جیکوب بوگیج و پریسا حافظی
خبرگزاری رویترز / ۲۲ مه ۲۰۲۶
رسانههای ایرانی گزارش دادند وزیر امور خارجه ایران روز جمعه با وزیر کشور پاکستان دیدار کرد تا درباره پیشنهادهایی برای پایان دادن به جنگ آمریکا و اسرائیل گفتوگو کند؛ در حالی که تهران و واشنگتن همچنان بر سر ذخایر اورانیوم ایران و کنترل تنگه هرمز اختلاف دارند.
به گزارش خبرگزاریهای نیمهرسمی تسنیم و ایسنا، سید محسن نقوی دو روز پس از ارائه آخرین پیام آمریکا در مذاکرات به طرف ایرانی، دور تازهای از گفتوگوها را با عباس عراقچی، وزیر امور خارجه ایران، در تهران برگزار کرد.
ایسنا گزارش داد نقوی در تلاش برای تسهیل ارتباطات به منظور دستیابی به چارچوبی برای پایان جنگ و حل اختلافات بوده است.
مارکو روبیو، وزیر امور خارجه آمریکا، روز پنجشنبه به خبرنگاران گفت که در مذاکرات «نشانههای مثبتی» دیده میشود، اما اگر تهران نظام اخذ عوارض در تنگه هرمز را اعمال کند، هیچ راهحلی ممکن نخواهد بود؛ تنگهای که ایران پس از آغاز جنگ در ۲۸ فوریه عملاً آن را به روی بخش عمدهای از کشتیرانی بست.
روبیو گفت: «نشانههای خوبی وجود دارد. نمیخواهم بیش از حد خوشبین باشم... باید ببینیم در چند روز آینده چه اتفاقی میافتد.»
یک منبع ارشد ایرانی روز پنجشنبه به رویترز گفت که شکافها کاهش یافته، هرچند موضوع غنیسازی اورانیوم و تنگه هرمز همچنان از نقاط اختلاف باقی مانده است.
این جنگ اقتصاد جهانی را به شدت مختل کرده و افزایش قیمت نفت نگرانیها از تورم افسارگسیخته را تشدید کرده است. پیش از آغاز جنگ، حدود یکپنجم صادرات جهانی نفت و گاز طبیعی مایع از تنگه هرمز عبور میکرد.
در پی ابهام درباره مذاکرات صلح، دلار آمریکا روز جمعه به نزدیکی بالاترین سطح خود در شش هفته گذشته رسید، در حالی که قیمت نفت نیز به دلیل تردید سرمایهگذاران نسبت به دستیابی به پیشرفت، افزایش یافت.
تونی سایکامور، تحلیلگر بازار در شرکت IG، درباره جنگ خاورمیانه گفت: «اکنون به پایان هفته دوازدهم رسیدهایم، شش هفته از آتشبس میگذرد و واقعاً قانع نشدهام که به حلوفصل میان آمریکا و ایران نزدیکتر شده باشیم.»
«ما آن را به دست خواهیم آورد»
دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، گفت ایالات متحده در نهایت ذخایر اورانیوم با غنای بالای ایران را به دست خواهد آورد؛ ذخایری که واشنگتن معتقد است برای ساخت سلاح هستهای در نظر گرفته شده، در حالی که تهران میگوید اهداف آن صرفاً صلحآمیز است.
ترامپ روز پنجشنبه در کاخ سفید به خبرنگاران گفت: «ما آن را به دست خواهیم آورد. به آن نیازی نداریم، آن را نمیخواهیم. احتمالاً پس از به دست آوردنش نابودش خواهیم کرد، اما اجازه نمیدهیم آن را داشته باشند.»
دو منبع ارشد ایرانی پیش از اظهارات ترامپ به رویترز گفته بودند که آیتالله مجتبی خامنهای، رهبر عالی ایران، دستور داده است که این اورانیوم به خارج از کشور منتقل نشود.
رئیسجمهور آمریکا همچنین از برنامه تهران برای دریافت عوارض از کشتیهای عبوری از تنگه انتقاد کرد.
ترامپ گفت: «ما میخواهیم این تنگه باز و آزاد باشد. ما عوارض نمیخواهیم. این یک آبراه بینالمللی است.»
ترامپ در آستانه انتخابات میاندورهای نوامبر با فشارهای داخلی مواجه است، زیرا آمریکاییها از افزایش قیمت سوخت خشمگین هستند و میزان محبوبیت او به نزدیک پایینترین سطح از زمان بازگشتش به کاخ سفید در سال گذشته رسیده است.
تهران اوایل این هفته جدیدترین پیشنهاد خود را به آمریکا ارائه کرد.
توصیفهای تهران نشان میدهد این پیشنهاد تا حد زیادی تکرار شروطی است که ترامپ پیشتر رد کرده بود، از جمله درخواست برای کنترل تنگه هرمز، دریافت غرامت جنگی، لغو تحریمها، آزادسازی داراییهای مسدودشده و خروج نیروهای آمریکایی.
شوک جهانی انرژی
آژانس بینالمللی انرژی اعلام کرده است که این درگیری بدترین شوک انرژی جهان را رقم زده است.
این نهاد روز پنجشنبه هشدار داد که اوج تقاضای سوخت در تابستان همراه با کمبود عرضه جدید از خاورمیانه میتواند بازار را در ماههای ژوئیه و اوت وارد «منطقه خطر» کند.
تردد از تنگه هرمز در مقایسه با ۱۲۵ تا ۱۴۰ عبور روزانه پیش از جنگ، به شدت کاهش یافته است.
ایران اعلام کرده است که قصد دارد تنگه را برای کشورهای دوست که شرایط آن را رعایت کنند — شرایطی که ممکن است شامل پرداخت عوارض باشد — بازگشایی کند.
روبیو گفت: «اگر آنها به دنبال اجرای چنین سیاستی باشند، هرگونه توافق دیپلماتیک غیرعملی خواهد شد. چنین اقدامی تهدیدی برای جهان است و کاملاً غیرقانونی است.»
ترامپ و بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، اعلام کردهاند اهداف جنگی آنان مهار حمایت ایران از نیروهای نیابتی منطقهای، برچیدن برنامه هستهای، نابودی توان موشکی و تسهیل سرنگونی حاکمیت توسط مردم ایران است.
با این حال، ایران تاکنون ذخایر اورانیوم غنیشده نزدیک به سطح تسلیحاتی خود را حفظ کرده و همچنان توان تهدید همسایگان از طریق موشکها، پهپادها و نیروهای نیابتی را دارد.