کانیشکا سینگ و جاسپر وارد / رویترز / ۱۷ اکتبر ۲۰۲۶
دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، تنها چند روز پیش از اجرایی شدن تحریم‌ها و تعرفه‌های کلیدی علیه روسیه — که بر اساس قانونی مصوبِ ماه گذشته وضع شده بودند — آن‌ها را لغو کرد. این موارد شامل تعرفه بر کالاهای روسی و جریمه‌هایی برای خرید نفت و گاز از این کشور می‌شد.
ترامپ در یک فرمان اجرایی که روز جمعه توسط کاخ سفید منتشر شد، اعلام کرد که این لغو تحریم‌ها در راستای منافع ملی ایالات متحده صورت گرفته است.
هدف از این قانون، افزایش فشار بر روسیه به دلیل تهاجم این کشور به اوکراین (که از سال ۲۰۲۲ آغاز شد) بوده است. با این حال، ترامپ رویکردی دوستانه‌تر نسبت به مسکو در پیش گرفته و هم‌زمان به طور علنی از ولودیمیر زلنسکی، رئیس‌جمهور اوکراین، انتقاد کرده است؛ از جمله با بیان اینکه کی‌یف به رهبر جدیدی نیاز دارد.
به گفته تحلیلگران، در حالی که تنها چند هفته به انتخابات میان‌دوره‌ای آمریکا باقی مانده — انتخاباتی که در آن جمهوری‌خواهانِ هم‌حزبِ ترامپ برای حفظ تسلط شکننده خود بر هر دو مجلس کنگره تلاش می‌کنند — اعمال این تدابیر جدید می‌توانست خطر افزایش بیشتر قیمت نفت را به همراه داشته باشد؛ آن هم در شرایطی که مردم آمریکا با هزینه‌های فزاینده‌ای روبرو هستند که عمدتاً ناشی از جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران دانسته می‌شود.
این قانون — که حامی اصلی آن در کنگره، سناتور فقید لیندزی گراهام (جمهوری‌خواه از ایالت کارولینای جنوبی) بود — مقرر می‌داشت که ظرف ۳۰ روز، تعرفه‌هایی تا سقف ۱۰۰ درصد بر تمام کالاهایی وضع شود که از پنج واردکننده بزرگ نفت خام یا گاز روسیه وارد ایالات متحده می‌شوند. همچنین، این قانون شامل کشورهایی می‌شد که ۳۰ روز پس از تصویب آن، آگاهانه اقدام به خرید نفت یا گاز روسیه کرده‌اند، یا در زمره پنج کشوری قرار دارند که به روسیه در دور زدن تحریم‌ها کمک می‌کنند.
در این فرمان آمده است که لغو تحریم‌ها تا زمانی که ترامپ یا مقامات ارشد او تشخیص دهند که «اقدام بیشتر مناسب است»، به قوت خود باقی خواهد ماند.
ترامپ در اواسط سپتامبر، «قانون لیندزی او. گراهام برای تحریم روسیه و ایران (مصوب ۲۰۲۶)» را امضا کرده بود.
ترامپ در این فرمان نوشت: «من به کنگره تأییدیه‌ای ارائه کرده‌ام مبنی بر اینکه صدور چنین مجوزی برای لغو تحریم‌ها در مقطع کنونی، در راستای منافع ملی ایالات متحده است.» کشورهایی مانند چین و هند که از بزرگترین خریداران نفت روسیه هستند، نگرانی‌هایی را در مورد لایحه تحریم‌های روسیه مطرح کرده‌اند.
پکن گفته است که “مداوماً با صلاحیت قضایی بلندمدت که فاقد پایه و اساس در حقوق بین‌الملل است، مخالف است” در حالی که هند به واشنگتن هشدار داده است که تعرفه‌های جدید می‌تواند بر روابط دوجانبه تأثیر بگذارد.
این قانون به رئیس جمهور اجازه می‌دهد تا صرفاً با اطلاع دادن به کنگره مبنی بر اینکه تشخیص داده است که تحریم‌ها به نفع منافع ملی نیستند، از تحریم‌ها صرف نظر کند.
دان بایر، نماینده دموکرات ویرجینیا در مجلس نمایندگان آمریکا، ترامپ را به خاطر این معافیت به باد انتقاد گرفت و گفت که او تسلیم ولادیمیر پوتین، رئیس جمهور روسیه شده است.
بایر در بیانیه‌ای گفت: “آخرین تسلیم ترامپ در برابر پوتین بار دیگر خیانت به شرکای اوکراینی ما است و با نیت آشکار کنگره از قانونی که برای مجازات روسیه به دلیل جنگ غیرقانونی تجاوزگرانه‌اش طراحی شده است، مغایرت دارد.”
ترامپ همچنین با انتقاد چندین سناتور آمریکایی، از جمله برخی از جمهوری‌خواهان، در مورد توافق اخیر دیزل با روسیه مواجه شده بود که در آن ترامپ موافقت کرد تحریم‌های صادرات روسیه را لغو کند و روسیه موافقت کرد که دیزل را به بازارهای جهانی عرضه کند تا قیمت سوخت را کاهش دهد. قانون‌گذارانی که از این توافق انتقاد کردند، گفتند که این توافق به تأمین مالی تلاش‌های جنگی روسیه کمک خواهد کرد.
کریل دمیتریف، نماینده سرمایه‌گذاری پوتین، معافیت ترامپ از این تحریم‌ها را «یک لحظه واقعاً تاریخی» خواند و در X نوشت که این قانون می‌توانست عملاً تمام همکاری‌های اقتصادی بین روسیه و ایالات متحده را متوقف کند.