ادریس علی و انس الاشری / خبرگزاری رویترز / ۲۶ ژوئن ۲۰۲۶
ارتش ایالات متحده روز جمعه (۲۶ ژوئن ۲۰۲۶) در واکنش به حمله پهپادی منتسب به ایران به یک کشتی باری در تنگه هرمز، اهدافی در ایران را مورد حمله قرار داد؛ اقدامی که سرنوشت توافق موقت صلح که اخیراً میان دو کشور حاصل شده بود را در هالهای از ابهام قرار داده است.
فرماندهی مرکزی ایالات متحده اعلام کرد که هواپیماهای این کشور مراکز ذخیرهسازی موشک و پهپاد و همچنین سایتهای راداری ساحلی را هدف قرار دادهاند. رسانههای ایرانی نیز گزارش دادند که یک پرتابه به منطقهای در اطراف یک اسکله در شهر سیریک، واقع در سواحل این آبراه راهبردی، اصابت کرده است.
متن کامل اطلاعیه فرماندهی مرکزی ایالات متحده (سنتکام):
تمپا، فلوریدا – نیروهای فرماندهی مرکزی ایالات متحده (سنتکام) در تاریخ ۲۶ ژوئن، در واکنشی قدرتمند به حمله روز گذشته به یک کشتی تجاری در حال عبور از تنگه هرمز، اهدافی را در ایران مورد حمله قرار دادند.
هواپیماهای آمریکایی، انبارهای موشک و پهپاد و همچنین سایتهای راداری ساحلی ایران را هدف قرار دادند، پس از آنکه ایران در ۲۵ ژوئن کشتی «ام/وی اور لاولی» (M/V Ever Lovely) را با یک پهپاد انتحاری یکطرفه مورد اصابت قرار داد. این کشتی باری با پرچم سنگاپور در زمان حمله ایران، در حال خروج از تنگه هرمز در امتداد سواحل عمان بود.
این تجاوز بیدلیل نیروهای ایرانی علیه کشتیرانی تجاری، بهروشنی آتشبس را نقض کرد. افزون بر این، رفتار خطرناک ایران، آزادی دریانوردی را تضعیف میکند، آن هم در شرایطی که تجارت بهطور فزاینده از این کریدور حیاتی تجارت بینالمللی عبور میکند.
نیروهای سنتکام به هماهنگی و پشتیبانی برای تأمین عبور ایمن کشتیهای تجاری در حال تردد از تنگه ادامه میدهند. ارتش ایالات متحده همچنان در منطقه حضور دارد و هوشیار است تا اطمینان حاصل کند که تمامی جنبههای توافق با ایران رعایت شود، اجرا گردد و بهطور کامل لازمالاجرا باقی بماند.
در عین حال، در تحولی دیگر نشانههایی از پیشرفت دیده شد؛ جایی که اسرائیل و لبنان توافقی برای پایان دادن به درگیریها میان اسرائیل و حزباللهِ مورد حمایت ایران امضا کردند. هر دو طرف این توافق را گامی اولیه توصیف کردند که بر اساس آن حزبالله باید خلع سلاح شود و اسرائیل نیز نیروهای خود را از لبنان خارج کند، اما نحوه اجرای آن همچنان نامشخص است. حزبالله اعلام کرده که با این توافق همکاری نخواهد کرد.
هشدار ایران به کشورهای خلیج فارس
تهران تأکید کرده است که کنترل تنگه هرمز را در دست خواهد داشت و پس از حمله روز پنجشنبه به یک کشتی باری در نزدیکی سواحل عمان، به کشورهای خلیج فارس هشدار داده است که در کنار واشینگتن قرار نگیرند. دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، ایران را مسئول این حمله دانست و گفت که این اقدام نقض توافق هفته گذشته بوده است.
ایران نیز نسبت به آنچه «بیانیهای مداخلهجویانه، غیرمسئولانه و تحریکآمیز» از سوی ایالات متحده و شش کشور خلیج فارس خواند که ادعای تهران درباره امکان دریافت عوارض از کشتیهای عبوری از تنگه را رد کرده بودند، ابراز خشم کرده است.
کاظم غریبآبادی، معاون وزیر امور خارجه ایران، در شبکه ایکس نوشت: «عبور ایمن از تنگه هرمز تحت ترتیبات مبهم، مسیرهای موازی یا تصمیمگیریهایی که نقش ایران بهعنوان یک کشور ساحلی را در نظر نگیرد، قابل تضمین نیست.»
خبرگزاری بلومبرگ گزارش داد که عمان، که در سوی مقابل تنگه نسبت به ایران قرار دارد، به متحدان خود اعلام کرده است که کشتیهای عبوری از هرمز ممکن است مجبور به پرداخت عوارض شوند. رویترز اعلام کرد که هنوز نتوانسته این گزارش را بهطور مستقل تأیید کند.
تلویزیون دولتی ایران گزارش داد که سه نفتکش خارجی که قصد «عبور غیرمجاز» از تنگه را داشتند، پس از هشدار سپاه پاسداران انقلاب اسلامی مجبور به بازگشت شدند. جزئیات بیشتری در این باره ارائه نشد.
یک مقام آمریکایی گفت که واشینگتن در حال بررسی این گزارشها است.
کاهش قیمت نفت
قیمت نفت روز جمعه حدود ۳ درصد کاهش یافت و در مسیر ثبت کاهش شدید هفتگی قرار گرفت؛ این در حالی است که تفسیرهای متناقض از توافق موقت هفته گذشته میان ایران و آمریکا و همچنین ابهامات تازه درباره وضعیت تنگه — که معمولاً یکپنجم عرضه جهانی نفت و گاز طبیعی مایع از آن عبور میکند — ادامه دارد.
دادههای حملونقل نشان داد که شرکت آرامکوی سعودی بارگیری نفت خام در پایانه رأس تنوره در خلیج فارس، بزرگترین بندر نفتی جهان، را پس از نزدیک به چهار ماه توقف از سر گرفته است.
همچنین ارسال محمولههای کود شیمیایی از طریق تنگه از سر گرفته شده که به کاهش نگرانیها درباره جهش قیمت جهانی مواد غذایی کمک کرده است.
مارکو روبیو، وزیر امور خارجه آمریکا — که در حال پایان دادن به سفر خود به کشورهای خلیج فارس برای اطمینانبخشی به متحدان منطقهای درباره توافق موقت بود — در بیانیهای مشترک با شورای همکاری خلیج فارس خواستار «آزادی کامل، بدون قید و شرط و بدون محدودیت کشتیرانی» در تنگه، بدون دریافت عوارض یا «تلاش برای اعمال کنترل» شد.
وزارت امور خارجه ایران اعلام کرد که تنگه باید توسط ایران و عمان اداره شود. در همین حال، علیاکبر ولایتی، مشاور ارشد رهبر جمهوری اسلامی ایران، به متحدان خلیج فارسِ واشینگتن هشدار داد که بقای آنها به میزان تحمل تهران وابسته است.