بو اریکسون / رویترز / ۱۲ نوامبر ۲۰۲۶
دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، روز پنجشنبه اعلام کرد که ایالات متحده نیازی به توافق با ایران ندارد. او به معاون خود، جیدی ونس — که در تلاشها برای حلوفصل جنگ نقش داشته است — دستور داد تا «تماموکمال» بر جرایم و فسادهای ادعایی در شهرها و ایالتهای تحت مدیریت دموکراتها تمرکز کند.
این دستور ترامپ یک روز پس از آن صادر شد که «وال استریت ژورنال» گزارش داد ونس در حال بررسی انجام مذاکرات صلحِ رودررو با یکی از مقامات امنیتی تندروی ایران است. همچنین، این تحول یک هفته پس از آن رخ میدهد که معاون رئیسجمهور، جنگ پرهزینه با ایران را عامل شکست سنگین جمهوریخواهان در انتخابات میاندورهای دانسته بود.
ترامپ در شبکههای اجتماعی نوشت: «ما نیازی به توافق با ایران نداریم. آن روزها دیگر مدتهاست که گذشتهاند. پولشان — صدها میلیارد دلار — دست ماست و تنگهشان هم در اختیار ماست!» (اشاره ترامپ به تنگه هرمز است).
ترامپ در هفتههای اخیر گفته بود که ایران ممکن است پس از انتخابات آمریکا، برای دستیابی به توافق در این مناقشه هشتماهه تمایل بیشتری نشان دهد؛ اما دولت او در هفته جاری اعلام کرد که معتقد است محاصره و تحریمهای اقتصادی علیه ایران مؤثر واقع شدهاند، به این معنا که نه نیازی به تشدید اقدامات نظامی است و نه به دیپلماسی.
ارتش ایالات متحده در حال اعمال محاصره بر بنادر ایران است و همزمان تلاش میکند عبور ایمن کشتیهای بینالمللی از تنگه حیاتی هرمز را تضمین کند. ارتش ایران روز پنجشنبه اعلام کرد که چهار نفتکش، پس از نادیده گرفتن هشدارهای ایران، دچار انفجار شدهاند.
دفتر ونس هنوز به درخواست اظهار نظر پاسخی نداده است.
ونس هدایت دیپلماسی با ایران را بر عهده داشت
ونس که مدتهاست نسبت به جنگی که ایالات متحده و اسرائیل در ماه فوریه علیه ایران به راه انداختند نگاهی تردیدآمیز داشته، در ماه آوریل مذاکراتی را با مقامات ایرانی در پاکستان رهبری کرد. این گفتگوها منجر به امضای یک تفاهمنامه در ماه ژوئن شد که جنگ را متوقف کرد، اما این توافق ظرف چند هفته از هم پاشید.
رسانههای دولتی ایران اواخر ماه گذشته اعلام کردند که تهران نامهای از ونس دریافت کرده که در آن خواستار ازسرگیری مذاکرات با واشنگتن شده است. ترامپ گفته است که به معاون خود دستور برقراری چنین تماسی را نداده بود. مارکو روبیو، وزیر امور خارجه، روز سهشنبه پس از گفتگو با متحدان ایالات متحده در پاریس، خواستههای ایران برای یک توافق احتمالی — از جمله درخواست غرامت جنگی — را «مضحک» خواند و تأکید کرد که ترامپ تن به توافقی بد نخواهد داد.
روزنامه وال استریت ژورنال روز چهارشنبه گزارش داد که ونس در حال بررسی دیدار با یکی از مقامات ارشد امنیتی ایران بوده است؛ اقدامی که میتوانست او را در کانون مذاکرات صلح قرار دهد. خبرگزاری رویترز این گفتگوهای احتمالی را تأیید نکرده است.
ونس، که به عنوان یکی از نامزدهای اصلی حزب جمهوریخواه برای انتخابات ریاستجمهوری سال ۲۰۲۸ شناخته میشود، هفته گذشته — پس از شکست سنگین جمهوریخواهان در برابر دموکراتها در انتخابات میاندورهای — از موضوع این جنگ فاصله گرفت.
معاون رئیسجمهور بخشی از شکستهای حزب را ناشی از هزینههای جنگ با ایران دانست. او همچنین اظهار داشت که پیشنهاد پیشین برای پایان دادن به این جنگ، «توصیهای منطقی» بوده است.
ترامپ در واکنش به موضعگیری ونس، از این جنگ دفاع کرد و آن را برای جلوگیری از دستیابی ایران به سلاح هستهای، ضروری خواند.
ترامپ در پستی در شبکههای اجتماعی نوشت که از ونس خواسته است به جای این موضوع، بر مسئلهای داخلی تمرکز کند که پیشتر به او محول شده بود: رهبری تلاشی برای رسیدگی به تقلبهای ادعایی در شهرها و ایالتهای تحت کنترل دموکراتها در سراسر ایالات متحده.
ترامپ روز پنجشنبه نوشت: «با اصلاح این فعالیت مجرمانه گسترده، میتوان بودجه ما را به سرعت متوازن کرد. فساد در خون رهبران حزب دموکرات است!»
متن کام پیام ترامپ:
«من از معاون رئیسجمهور، ونس، خواستهام که تمام توجه و تمرکز خود را بر فساد و جرایم گستردهای معطوف کند که در شهرها و ایالتهای تحت اداره دموکراتها در سراسر آمریکا جریان دارد.
ایالتهای آبی [دموکرات]، مانند مینهسوتا، کالیفرنیا، ایلینوی و بسیاری دیگر، همگی فاجعههایی هستند که بهشدت بد اداره میشوند و غرق در فسادند.
هر ماه میلیاردها دلار به سرقت میرود. با مقابله با این فعالیتهای مجرمانه گسترده، میتوانیم بهسرعت بودجه کشور را به تعادل برسانیم.
فساد در خون رهبران دموکراتهاست!
ما نیازی به توافق با ایران نداریم. آن روزها مدتهاست که گذشته است. پولشان، صدها میلیارد دلار، دست ماست و تنگهشان هم در اختیار ماست!
از توجه شما به این موضوع سپاسگزارم.
رئیسجمهور دونالد جی. ترامپ»