ادامه تبادل آتش بین ایران و آمریکا در بامداد روز پنجشنبه نگرانیها از فروپاشی آتشبس شکننده در منطقه را افزایش داده و مقامهای جمهوری اسلامی تهدید کردهاند که به چنین حملاتی پاسخی سخت خواهند داد.
مقامهای آمریکایی بامداد پنجشنبه اعلام کردند نیروهای ایالات متحده چند هدف مرتبط با پهپادهای ایران را در نزدیکی تنگه هرمز هدف قرار دادهاند.
به گفته فرماندهی مرکزی ارتش آمریکا (سنتکام)، نیروهای آمریکایی چهار پهپاد انتحاری را که «تهدیدی برای کشتیرانی و نیروهای آمریکایی» توصیف شدند، سرنگون کردند و همچنین یک ایستگاه کنترل زمینی پهپادها را در نزدیکی فرودگاه بندر عباس هدف قرار دادند؛ سایتی که به گفته واشنگتن در آستانه پرتاب یک پهپاد دیگر بود.
خبرگزاری فارس بامداد پنجشنبه گزارش داد که چند انفجار در شرق بندر عباس و در نزدیکی تنگه هرمز شنیده شده است.
این حملات تنها چند روز پس از آن انجام شد که پنتاگون اعلام کرده بود آمریکا در چارچوب «دفاع از خود»، مواضع موشکی و شناورهای مینگذار ایران در جنوب کشور را هدف قرار داده است.
واکنش سپاه؛ «تجاوز بدون پاسخ نمیماند»
سپاه پاسداران ساعاتی بعد در بیانیهای تایید کرد که در پاسخ به حمله آمریکا، یک پایگاه هوایی آمریکایی را هدف قرار داده است.
در بیانیه سپاه آمده است: «به دنبال تعرض سحرگاه امروز پنجشنبه ارتش آمریکا به نقطهای در حاشیه فرودگاه بندر عباس با پرتابههای هوایی، پایگاه هوایی آمریکایی مبدا تجاوز در ساعت ۴:۵۰ دقیقه هدف قرار گرفت.»
سپاه همچنین این حمله را «اخطاری جدی» توصیف کرد و هشدار داد که در صورت تکرار حملات آمریکا، پاسخ ایران «قاطعتر» خواهد بود.
کویت در مرکز بحران تازه
همزمان با انتشار بیانیه سپاه، کویت اعلام کرد سامانههای پدافندی این کشور موشکها و پهپادهایی را رهگیری کردهاند که بامداد پنجشنبه وارد حریم هوایی این کشور شده بودند.
هرچند مقامهای کویتی جزئیات دقیقی از اهداف مورد حمله منتشر نکردند، اما فرماندهی مرکزی ارتش آمریکا اعلام کرد ایران موشکهایی را به سمت کویت شلیک کرده است؛ اقدامی که سنتکام آن را «نقض فاحش آتشبس» توصیف کرد.
وزارت خارجه کویت نیز حمله را «تجاوز آشکار» خواند و تاکید کرد این کشور حق دارد برای دفاع از حاکمیت خود «هر اقدام لازم» را انجام دهد.
ایران ساعاتی بعد اعلام کرد در پاسخ به حملات آمریکا، یک پایگاه نظامی آمریکایی در منطقه را هدف قرار داده اما نام کشور مورد حمله را ذکر نکرد.
کویت یکی از مهمترین متحدان آمریکا در خلیج فارس محسوب میشود و میزبان مقر فرماندهی نیروهای زمینی آمریکا، پایگاههای هوایی و تاسیسات دریایی این کشور است.
واکنش کشورهای عربی خلیج فارس
حمله به کویت با واکنش سریع کشورهای عربی منطقه روبهرو شد. عربستان سعودی حمله موشکی و پهپادی به کویت را محکوم کرد و آن را تهدیدی علیه امنیت و ثبات منطقه دانست.
قطر نیز این حمله را «نقض آشکار حاکمیت کویت و حقوق بینالملل» توصیف کرد و خواستار کاهش تنش شد.
اردن، بحرین و امارات عربی متحده نیز با انتشار بیانیههایی از کویت حمایت کردند و حملات انجامشده را محکوم کردند. امارات این حملات را «اقدامات تروریستی» خواند.
بقایی: حمله آمریکا نقض آشکار قوانین بینالمللی است
اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت خارجه جمهوری اسلامی، حمله آمریکا به منطقه بندر عباس را محکوم کرد و آن را «نقض آشکار تمامیت ارضی و حاکمیت ملی ایران» دانست.
او گفت: «این اقدامات تجاوزکارانه علیه تمامیت ارضی و حاکمیت ملی ایران، نقض آشکار حقوق بینالملل و منشور سازمان ملل متحد است.»
آقای بقایی همچنین آمریکا را به نقض مکرر آتشبس متهم کرد و گفت واشنگتن با اقدامات نظامی و «اظهارات تهدیدآمیز» باعث تشدید تنش در منطقه شده است.
آتشبس شکننده و مذاکراتی که متوقف نشدهاند
با وجود تبادل حملات در روزهای اخیر، ایران و آمریکا هنوز وارد جنگ تمامعیار دوباره نشدهاند و کانالهای مذاکره همچنان باز مانده است.
دونالد ترامپ روز چهارشنبه گفته بود که هنوز از مفاد توافق احتمالی با ایران راضی نیست. با این حال مارکو روبیو، وزیر خارجه آمریکا اعلام کرده که پیشرفتهایی در گفتگو با تهران حاصل شده است.
آمریکا به دنبال توافقی است که به بازگشایی کامل تنگه هرمز، توقف تهدید علیه کشتیرانی و محدود شدن برنامه هستهای ایران منجر شود. تهران نیز خواهان رفع تحریمها، آزاد شدن داراییهای بلوکهشده و پایان فشارهای نظامی است.
اما همزمان، حملات پراکنده در خلیج فارس، لبنان و مناطق دیگر نشان میدهد آتشبس فعلی همچنان بسیار شکننده است و هر تبادل آتش تازه میتواند خطر بازگشت به درگیری گستردهتر را افزایش دهد.
در حالی که نه تهران و نه واشنگتن فعلا تمایلی به بازگشت کامل به جنگ نشان نمیدهند، تحولات بامداد پنجشنبه بار دیگر این واقعیت را برجسته کرد که خلیج فارس همچنان در آستانه بحرانی قرار دارد که هر لحظه ممکن است از کنترل خارج شود.
یورونیوز فارسی