پراناو باسکار و هنریک پرایسر لیبل
نیویورک تایمز / ۲۳ ژوئیه ۲۰۲۵
مقامات نروژی روز سهشنبه ۲۲ ژوئیه، یک نگهبان امنیتی سابق سفارت آمریکا در اسلو را به جاسوسی برای روسیه و ایران متهم کردند. دادستانها شواهدی از یک طرح جاسوسی هماهنگ ارائه دادند که به گفته آنها منافع ملی نروژ را تهدید میکرد.
طبق کیفرخواستی که از سوی مرجع ملی پیگرد جرایم سازمانیافته و سایر جرایم جدی ارائه شده، یک نروژی به نام «محمد اوراهو»، بین مارس و نوامبر سال گذشته، اطلاعات حساسی را در مورد کارمندان سرویسهای اطلاعاتی نروژ و سفارت آمریکا جمعآوری و افشا کرده است. محمد اوراهو در ماه نوامبر دستگیر شده است.
در کیفرخواست آمده است که آقای اوراهو در ازای جاسوسی، پول نقد و بیتکوین از مقامات روسی و ایرانی دریافت کرده است.
اینگر زادیگ، یکی از وکلای مدافع آقای اوراهو، به نیویورک تایمز گفت که آقای اوراهو حقایق موجود در کیفرخواست را میپذیرد، اما معتقد است که این اقدامات مطابق با استانداردهای جرم تحت قانون جاسوسی نروژ نیست.
طبق کیفرخواست، از جمله جزئیاتی که آقای اوراهو به روسیه و ایران تحویل داده است، فهرستی از اسامی طبقهبندیشده مأموران اطلاعاتی نروژ؛ نامها، آدرسها و شماره تلفنهای دیپلماتها، کارکنان سفارت و اعضای خانواده آنها؛ و طرحهایی از نقشههای تخلیه اضطراری سفارت بوده است.
طبق کیفرخواست، اطلاعاتی که او جمعآوری کرده است، در جلسات مخفی در صربستان، ترکیه و نروژ به مقامات اطلاعاتی ایران و روسیه تحویل داده شده است. طبق کیفرخواست، مقامات روسی ۱۰ هزار یورو به آقای اوراهو پرداخت کردهاند. ایران نیز ۰/۱۷ بیتکوین، معادل حدود ۱۰ هزار دلار، به او داده است.
دادستانها ادعا میکنند که اقدامات آقای اوراهو قوانین جاسوسی نروژ را نقض کرده است، زیرا اطلاعات منتقل شده «منافع ملی اساسی» را به نفع ایران و روسیه تضعیف کرده و اعضای سفارت را در معرض خطر قرار داده است.
این اتهامات در بحبوحه افزایش نگرانیها از فعالیتهای جاسوسی در سراسر اروپا، به رهبری روسیه و ایران، مطرح میشود. بر اساس مطالعهای که توسط موسسه بینالمللی مطالعات استراتژیک، یک اندیشکده اروپایی، انجام شده است، تعداد عملیاتهای خرابکارانه مشکوک روسیه در اروپا بین سالهای ۲۰۲۳ و ۲۰۲۴ تقریباً چهار برابر شده است.
کن مککالوم، رئیس سرویس جاسوسی داخلی بریتانیا، MI5، اکتبر گذشته گفت که سرویسهای امنیتی بریتانیا حداقل ۲۰ توطئه مورد حمایت ایران را که تهدیدهای بالقوه مرگباری برای شهروندان بریتانیایی ایجاد میکرد، خنثی کردهاند.
خانم زادیگ، که به همراه جان کریستین الدن از آقای اوراهو دفاع خواهد کرد، گفت بخشی از موضع دفاعی در دادگاه بر بحث در مورد میزان طبقهبندی اطلاعات فاش شده و «اینکه آیا قادر به آسیب رساندن به منافع اساسی ملی بوده است» متمرکز خواهد بود ـــ سوالی کلیدی برای محکوم کردن تحت قانون جاسوسی نروژ.
خانم زادیگ در پیامکی به روزنامه تایمز نوشت: «اگر اینطور نباشد، پس به اشتراک گذاشتن اطلاعات جرم کیفری نیست. موکل ما مجوز امنیتی نداشت و دسترسی او به اطلاعاتی که میتوانست منافع حیاتی ملی را تهدید کند، وجود نداشت.»
پس از دستگیری، آقای اوراهو به بازجویان اعتراف کرد که اطلاعات را جمعآوری و با افسری از یکی از سرویسهای اطلاعاتی روسیه، S.V.R.، و همچنین با مقامات ایرانی نامشخص به اشتراک گذاشته است.
کیفرخواست ادعا میکند که آقای اوراهو برای پنهان کردن ردپای خود اقداماتی انجام داده است، مانند واریز مقداری از پولی که دریافت کرده به حسابهای بانکی اعضای خانوادهاش. او بعدا از آنها خواسته آن را برایش پس بفرستند.
در کیفرخواست مشخص نشده است که چگونه ممکن است آقای اوراهو با مقامات اطلاعاتی روسیه یا ایران در ارتباط بوده باشد.
انتظار میرود محاکمه او ماه آینده آغاز شود. آقای اوراهو در صورت محکومیت در تمام اتهامات، با حداکثر ۲۱ سال زندان روبرو خواهد شد.