رویترز / ۱۳ نوامبر ۲۰۲۶
آژانس بینالمللی انرژی اتمی (دیدبان هستهای سازمان ملل) در گزارشی محرمانه درباره ایران که روز جمعه به رویت خبرگزاری رویترز رسید، اعلام کرد که نسبت به یک تأسیسات غنیسازی اورانیوم در اصفهان «بهطور فزایندهای نگران» است. ایران سال گذشته وجود این تأسیسات را به آژانس اعلام کرده بود، اما همچنان اجازه بازرسی آن را به بازرسان آژانس نداده است.
ایران به بازرسان آژانس بینالمللی انرژی اتمی اجازه نداده است که به هیچیک از تأسیسات هستهای خود که در جریان یک کارزار ۱۲ روزه توسط اسرائیل و ایالات متحده در ژوئن سال گذشته بمباران شدند، بازگردند. آن حملات، سایر تأسیسات غنیسازی اورانیوم ایران — که قلب برنامه هستهای این کشور محسوب میشوند — را ویران کرده یا به شدت آسیب رساندند.
اهداف این حملات شامل شبکهای از تونلها در اصفهان بود؛ جایی که به گفته دیپلماتها، گمان میرود «تأسیسات غنیسازی سوخت اصفهان» (IFEP) — که در ۱۲ ژوئن ۲۰۲۵ به آژانس اعلام شد — در آن واقع شده باشد. با این حال، یک دیپلمات ارشد اظهار داشت که مکان دقیق و وضعیت این تأسیسات همچنان نامشخص است.
آژانس بینالمللی انرژی اتمی قصد داشت در تاریخ ۱۳ ژوئن ۲۰۲۵ از این تأسیسات بازرسی کند، اما آغاز کارزار بمباران در همان روز، انجام این بازرسی را غیرممکن ساخت.
در گزارش محرمانه آژانس به کشورهای عضو آمده است: «آژانس از مکان دقیق «تأسیسات غنیسازی سوخت اصفهان»، وضعیت آن از نظر پادمانهای هستهای، و اینکه آیا حاوی مواد هستهای است یا خیر، اطلاعی ندارد.»
این گزارش میافزاید که «آژانس همچنین بهطور فزایندهای نگران است که ایران به آژانس اجازه نداده» تا از این تأسیسات بازرسی کند یا نقشههای طراحی آن را مشاهده نماید.
رافائل گروسی، مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی، در ماه مارس گفته بود که به اعتقاد آژانس، بخش قابلتوجهی از اورانیوم با بالاترین سطح غنیسازیِ ایران در مجموعه تونلهای اصفهان نگهداری میشود.
اگرچه این گزارش بهطور مشخص به IFEP اشاره دارد، اما بار دیگر تأکید میکند که ایران باید آژانس را از وضعیت تأسیسات غنیسازی و همچنین میزان ذخایر اورانیوم با غنای بالای خود — که شامل موادی با سطح غنای نزدیک به سطح تسلیحاتی است — مطلع سازد. همچنین ایران باید به بازرسان اجازه دهد تا به سایتهای بمبارانشده بازگردند و درباره وضعیت اورانیوم غنیشده توضیح دهند.
در این متن آمده است: «فقدان اطلاعات آژانس درباره این مواد هستهای و عدم دسترسی به تأسیسات برای راستیآزمایی آن، موجب نگرانی جدی در خصوص اشاعه [سلاحهای هستهای] است... و باید با نهایت فوریت برطرف شود.»