره از حزب خودِ او برای استیضاحش، استدلال کند. اگرچه کنگره و عموم مردم همچنان پرسشهایی را مطرح میکنند که برای درک جنگ نقشی محوری دارند، اما دولت تنها پاسخهایی ناکافی ارائه کرده است.
دقیقاً چه عاملی منجر به حمله ایالات متحده به مدرسهای در مینابِ ایران در روز نخست جنگ شد که به کشته شدن بیش از ۱۷۰ غیرنظامی انجامید؟ گفته میشود که یک «خطای در تعیین هدف» مقصر بوده است، اما گزارش «ستاد فرماندهی مرکزی ایالات متحده» (سنتکام) درباره این حادثه هرگز منتشر نشده و «هگست» نیز هرگز به علت این رویداد نپرداخته است.
حملات ایران چه میزان خسارت به تأسیسات ایالات متحده در خاورمیانه وارد کرده است؟ اطلاعات اندکی که در دست داریم، عمدتاً برگرفته از عکسهایی است که شاهدان عینی در شبکههای اجتماعی منتشر کردهاند، به علاوه تصاویر ماهوارهای (که بسیاری از آنها توسط رسانههای ایرانی منتشر شدهاند) و برآوردهای منابع خارجی.
چه بر سر شهروندان و کارکنان دولتی ایالات متحده در منطقه آمد؟ ما تنها زمانی از جزئیات تخلیه شتابزده خانوادههای نظامیان از مقر عظیم «ناوگان پنجم» در بحرین آگاه شدیم که برخی از افراد تخلیهشده، ماهها بعد، مدعی شدند که پنتاگون با آنها رفتار نامناسبی داشته است.
جنگ چه تأثیری بر ذخایر موشکهای پدافند هوایی گذاشته است؟ دولت ترامپ ورود برخی سازمانهای خبری به کاخ سفید را ممنوع کرده است؛ اقدامی که - در کنار دلایل دیگر - ناشی از گزارشدهی آنها درباره کمبودهای شدید [در این زمینه] بوده است.
ایران چند بار به پایگاههای ایالات متحده در منطقه حمله کرده است؟ برخی از حملات مهم هرگز فاش نشدند؛ از جمله حملات موشکی به مرکز فرماندهی هوایی در «العدید» یا حمله به یک کشتی آمریکایی در تنگه هرمز، که هر دو مورد بعدها توسط رسانهها گزارش شدند. چه شرایطی منجر به کشته شدن ۲۳ نظامی آمریکایی و مجروح شدن بیش از ۸۵۰ نفر دیگر شد؟ و آیا اصلاً آمار تلفات دقیق است؟
ترامپ اکنون در حال بررسی از سرگیری حملات به ایران است تا از احیای برنامههای هستهای و موشکی این کشور جلوگیری کند؛ آن هم در حالی که رأیدهندگان در انتخابات میاندورهای، مخالفت شدید خود را با این رویکرد نشان داده بودند. طرحهایی برای تشدید دوباره درگیریها روی میز او قرار دارد و او به معاونش، «ونس»، گفته است که هیچگونه تلاشی برای برقراری ارتباط با تهران انجام ندهد، چرا که به گفته او، دوران دیپلماسی به پایان رسیده است.

پایگاه العدید در قطر
خلأ اطلاعاتیِ ۹ ماه گذشته بدین معناست که در حالی که رئیسجمهور در اندیشه بازگرداندن کشور به ورطه درگیری است، ما تنها تصویری بسیار محدود از وقایعی داریم که تاکنون رخ دادهاند. نگرش تحقیرآمیز «هگست» نسبت به مطبوعات و تعامل با کنگره، بسیار پیش از آغاز جنگ شکل گرفته بود. او پیش از جلسات تأیید صلاحیت خود در سال ۲۰۲۵، از برگزاری دیدارهای مرسوم با اکثر سناتورهای دموکراتِ عضو «کمیته نیروهای مسلح سنا» خودداری کرد. پس از تصدی مقام، او حتی مقامات بسیار ارشد پنتاگون را نیز از تعامل با کنگره بدون کسب مجوز، منع نمود.
مقامات پنتاگون مجموعهای از جلسات توجیهی محرمانه درباره جنگ ایران را برای قانونگذاران برگزار کردهاند. «فرماندهی مرکزی ایالات متحده» (سنتکام) به من گفت که در سال جاری، از طریق ارائه شهادت، جلسات توجیهی و تماسهای تلفنی، حدود ۶۰ بار با آنها تعامل داشته است. با این حال، جریان اطلاعات تنها به متحدان همحزب محدود شده است. «مایک راوندز»، سناتور جمهوریخواه از ایالت داکوتای جنوبی، همین هفته از پنتاگون انتقاد کرد که چرا در حالی که مقامات دفاعی خواستار تأمین بودجه جدید از کنگره هستند، دموکراتها را از جلسات توجیهی محرمانه پیرامون تهدیدها کنار گذاشتهاند. وضعیت مشابهی در مجلس نمایندگان نیز رخ داده است. راوندز خطاب به «هانگ کائو» — نامزد پیشنهادی ترامپ برای ریاست نیروی دریایی — گفت: «اگر همکارانم حتی برای شنیدن اطلاعات دعوت نمیشوند، بسیار دشوار است که از آنها بخواهم از این موضوع حمایت کنند.»
مقامات نظامی همچنین ارائه اطلاعات به نهادهای نظارتی رسمی دولت را محدود کردهاند. در گزارشی که ماه سپتامبر درباره هزینههای جنگ منتشر شد، «دفتر بودجه کنگره» — که وظیفه حسابرسی و برآورد هزینهها را در کنگره بر عهده دارد — ناچار شد اطلاعات را عمدتاً از طریق گزارشهای عمومی گردآوری کند تا بتواند ارزش تجهیزات ازدسترفته را برآورد نماید (که طبق برآورد آنها، دستکم ۱.۹ میلیارد دلار بوده است)؛ چرا که پنتاگون به درخواستهای این دفتر برای دریافت اطلاعات پاسخی نداده بود.
مقامات پنتاگون تا اواسط ماه نوامبر، هزینه عملیاتهای جنگی و جایگزینی مهمات را حدود ۴۸ میلیارد دلار برآورد کردهاند، اما بسیاری معتقدند که رقم واقعی بسیار بالاتر از این است. سناتور «الیزابت وارن» (دموکرات) و تنی چند از همکارانش در سنا، ماه گذشته گلایه کردند که پنتاگون تنها یک برآورد محرمانه از هزینهها ارائه داده که امکان به اشتراکگذاری آن با عموم مردم وجود نداشته است. در مقابل، وزارت امور خارجه چنین ملاحظاتی نداشت و برآورد خود را برای تعمیر تأسیسات دیپلماتیک ایالات متحده در منطقه — که تا پایان ماه ژوئن حدود ۱۸۴ میلیون دلار برآورد شده بود — به صورت علنی اعلام کرد.
پنتاگون اعلام کرده است که نمیتواند برآوردی از هزینه خسارات ارائه دهد، زیرا مقامات هنوز تصمیم نگرفتهاند که چه چیزی باید بازسازی شود و این بازسازی در کجا صورت گیرد. سخنگوی پنتاگون از ارائه اظهارنظری رسمی برای این گزارش خودداری کرد.
مورفی به من گفت که تلاش کرده است برخی از خلأهای اطلاعاتی را پر کند. او ماه گذشته در رویدادی گفت: «چطور میتوانیم در مورد تأمین مالی جنگ تصمیمگیری کنیم — کاری که طبق قانون اساسی اختیار انجام آن را داریم — در حالی که اصلاً نمیتوانیم آن جنگ را از نزدیک ببینیم؟»
البته، در سفرهای قانونگذاران همیشه جنبهای از خودنمایی سیاسی وجود دارد. اما قانونگذاران بر حق خود برای انجام مأموریتهای حقیقتیاب، به عنوان بخشی از نظام «تفکیک و توازن قوا» (checks and balances) در ایالات متحده، تأکید ورزیدهاند. برخی از کارکنان کنگره به من گفتند که درک میکنند پنتاگون بخواهد در بحبوحه یک درگیری فعال، از انحراف منابع (برای تأمین امنیت این سفرها) جلوگیری کند. یکی از مقامات سابق دولت بایدن نیز به من گفت که در اوایل جنگ اوکراین، دولت گاهی مانع سفر قانونگذاران به کییف میشد. با این حال، پنتاگون در نهایت این ممنوعیت را تعدیل کرد و تمهیدات امنیتی لازم را برای بازدید قانونگذاران فراهم آورد؛ هرچند جنگ اوکراین — برخلاف جنگ احتمالی با ایران — جنگی نیست که ایالات متحده مستقیماً در آن مشارکت داشته باشد.
رابرت ویلکی، که در دوران جنگ عراق به عنوان مقام ارشد امور قانونگذاری در پنتاگون خدمت میکرد، به من گفت که ممنوعیت کلی «هگست» برای دسترسی قانونگذاران، رویهای را نقض میکند که دستکم از زمان جنگ جهانی دوم برقرار بوده است. شاید فرماندهان نظامی همیشه از هیاهو و نمایشهای پیرامون این بازدیدها استقبال نمیکردند، اما میدانستند که چنین سفرهایی بخش ضروریِ نظارت کنگره محسوب میشوند. این سفرها همچنین ابزاری هستند که ارتش از آنها برای ترغیب قانونگذاران به تصویب بودجههای کلانتر استفاده میکند. به قول ویلکی — با اشاره به شخصیت قهرمان و اکشنِ قرن بیستمی (باک راجرز) — «فرماندهان خوب میدانند که: تا پول نباشد، خبری از “باک راجرز” هم نیست.»
اطلاعاتی که پنتاگون درباره تلفات و آسیبهای وارده به پرسنل نظامی در این جنگ منتشر کرده، محدود بوده و تحت تأثیر تصمیمات اداری و بوروکراتیک، مبهم باقی مانده است. وبسایتی که توسط پنتاگون اداره میشود، آمار کشتهشدگان و مجروحان نیروهای نظامی ایالات متحده را در تمامی درگیریهای بزرگ این کشور، از زمان جنگ جهانی اول تاکنون، ثبت میکند. اما در ماه ژوئیه، نام چهار کشته و دهها مجروح مربوط به «عملیات خشم حماسی» (Operation Epic Fury) — نامی که ارتش برای جنگ با ایران برگزیده است — از آمار کلی این وبسایت حذف شد. در ابتدا، پنتاگون علت این امر را «اختلال در دادهها» عنوان کرد و مدعی شد که هیچ تلاشی برای پنهان کردن تلفات واقعی صورت نگرفته است. چند روز بعد، این وبسایت بهروزرسانی شد و دستهبندی جدیدی با عنوان «عملیاتهای برونمرزی» به آن افزوده گردید؛ در این بخش جدید، موارد حذفشده دوباره ظاهر شدند. مقامات به نامهای استناد کردند که دونالد ترامپ برای کنگره فرستاده و در آن مدعی شده بود که درگیری جدیدی با ایران از تاریخ ۷ ژوئیه آغاز شده است.
برخی از نیروهای نظامی که در حملات ایران مجروح شدهاند، اظهار داشتهاند که ارتش اهمیت جراحات آنها را نادیده گرفته یا آنها را بیاهمیت جلوه داده است. تقسیمبندی تلفات به دو دسته توسط وزارت دفاع، دسترسی عموم مردم به آمار کلی تلفات را دشوارتر میکند. پنتاگون، با وجود آنچه خود آن را «ایرادات فنی وبسایت» مینامد، همچنان از دقت این سیستم دفاع میکند.
هگست گاهی نسبت به موضوع تلفات، رویکردی حاکی از بیاعتنایی نشان داده است. در روزهای نخست جنگ، یک حمله پهپادی به بندر شعیبه در کویت منجر به کشته شدن شش نظامی شد. هنگامی که خبرنگاران خواستار جزئیات شدند، هگست رسانهها را به بزرگنمایی این تلفات متهم کرد. او در یک نشست خبری در تاریخ ۴ مارس به خبرنگاران گفت: «وقتی چند پهپاد از سد دفاعی عبور میکنند یا اتفاقات ناگواری رخ میدهد، بلافاصله به تیتر یک اخبار تبدیل میشود. هدف رسانهها تنها بد جلوه دادن رئیسجمهور است.»
انتظار میرود که رهبران جدید دموکرات در کنگره، پس از آغاز به کار خود در اوایل سال آینده، پنتاگون را در خصوص نحوه رسیدگی به موضوع تلفات تحت فشار قرار دهند. هگست و ترامپ ممکن است بخواهند این جنگ را به عنوان پیروزیای که از پیش حاصل شده، جلوه دهند. با این حال، وزیر دفاع همچنان در یک جبهه خاص به قانونگذاران نیاز دارد: تأمین بودجه. هگست در یک پیام ویدیویی که پیش از رأیگیریِ استیضاح منتشر شد، ضمن دفاع از درخواست دولت برای بودجه نظامی ۱.۵ تریلیون دلاری، خواستار اختصاص دهها میلیارد دلار دیگر برای پوشش هزینههایی شد که تاکنون صرف جنگ با ایران شده است — هزینههایی که ماهیت واقعیشان همچنان مبهم است.