باراک راوید / اکسیوس
یک مقام آمریکایی که از جزئیات ماجرا آگاه است به اکسیوس گفت که رئیسجمهور ترامپ پس از آنکه ولودیمیر زلنسکی، رئیسجمهور اوکراین، به چندین درخواست آمریکا برای توقف حملات به پالایشگاههای نفت روسیه بیتوجهی کرد، تصمیم گرفت توافقی در مورد سوخت دیزل با روسیه منعقد کند.
اهمیت موضوع: توافق ترامپ با ولادیمیر پوتین، رئیسجمهور روسیه، بحران جدیدی را با اوکراین دامن زده و تلاشهای تازه دولت ترامپ برای دستیابی به توافقی جهت پایان دادن به جنگ را با خطر شکست مواجه کرده است.
این مقام آمریکایی گفت: «زلنسکی درک درستی از شرایط ندارد. او با ادامه حملات به پالایشگاهها، حسننیتی را که طی شش ماه گذشته در رابطه با ترامپ ایجاد کرده بود، از بین میبرد.»
زلنسکی در مصاحبهای با اکسیوس پس از اعلام این خبر، گفت که از این توافق غافلگیر شده و آن را «ناعادلانه و غیرصادقانه» و هدیهای بیدلیل به پوتین توصیف کرد.
زمینه خبر: حملات اوکراین به پالایشگاههای نفت روسیه در ماههای اخیر بسیار مؤثر بوده و موجب بروز بحران انرژی در روسیه شده است.
روسیه در واکنش به این حملات، صادرات دیزل را ممنوع کرد؛ اقدامی که فشار بیشتری بر بازارهای جهانی دیزل وارد کرد؛ بازارهایی که پیشتر نیز تحت تأثیر جنگ دچار تنش بودند.
زلنسکی به ترامپ و نمایندگان او، استیو ویتکاف و جرد کوشنر، گفته بود که اگر روسها حملات خود به نیروگاههای برق اوکراین را متوقف کنند، او نیز آماده است حملات به پالایشگاههای نفت روسیه را متوقف سازد.
این مقام آمریکایی اظهار داشت که ترامپ خواهان توقف یکجانبه حملات اوکراین به پالایشگاههای روسیه بود، زیرا این حملات به افزایش قیمت سوخت در آمریکا دامن میزد.
به گفته این مقام آمریکایی، ترامپ حملات به پالایشگاهها را همسنگ حملات روسیه به شبکه برق اوکراین نمیدانست.
جزئیات گفتگوها: در جریان هشت ساعت مذاکره در میامی در روز جمعه، ویتکاف و کوشنر به تیم مذاکرهکننده اوکراینی گفتند که قرار است رئیسجمهور با پوتین گفتگو کرده و تحریمهای مربوط به صادرات دیزل روسیه را لغو کند.
به آنها گفته شد که ترامپ پس از بیتوجهی اوکراین به درخواستهای متعدد برای توقف حملات به پالایشگاههای نفت روسیه — که مستقیماً بر مصرفکنندگان آمریکایی تأثیر میگذاشت — تصمیم به پیشبرد این توافق گرفته است. یک مقام اوکراینی مدعی شد که در جریان این گفتگوها، ویتکاف و کوشنر تهدید کردند که اگر اوکراین به نادیده گرفتن درخواستهای ترامپ ادامه دهد، او ممکن است دسترسی این کشور به اطلاعات جاسوسی آمریکا را قطع کند.
مقام آمریکایی طرح چنین تهدیدی را تکذیب کرد و گفت که ویتکاف و کوشنر به طرفهای اوکراینی خاطرنشان کردند که آمریکا شریکی قدرتمند است و مهمات و اطلاعات در اختیار آنها قرار میدهد؛ بنابراین اوکراین نباید اقداماتی انجام دهد که به مصرفکنندگان آمریکایی آسیب برساند.
این مقام آمریکایی گفت: «حملات به پالایشگاهها برای روسیه دردسرآفرین است، اما برای آمریکا نیز مشکلاتی ایجاد میکند.»
نگاهی دقیقتر: این مقام اظهار داشت که بحران جدید پیرامون توافقنامه گازوئیل، پس از آن بالا گرفت که میانجیهای آمریکایی روز جمعه در میامی گفتگوهای سازندهای با دیپلماتهای اوکراینی و اروپایی داشتند.
تمرکز اصلی بر نهایی کردن تضمینهای امنیتی بود که آمریکا، اروپا و ناتو قرار است به عنوان بخشی از توافق پایان جنگ، به اوکراین ارائه دهند.
همچنین پیشنهادهای جدیدی برای راهکارهای ارضی مطرح شد.
ویتکاف و کوشنر بستهای برای دوران پس از جنگ اوکراین ارائه کردند که شامل روشهایی برای تأمین مالی بازسازی کشور و تجدید قوای ارتش اوکراین، و همچنین ایدههایی برای مقابله با کسری بودجه ناشی از جنگ بود.
شرکتکنندگان همچنین درباره نقشه راه پیوستن اوکراین به اتحادیه اروپا و نوع رابطه این کشور با ناتو پس از پایان جنگ گفتگو کردند.
علاوه بر این، ویتکاف و کوشنر احتمال ایجاد یک چارچوب امنیتی برای دوران پس از جنگ میان اروپا و روسیه را مطرح کردند که میتواند برای هر دو طرف جذاب باشد.
نکته قابل توجه: به گفته مقام آمریکایی، ویتکاف و کوشنر طرفهای اوکراینی و اروپایی را در جریان توافقهای احتمالی انرژی با روسیه قرار دادند؛ توافقهایی که آمریکا امیدوار است منجر به کاهش قیمت انرژی و ترغیب روسیه به دادن امتیاز در مذاکرات صلح شود.
گام بعدی: این مقام آمریکایی گفت که ویتکاف و کوشنر در حال بررسی سفر به مسکو و کییف در هفته آینده برای گفتگو درباره پیشنهادهای صلح هستند، اما مشخص نیست که تنشهای پیشآمده در روز جمعه چه تأثیری بر برنامههای آنها خواهد گذاشت. این مقام آمریکایی گفت: «پوتین [اوکراین] را بهشدت هدف قرار داده است، اما ما معتقدیم که او برای گفتگو درباره پایان جنگ آمادگی دارد. ما میخواهیم روی پیشنهادی جدید کار کنیم که برای او قابلقبول باشد و بتواند او را به توقف [حملات] وادارد.»
با این حال: یوری اوشاکوف، مشاور سیاست خارجی پوتین، به خبرنگاران گفت که پوتین در جریان گفتگوی تلفنی ۹۰ دقیقهای خود با ترامپ، از تعهد به ازسرگیری مذاکرات صلح با اوکراین خودداری کرد.
او اظهار داشت که حملات اوکراین به مسکو و سایر شهرها در جریان انتخابات پارلمانی روسیه، «امکان ازسرگیری فوری روند مذاکرات را از بین برد.»
اوشاکوف افزود: «رئیسجمهور گفت که ما درباره زمان امکانپذیر برای ازسرگیری این مذاکرات فکر خواهیم کرد.»