فرهاد محمدصادقی / یورونیوز فارسی
رویترز در گزارشی مبتنی بر گفتگو با بیش از ۵۰ نفر از جمله هشت تن از نزدیکان کنونی و پیشین رضا پهلوی، بررسی صدها سند حقوقی و مجموعهای گسترده از تصاویر، ویدیوها و مطالب منتشرشده در شبکههای اجتماعی رضا پهلوی و حامیانش سعی کرده است تصویری از پشتپرده تلاشهای او برای رهبری مخالفان رژیم ایران ارائه کند.
همزمان با آغاز جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران، به نظر میرسید لحظهای سرنوشتساز برای رضا پهلوی، پسر آخرین شاه ایران، فرا رسیده است. او اگرچه حدود نیم قرن است که پا بر خاک ایران نگذاشته، اما در آمریکا و اروپا فعالانه علیه جمهوری اسلامی کارزار برپا کرده و درباره آینده روشن برای ایران سخنرانی کرده، به جمعآوری کمکهای مالی پرداخته و با مقامات منتخب دیدار کرده است.
رضا پهلوی روز ششم ماه مارس، کمی پس از آغاز حملات در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «مردم ایران از من خواستهاند که پس از رفتن این رژیم، رهبری دوران گذار را بر عهده بگیرم. من این مسئولیت را پذیرفتهام.»
این البته نخستین بار نبود که آقای پهلوی چنین اظهاراتی را بیان کرد. او پیشتر نیز در فوریه ۲۰۲۵ و در جریان نشستی در ژنو، گفت: «به درخواست هموطنانم، من به جلو میآیم تا این جنبش و انتقال را رهبری کنم. نه برای خودم، نه برای پست یا قدرت، بلکه به خاطر انجام وظیفهام به عنوان یک میهنپرست.»
آقای پهلوی در ماه مارس در جریان کنفرانس «اقدام سیاسی محافظهکاران» در تگزاس با یکی از پرشورترین استقبالها روبرو شد. هنگامی که روی صحنه رفت، حامیان سرسخت دونالد ترامپ، رئیسجمهوری آمریکا و چندین شهروند آمریکایی ایرانیتبار که پرچم شیروخورشید در دست داشتند، برای ۴۵ ثانیه ایستاده او را تشویق کردند.
چهار روز بعد، اظهارات آقای ترامپ در شبکه اجتماعی «تروتسوشال» منجر به وحشت بسیاری از مهاجران ایرانی شد. او نوشت: «ما ایران را به ورطه نابودی میکشانیم، یا به قول معروف، به عصر حجر بازمیگردانیم.»
با این حال رضا پهلوی بلافاصله اظهارات آقای ترامپ را محکوم نکرد. به گزارش رویترز، این امر برخی از حامیان مالی ایرانی-آمریکایی آقای پهلوی را شوکه کرد. به گفته یکی از این حامیان، آنها به امید اینکه آقای پهلوی بتواند دوران انتقال از رژیم ایران را رهبری کند، در آن زمان به تازگی سه میلیون دلار به کارزار او کمک مالی کرده بودند.
بنابر این گزارش رویترز که به قلم استیو استکلو، ناتان لین و گوین فینچ نوشته شده است، اکنون به نظر میرسد که حضور آقای پهلوی در کنفرانس «اقدام سیاسی محافظهکاران» نقطه اوج صعود او به عنوان شناختهترین نامزد برای در دست گرفتن قدرت پس از سقوط جمهوری اسلامی بود.
آقای ترامپ در اواسط ژانویه به رویترز گفت که رضا پهلوی «به نظر آدم بسیار خوبی میآید، اما نمیدانم در کشور خودش چگونه عمل خواهد کرد.»
به گزارش رویترز، دولت آقای ترامپ در پشتصحنه آقای پهلوی را کنار گذاشتند. به گفته دو فرد آگاه، هنگامی که احمد باطبی، فعال حقوق بشر ایرانی-آمریکایی، برای سخنرانی در نشست ۱۵ ژانویه شورای امنیت سازمان ملل درباره سرکوب خونین اعتراضات تهران آماده میشد، مایک والتز، سفیر آمریکا در سازمان ملل شخصا از او خواست نامی از رضا پهلوی نبرد. آقای باطبی که از حامیان پسر آخرین شاه ایران است، این درخواست را پذیرفت.
مایک والتز در بیانیهای به رویترز گفت پیشنهاد کرده بود تمرکز بر تجربه شخصی احمد باطبی از شکنجه در زندانهای ایران و «وحشیگری رژیم» در مقایسه با پرداختن به سیاستهای اپوزیسیون، «بیشترین تاثیر» را خواهد داشت.
در تفاهمنامه آتشبس ایران و آمریکا که در ماه ژوئن به امضا رسید، هیچ اشارهای به تغییر رژیم در ایران نشده است. در عوض، واشنگتن پذیرفت به حاکمیت ایران احترام بگذارد و از دخالت در امور داخلی آن خودداری کند.
در آن زمان، واشنگتن بار دیگر علنا رضا پهلوی را کنار گذاشت. جیدی ونس، معاون رئیسجمهوری آمریکا در گفتگو با مگین کلی، پادکستر آمریکایی، گفت: «رئیسجمهوری ایالات متحده هرگز نگفته بود که هدفش به قدرت رساندن رضا پهلوی بهعنوان رهبر جدید ایران است.»
برای آقای پهلوی و مشاوران ارشد او راهی جز انتقاد از این توافق در شبکههای اجتماعی باقی نماند.
به گزارش رویترز، همزمان، برخی از حامیان مالی آقای پهلوی که در یک گروه خصوصی واتساپ با یکدیگر در ارتباط هستند، نهتنها از انتقاد کمرنگ او از تهدیدهای افراطی آقای ترامپ در دوران جنگ سرخورده شدند، بلکه مسائل دیگری نیز آنها را ناامید کرد.
به گفته سه فرد آگاه، رضا پهلوی در تماسهای خصوصی به توصیههای آنها برای تلاش بیشتر در جهت متحد کردن اپوزیسیون و محکومیت قاطع خشونت و آزار برخی از حامیان تندرو خود علیه دیگر مخالفان ایرانی گوش داد، اما در نهایت آنها را نادیده گرفت. هیچ مدرکی وجود ندارد که نشان دهد رضا پهلوی نقشی در این حوادث داشته است.
به گزارش رویترز، نحوه تلاش آقای پهلوی برای رهبری جنبش، یکی از کاستیهای بزرگ جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران، یعنی نبود جایگزینی مشخص برای جمهوری اسلامی را برجسته میکند. اندکی پس از آغاز بمباران در اواخر فوریه، رئیسجمهوری آمریکا از مردم ایران خواست قیام کنند و کنترل حکومت را به دست بگیرند. اما بهرغم کشتهشدن علی خامنهای، رهبر جمهوری اسلامی و بسیاری از مقامات ارشد رژیم در حملات هوایی آمریکا و اسرائیل، جمهوری اسلامی در برابر این حملات دوام آورد و اکنون به نظر برخی کارشناسان، تسلط خود را بر قدرت افزایش داده است.
«من مقصد نیستم؛ پلی بهسوی مقصد هستم»
آقای پهلوی در دو مصاحبهای که در ماه جاری با رویترز انجام داد، تاکید کرد که جمهوری اسلامی به فروپاشی «بسیار نزدیک» است.
او گفت: «این کارزار ۴۶ سال پیش بهعنوان ماموریت تمام عمر من برای آزاد کردن ایران آغاز شد. این [کارزار] هرگز درباره من نبوده، موضوع، مردم ایران و حق آنها برای تعیین سرنوشت خودشان است.»
او نقش خود را رهبری دوران گذار بهسوی حکومت دموکراتیک جدید توصیف کرد و گفت: «من مقصد نیستم؛ پلی بهسوی مقصد هستم.»
اگرچه حامیان آقای پهلوی او را چهرهای وحدتبخش میدانند، اما تاکنون چندین تلاش برای متحد کردن اپوزیسیون متفرق ایران که با حضور او انجام شده، شکست خورده است.
نویسندگان این گزارش رویترز، مهمترین اعتبار رضا پهلوی را «فرزند آخرین شاه ایران بودن» میدانند. به گفته آنها، برخلاف بسیاری از انقلابیون موفق تاریخ معاصر، از جمله نلسون ماندلا در آفریقای جنوبی و لخ والسا در لهستان، به نظر نمیرسد که آقای پهلوی در داخل ایران جنبش سازمانیافته و آمادهای برای در اختیار گرفتن قدرت داشته باشد.
حکومت سرکوبگر ایران رهبران بالقوه دیگری را نیز که ممکن بود به اندازه آقای پهلوی مطرح شوند، از میان برداشته است، هزاران مخالف را زندانی کرده یا کشته و بنابر گزارشها، برای ترور منتقدان در خارج از کشور تلاش کرده است.
با این حال، آقای پهلوی در گفتگو با رویترز، از «بسیج قدرتمند برای غلبه بر این رژیم» سخن گفت و افزود این ادعا که او جنبشی گسترده ایجاد نکرده، «درست نیست».
به گفته او، شمار عظیمی از ایرانیان در روزهای هشتم و نهم ژانویه به فراخوان او برای حضور در خیابانها پاسخ دادند و بسیاری نیز بر اثر تیراندازی نیروهای حکومتی کشته شدند.
او گفت با «رهبران هستههای» متعلق به «بیش از هزار گروه مختلف» از میان تشکلهای کارگری، دانشگاهی، مذهبی و قومی در ارتباط است تا «بهمحض ایجاد فرصت، آماده مداخله باشند». رویترز نتوانست بهطور مستقل شمار گروههایی را که در داخل ایران با او همکاری میکنند تایید کند.
رضا پهلوی گفت که کشتار معترضان در تهران در جریان سرکوب خونین اعتراضات دیماه (ژانویه) دیدگاه او درباره مداخله خارجی را تغییر داد. یک مقام ایرانی در همان ماه به رویترز گفته بود شمار کشتهشدگان اعتراضات خیابانی به دستکم پنج هزار نفر رسیده است. آقای پهلوی این رقم را ۴۰ هزار نفر میداند.
او گفت: «این رژیم نشان داده است که هیچ رحمی ندارد. حاضر است هزاران هزار نفر از شهروندان خودش را بکشد و به همین دلیل باید در نوع نگاه به شرایط تجدیدنظر کرد.» به گفته او، مردم ایران همچنان «نیروی حاضر در میدان» هستند، اما برای «برابر کردن شرایط میدان» به کمک نظامی خارجی نیاز دارند.
او گفت از هیچ دولت یا رهبری درخواست حمایت نکرده است و افزود: «این وظیفه یک دولت خارجی نیست که تصمیم بگیرد چه کسی یا چه چیزی باید جایگزین حکومت ایران شود. این تصمیم بر عهده مردم ایران است.»
آقای پهلوی در گفتگو با رویترز مستقیما به اظهارات دونالد ترامپ درباره بازگرداندن ایران به «عصر حجر» نپرداخت، اما تاکید کرد که حملات نظامی باید «تا حد امکان ضربات سنگینی به رژیم وارد کند» و در عین حال به «زیرساختهای غیرنظامی» آسیب نرساند.
رضا پهلوی در پاسخ به پرسشی درباره جنبش خود، خشونت برخی حامیان تندرو را بیقیدوشرط محکوم کرد و گفت برای متحد کردن اپوزیسیون ایران سخت تلاش کرده و نمایندگانی را «از همه اقشار و گرایشهای فکری» گرد هم آورده است.
او گفت: «در واقع، حتی با افرادی تماس گرفتهام که زمانی سرسختترین دشمنان پدرم بودند. امروز آنها کاملا همراه شدهاند و با من همکاری میکنند.»
آقای پهلوی گفت منتقدانش «حق دارند نظر خودشان را داشته باشند». او افزود: «ممکن است برخی چهره مرا دوست نداشته باشند. شاید بعضیها فکر کنند که باید فلان کار یا بهمان کار را انجام دهم. اما تصور میکنم در مجموع، در داخل و خارج ایران از حمایت گستردهای برخوردار هستم.»
آقای پهلوی اذعان کرد که بخشی از این حمایت از میراث خانوادگیاش ناشی میشود و گفت: «بله، نام خانوادگی من پهلوی است و اتفاقا این یک امتیاز مثبت است. همین نامی است که مردم در خیابانها فریاد میزنند.»
اگرچه دستیابی به نظرسنجی دقیق در جامعه ایران دشوار است، اما به گفته عمار ملکی، مدیر موسسه پژوهشی گمان، در یک نظرسنجی که اواخر ماه گذشته از ۳۱ هزار و ۴۵۰ ایرانی انجام شد، حدود ۴۸ درصد دیدگاهی مثبت نسبت به رضا پهلوی داشتند.
«حباب پادشاهیخواهانه»
از آخرین حضور رضا پهلوی در ایران ۴۸ سال میگذرد. او در سال ۱۹۷۸ و در ۱۷سالگی برای دوره آموزش خلبانی جت در پایگاه نیروی هوایی «ریس» به تگزاس رفت. پس از انقلاب ۵۷ (۱۹۷۹) در خارج از کشور ماند و مدرک کارشناسی خود را در رشته علوم اجتماعی و ارتباطات از دانشگاه کالیفرنیای جنوبی دریافت کرد.
به گفته سه نفر که سالهاست آقای پهلوی را میشناسند، او هرگز شغل متعارفی با حقوق ثابت نداشته است. در عوض، سالهای تبعید را بهعنوان فعال سیاسی گذرانده و خود را رهبر اپوزیسیون ایران معرفی کرده است.
رضا پهلوی به رویترز گفت: «اگر وکیلی تصمیم بگیرد پروندهای را رایگان قبول کند، آیا به این معناست که شغلی ندارد؟ من چهار دهه است که داوطلبانه و بدون دریافت پول این کار را انجام دادهام. این فداکاری من برای کشورم بوده است.»
دریک ون اوردن، نماینده جمهوریخواه ایالت ویسکانسین در مجلس نمایندگان آمریکا که در ماه مه در دفترش در واشنگتن با آقای پهلوی دیدار کرد، گفت او را فردی خوشبیان و فروتن یافته است. او گفت: «قدبلند است و ظاهرش به رئیسجمهورها میخورد.»
آقای ون اوردن گفت پهلوی را درباره عملکرد «ساواک» به چالش کشیده و به او گفته است: «همه خاطره خوبی از حکومت پدرت ندارند» و او این موضوع را پذیرفت.
اما، علی واعظ، مدیر پروژه ایران در گروه بینالمللی بحران گفت پس از دیدار با رضا پهلوی در ۱۵ سال پیش به این نتیجه رسیده که او آمادگی لازم را برای درگیریها و کشمکشهای سخت سیاسی مورد نیاز برای رهبری تغییر در ایران، ندارد.
آقای واعظ گفت: «وقتی با او صحبت میکنید، متوجه میشوید علاقهاش به فوتبال، غذا و عکاسی بسیار بیشتر از سیاست است. آن زمان کاملا روشن بود و هنوز هم هست که ویژگیهای لازم را برای رهبری ندارد.»
اسکات اندرسون، نویسنده کتاب «شاه شاهان: انقلاب ایران» که در سال ۲۰۲۵ درباره انقلاب ۵۷ منتشر شد، گفت: «او در نوعی حباب پادشاهیخواهانه زندگی کرده است.»
آقای پهلوی در پاسخ گفت: «زمانی که پدرم در قاهره درگذشت، بهآسانی میتوانستم بگویم: به جهنم؛ من هم میتوانم مثل بسیاری دیگر دنبال زندگی، کسبوکار و کارهای دیگر بروم. اما تصمیم گرفتم بهخاطر کشورم در این مسیر باقی بمانم.»
با این حال، آقای اندرسون و برخی دیگر از کارشناسان تایید میکنند که رضا پهلوی شناختهشدهترین چهره اپوزیسیون ایران است.
اپوزیسیون ایران متشکل از پادشاهیخواهان، سوسیالیستها و مارکسیستها، جمهوریخواهان و مجموعهای از گروههای سکولار، مذهبی و قومی است. اگرچه همه آنها با جمهوری اسلامی مخالفاند، اغلب درباره نظام و فردی که باید جایگزین آن شود، اختلافات شدیدی دارند.
رویترز از پهلوی پرسید آیا حتی در صورت رای مردم ایران به نظام سلطنت مشروطه، پادشاه شدن را منتفی میداند. او پاسخ داد: «من نامزد هیچ مقامی نیستم. این هرگز دغدغهام نبوده است. در نهایت، مسئله به این بستگی دارد که چه چیزی بیش از همه در خدمت منافع کشور باشد.»
به گزارش رویترز، ثبات و رفاه نسبی که برخی ایرانیان در دوران حکومت محمدرضا شاه پهلوی تجربه کردند، به مرور زمان به بهبود چهره رضا پهلوی کمک کرده است.
گزارشها از خشونت برخی از هواداران رضا پهلوی
رویترز در بخشی از این مطلب به گزارشها مبنی بر رفتار خشونتآمیز برخی از هواداران آقای پهلوی پرداخته است.
به گزارش رویترز، دلوان عمادالدین سلحشور، خبرنگار آزاد اهل کردستان عراق روز نهم مارس در حال تهیه گزارش از پیامدهای درگیری در یک رستوران کردی در لندن بود. بنابر این گزارش، گروهی از حامیان آقای پهلوی از مسئولان رستوران خواسته بودند که پرچم شیروخورشید را به نمایش بگذارد.
آقای سلحشور گفت لحظاتی پس از رسیدنش، یک مرد ایرانی به گروهی از کردها که بیرون رستوران نگهبانی میدادند توهین کرد و درگیری دیگری شکل گرفت.
او مدعی شد هنگامی که مشغول فیلمبرداری بود، چند مرد ایرانی به او حمله کردند، او را به زمین انداختند و چندین بار با مشت و لگد به سر و پشتش زدند. او برای محافظت از خود کیفش را روی سرش گذاشت.
او همان شب در بیمارستان تحت درمان قرار گرفت. او به رویترز گفت که همچنان از درد کمر و پا رنج میبرد.
آقای سلحشور گفت پس از گزارش حمله به پلیس، ماموران تصاویری را به او نشان دادند که در میان آنها یکی از مهاجمان را شناسایی کرد. رویترز حسابهای این فرد در شبکههای اجتماعی را بررسی کرد. در این حسابها مطالب متعددی از حضور او در تظاهرات و تجمعات حامیان آقای پهلوی، اغلب همراه با پرچم شیروخورشید، منتشر شده است.
این مرد در پیامی به رویترز، حمله به آقای سلحشور را رد کرد و گفت: «من اصلا آن پسر را نزدم.»
پلیس اعلام کرد تحقیقات پس از بازداشت دو مرد و آزادی آنها بدون طرح اتهام همچنان ادامه دارد.
این رویداد یکی از دستکم چهار حادثه اخیر در سه کشور بریتانیا، هلند و اتریش بود که رویترز در آنها خشونت یا آزارگری برخی از حامیان آقای پهلوی را مستند کرده است.
آقای پهلوی در واکنش به گزارشها مبنی بر خشونت برخی از هوادارانش گفت: «آن را محکوم میکنم. از آن فاصله میگیرم. توجیهش نمیکنم و به هیچ وجه تاییدش نمیکنم. در واقع، از هر نهاد مسئولی میخواهم آنها را به دلیل جرمی که مرتکب شدهاند، پاسخگو کند. نمیتوان همینطور راه افتاد و مردم را وحشیانه کتک زد.»
سخنگوی پلیس هلند به رویترز گفت که پلیس لاهه در حال بررسی کارزارهای اینترنتی است که گفته میشود برخی شهروندان ایرانی را آزار داده و تهدید کرده است.
شبنم حسینی، مشاور تجاری ۴۶ساله، در مطلبی که ۲۲ ژوئن در اینستاگرام منتشر کرد، گفت مقامهای هلندی او را به اتهام افشای اطلاعات شخصی ایرانیان مقیم این کشور به مدت پنج ساعتونیم بازجویی کردهاند. او مطلبش را با شعار «جاوید شاه» به پایان رساند. به گزارش رویترز، حسابهای خانم حسینی در شبکههای اجتماعی مملو از مطالب حامی آقای پهلوی است.
به گزارش رویترز، یکی از اهداف فعالیتهای اینترنتی خانم حسینی، یک مهندس نرمافزار ۳۸ساله بود. این مرد در ۱۶ ژانویه در تظاهراتی در نزدیکی لاهه علیه حمله ظاهرا قریبالوقوع آمریکا به ایران شرکت کرده بود. او که به شرط ناشناس ماندن با رویترز گفتگو کرد، گفت چند ساعت بعد متوجه شد عکسش در مطالبی اینترنتی منتشر شده که او را هوادار حکومت ایران معرفی میکنند.
در ماه فوریه، چند نفر که خود را حامی آقای پهلوی معرفی میکردند، در وین با مهدی شاهپروری، صاحب یک رستوران ایرانی، روبرو شدند و از او خواستند پرچم شیروخورشید را نصب کند. آقای شاهپروری به رویترز گفت پس از مخالفت، آنها تهدید کردند کسبوکارش را نابود کنند، به کارکنان توهین کردند و مشتریان را ترساندند. ویدیوی این حادثه در شبکههای اجتماعی منتشر شده است.
در دادگاهی که ماه جاری برگزار شد، مردی در دو فقره اتهام تهدید خطرناک و اجبار مجرم شناخته شد و دادگاه او را به پرداخت مبلغ نمادین ۱۰۰ یورو به آقای شاهپروری محکوم کرد. بنابر اعلام دادستانی وین، تحقیقات درباره یک زن مظنون همچنان ادامه دارد.
نویسندگان این گزارش، همچنین به پرونده کشتهشدن مسعود مسجودی و بازداشت دو نفر یعنی مهدی احمدزاده و آرزو سلطانی به اتهام قتل او اشاره کرده و این دو را از حامیان آقای پهلوی دانستهاند.
بنابر این گزارش، آقای مسجودی که در ابتدا هوادار آقای پهلوی بوده، در نهایت از او فاصله گرفته و در سال ۲۰۲۴ چندین شکایت را علیه آقای پهلوی و برخی حامیانش در دیوان عالی بریتیش کلمبیا مطرح کرد.
در یکی از این شکایتها آمده بود: «رضا پهلوی از طریق دفتر، مشاوران، منشیها و همکاران خود سابقهای مستمر در هدایت حملات سایبری علیه فعالان مخالف ایرانی، بهویژه فعالان دموکراسیخواه، دارد.»
آقای مسجودی استدلال کرده بود که رضا پهلوی «به نیابت، مسئول رفتار حامیان خود است»، زیرا آنها «تحت نفوذ او» عمل میکردند.
آقای پهلوی ابتدا به دو شکایت مطرحشده علیه خود پاسخ نداد، اما پس از اطلاع از صدور احکام غیابی به نفع مسجودی، در نوامبر ۲۰۲۵ دو سوگندنامه ارائه کرد و در آنها ادعاهای مسجودی را رد کرد. او در هر دو سوگندنامه نوشت: «من خواهان، مسعود مسجودی، را نمیشناسم.»
هیچ نشانهای از دخالت آقای پهلوی به هیچ شکلی در مرگ آقای مسجودی وجود ندارد. رضا پهلوی به رویترز گفت: «این اتفاق غمانگیز است. هر کسی مسئول این قتل بوده، باید در دادگاه حاضر و به دلیل جرمی که مرتکب شده محاکمه شود.»
پروندههای مطرحشده از سوی آقای مسجودی عملا متوقف شدهاند و قاضی در ونکوور حکم داده که درخواستهای متهمان برای رد پروندهها «در نتیجه مرگ او موضوعیت خود را از دست دادهاند.»
مشتی «آدم بیاهمیت»
به گفته برخی از منتقدان آقای پهلوی، او نتوانسته لحن توهینآمیز برخی از نزدیکترین مشاوران و همچنین همسرش علیه دیگر مخالفان ایرانی را مهار کند.
چهرههای اپوزیسیون در اوایل سال ۲۰۲۳ تلاشی را برای ایجاد وحدت آغاز کردند که به دلیل برگزاری نخستین نشست آن در دانشگاه جورجتاون واشنگتن، به «ائتلاف جورجتاون» معروف شد.
اعضای این ائتلاف در مارس ۲۰۲۳ برای شرکت در نشستی به تورنتو رفتند. به گفته سه فرد آگاه، هنگامی که شرکتکنندگان در اتاق جانبی منتظر رفتن روی صحنه بودند، یاسمین پهلوی، همسر رضا پهلوی، وارد شد و بدون مقدمه به دیگر مخالفان گفت در مقایسه با شوهرش «افراد بیاهمیت» هستند.
این اظهارات افراد حاضر در اتاق را شوکه کرد. حامد اسماعیلیون و مسیح علینژاد از جمله حاضران بودند. چند هفته بعد و در پی اختلاف بر سر مسیر ائتلاف، این گروه از هم پاشید.
یاسمین پهلوی در بیانیهای به رویترز گفت هرگز چنین سخنی نگفته است و این ادعا را «کاملا ساختگی» خواند. او گفت:«هیچگونه گفتگویی از این نوع در تورنتو رخ نداد. چنین دروغهایی ناامیدکننده است.»
برخی دیگر از افراد حلقه نزدیک به آقای پهلوی نیز به حملات تفرقهافکنانه علیه مخالفان او متهم شدهاند.
سعید قاسمینژاد، مشاور ارشد آقای پهلوی در ماه ژانویه در شبکه اجتماعی ایکس تنها هدف جمهوری اسلامی را «از میدان بهدر کردن رضا پهلوی» خواند و نوشت: «یا کنار شاهزاده رضا پهلوی هستید یا کنار جمهوری اسلامی. اگر فرمانده میدان را به هر بهانهای تضعیف میکنید عامل دشمنید.»
آقای قاسمینژاد به رویترز گفت این مطلب خطاب به «جناح افراطی کوچکی در جنبش پادشاهیخواهان» بوده که بهدلیل تاکید آقای پهلوی بر برگزاری همهپرسی برای تعیین نوع حکومت آینده ایران، به او حمله میکردند.
آقای پهلوی گفت درباره لحن برخی از افراد نزدیکش با آنها صحبت کرده و در حال تدوین «دستورالعملی بسیار سختگیرانهتر» برای آنان است. او گفت: «دیگر نمیتوانید مستقل عمل کنید. باید بسیار محتاطتر باشید.»
«پهلوی ما را بایکوت کرد»
رضا پهلوی بارها در شبکه اجتماعی ایکس از قرار دادن سپاه پاسداران در فهرست سازمانهای تروریستی حمایت کرده است.
او به رویترز گفت: «دستکم در ۱۰ سال گذشته، من یکی از نخستین مدافعان تروریستی اعلام کردن سپاه بودهام.»
اما به گفته دو فعال دخیل در کارزار جهانی تروریستی اعلام کردن سپاه، رضا پهلوی جز انتشار مطالبی در شبکههای اجتماعی و دستکم یک یادداشت در روزنامه، در مسیر دستیابی به این مهم فعالیتی نداشته است.
علیرضا آخوندی، نماینده ایرانیتبار پارلمان سوئد، یکی از رهبران این کارزار بود. او گفت در سال ۲۰۲۳ دو بار با پهلوی دیدار کرد تا برای تظاهرات برنامهریزیشده در استراسبورگ فرانسه و سپس بروکسل از او درخواست حمایت کند.
آقای آخوندی گفت از رضا پهلوی خواسته بود بیانیهای را امضا کند که برای نشان دادن حمایت طیف گستردهای از گروههای اپوزیسیون ایران در روزنامههای اروپایی و آمریکایی منتشر میشد. او همچنین از آقای پهلوی خواسته بود در تجمع بروکسل شرکت کند یا دستکم دخترش را بفرستد.
علیرضا آخوندی گفت که به آقای پهلوی گفته بود: «اگر بخواهید، میتوانید رهبری این کارزار را به دست بگیرید.»
آقای آخوندی گفت: «او گفت پس از یکی از دیدارها پاسخ خواهد داد؛ اما نداد.»
به گفته آقای آخوندی، رضا پهلوی اگرچه مطالبی در حمایت از تروریستی اعلام کردن سپاه منتشر کرد، بیانیه را امضا نکرد و در هیچیک از دو تجمع حاضر نشد.
حسن ورکیانی که در جایگاهی متفاوت با این کارزار همکاری داشت، گفت: «رضا پهلوی ما را تحریم کرد و از شرکت در تمام رویدادهای مرتبط با کارزار سپاه خودداری کرد.»
آقای پهلوی در پاسخ به رویترز گفت گاهی فعالان «میخواهند از شما برای تقویت کارزار شخصی خودشان استفاده کنند، نه برای یک هدف عمومی. تصور میکنم شاید مساله همین بوده است.»
آقای ورکیانی گفت چند روز پس از دومین دیدار علیرضا آخوندی با آقای پهلوی، بسیاری از حامیان فرزند آخرین شاه ایران اعلام کردند دیگر با این کارزار همکاری نخواهند کرد و کمکهای مالی نیز قطع شد.
او گفت: «همان افرادی که تا دیروز با ما پشت یک میز مینشستند»، اکنون «با ما میجنگیدند» و میگفتند تروریستی اعلام کردن سپاه ضرورتی ندارد.
آقای آخوندی گفت در یک «کارزار هماهنگ تخریب اینترنتی» به فساد متهم شد. او همچنین تهدید به مرگ شد و به همین دلیل مقامهای سوئدی برای او حفاظت شبانهروزی پلیس در نظر گرفتند که با گذشت بیش از سه سال همچنان ادامه دارد. سرویس امنیتی سوئد از تایید یا تکذیب این تدابیر حفاظتی خودداری کرد و گفت ارائه چنین اطلاعاتی «میتواند ضمن ایجاد آسیبپذیری، روشهای ما را افشا کند.»
آقای آخوندی به فعالیت خود ادامه داد. اتحادیه اروپا سرانجام در ماه ژانویه سپاه پاسداران را در فهرست سازمانهای تروریستی قرار داد.
آقای پهلوی در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «من از تصمیم اتحادیه اروپا برای قرار دادن سپاه پاسداران انقلاب اسلامی در فهرست سازمانهای تروریستی استقبال میکنم.»
گروه واتساپ یک تریلیون دلاری
پس از حملات اسرائیل و آمریکا به ایران در جریان جنگ ۱۲ روزه در ژوئن سال ۲۰۲۵، ۱۵ تن از چهرههای برجسته اقتصادی ایرانی-آمریکایی یک گروه واتساپ تشکیل دادند تا بهطور خصوصی درباره وضعیت گفتگو کنند. شمار اعضای این گروه در نهایت به ۲۸ نفر رسید. به گفته یکی از اعضا، ارزش بازار مجموع شرکتهایی که آنها مدیریت میکنند اکنون بیش از یک تریلیون دلار است.
در ماه ژانویه، پس از انتشار گزارشهایی مبنی بر اینکه هزاران معترض در ایران نام رضا پهلوی را فریاد میزدند، اعضای گروه واتساپ درباره حمایت مالی از او گفتگو کردند. همه مشتاق نبودند.
یکی از اعضای گروه گفت: «آنها اطمینان نداشتند که او فرد مناسبی است.» به گفته او، در نهایت کمتر از ۱۰ نفر در مجموع بیش از سه میلیون دلار کمک کردند.
به گزارش رویترز، دارا خسروشاهی، مدیرعامل اوبر یکی از اهداکنندگان بود. سخنگوی شرکت تایید کرد مدیرعامل کمک مالی کرده، اما گفت او پادشاهیخواه نیست و هدف اصلی کمک، پرداخت هزینههای امنیتی آقای پهلوی بوده است.
به گفته این سخنگو، آقای خسروشاهی به این دلیل با کمک مالی موافقت کرد که میداند رضا پهلوی تنها قصد دارد در روند استقرار دموکراسی در ایران نقشی انتقالی ایفا کند.
یکی دیگر از اهداکنندگان، دیداری میان رضا پهلوی و جیمی دایمن، مدیرعامل بانک جیپی مورگان چیس، ترتیب داد. سخنگوی بانک برگزاری این دیدار را تایید کرد، اما حاضر نشد درباره محتوای گفتگو توضیح دهد.
حمید مقدم، رئیس هیاتمدیره شرکت عظیم لجستیک و املاک «پرولوجیس» و یکی دیگر از اهداکنندگان، در اوایل فوریه به واشنگتن رفت و با مارکو روبیو، وزیر خارجه و داگ برگم، وزیر کشور آمریکا دیدار کرد.
آقای مقدم به رویترز گفت: «میخواستم [روبیو] دیدگاههای یک ایرانی-آمریکایی را بشنود که عمیقا به دموکراسی و رفاه مردم ایران اهمیت میدهد.»
او گفت آقای پهلوی را بهعنوان مسیری احتمالی بهسوی دموکراسی مطرح کرده است، به این امید که دولت دونالد ترامپ با او وارد تعامل شود. به گفته آقای مقدم، مارکو روبیو گوش داد اما تعهدی نداد.
رضا پهلوی به رویترز گفت تنها اخیرا جمعآوری کمکهای مالی بزرگ را آغاز کرده است. به گفته او، در گذشته بخش عمده منابع مالیاش از کمکهای کوچک تامین میشد، «بدون آنکه حتی یک پنی از منابع عمومی یا دولتی خارجی دریافت شود.»
کامران خوانسارینیا، رئیس دفتر رضا پهلوی، گفت این پول عمدتا صرف امنیت، سفر، پرداخت حقوق، پروژههای رسانهای و برنامهریزی برای انتقال به حکومت جدید میشود.
یکی از اهداکنندگان ایرانی-آمریکایی گفت تصور میشد آقای پهلوی توجه بیشتری به توصیههای حامیان مالیاش داشته باشد، اما با وجود تماسهای ویدیویی مکرر میان رضا پهلوی و برخی از این تجار، «مشخص شد که چنین نیست.»
این فرد که ارائه کمکهای مالی را متوقف کرده است، گفت: «همه ما اهل کسبوکاریم. وقتی سرمایهگذاری میکنید، انتظار بازده دارید.»
آقای پهلوی در پاسخ گفت: «من ماموریتم را براساس انتظار یک حامی مالی تغییر نمیدهم که بگوید به تو پول میدهم، اما باید کارهای الف و ب و ج را انجام دهی. سازوکار کار اینگونه نیست.»
اکنون با شدت گرفتن دوباره جنگ، آقای پهلوی با آزمونی بسیار جدیتر از مواجهه با اهداکنندگان ناامید روبرو است. او به رویترز گفت میدانست آتشبس «دوام نخواهد آورد». او همچنین «معامله و سازش با یک رژیم جنایتکار» را محکوم کرد.
آقای پهلوی هفته گذشته به رویترز گفت نباید از مردم ایران بهعنوان «مهره» در «هیچ نوع مذاکرهای» استفاده شود. او افزود: «مردم کشته نشدند تا تنگه هرمز باز بماند یا توافقی هستهای حاصل شود. آنها برای آزادی جان باختند.»
او دههها تاکید کرده است که برای تحقق دموکراسی، جمهوری اسلامی باید سقوط کند. با این حال، دولت دونالد ترامپ در بحبوحه موج تازهای از درگیریها که به کشتهشدن چهار نظامی آمریکایی انجامید، همچنان در حال گفتگو با جمهوری اسلامی است و به نظر میرسد مطالبه آقای پهلوی، یعنی تغییر رژیم در ایران را پیگیری نمیکند.