باراک راوید / آکسیوس
انتظار میرود ایالات متحده و ایران، به همراه میانجیگران پاکستانی و قطری، روز یکشنبه نشستی مجازی برگزار کرده و بهصورت الکترونیکی یک یادداشت تفاهم امضا کنند که بر اساس آن، آتشبس به مدت ۶۰ روز تمدید شده، تنگه هرمز بازگشایی شود و مذاکرات درباره برنامه هستهای ایران آغاز گردد.
اهمیت موضوع: امضای قریبالوقوع این توافق از راه دور، نتیجه نزدیک به سه ماه مذاکره میان ایالات متحده و جمهوری اسلامی ایران با میانجیگری پاکستان، قطر، مصر و ترکیه است.
پیشبینی میشود این یادداشت تفاهم به جنگ در منطقه پایان دهد و بهطور بالقوه موجب ثبات در بازارهای جهانی انرژی شود.
موضع طرفها: شهباز شریف، نخستوزیر پاکستان، روز شنبه در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «ما بیش از هر زمان دیگری به یک توافق صلح نزدیک شدهایم. با توجه به احتمال نهایی شدن آن ظرف ۲۴ ساعت آینده، پاکستان در حال آمادهسازی برای امضای الکترونیکی توافق صلح بلافاصله پس از آن است و سپس مذاکرات در سطح فنی در هفته آینده دنبال خواهد شد.»
اندکی بعد، وزارت امور خارجه پاکستان نیز تأیید کرد که مراسم امضای مجازی برای روز یکشنبه برنامهریزی شده است.
جزئیات بیشتر: دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، در شبکه «تروث سوشال» نوشت: «قرار است توافق فردا امضا شود و بلافاصله پس از امضا، تنگه هرمز برای همه باز خواهد شد. روابط ما با ایران کاملاً متفاوت و بهتر از دولتهای پیشین است.»
وی افزود: «در زمان مناسب، زمانی که همهچیز آرام باشد، وارد عمل خواهیم شد و مواد هستهای را که در اعماق زیر کوههای گرانیتی عظیم مدفون شدهاند — به لطف بمبافکنهای زیبای B-2 و خلبانان برجسته آنها — بازیابی کرده و آن را رقیقسازی و نابود خواهیم کرد، چه در ایران و چه در ایالات متحده.»
ترامپ هشدار داد که اگر این توافق «بهسرعت، بهسادگی و بهطور روان» اجرا نشود، ممکن است بار دیگر از نیروی نظامی استفاده کند.
پشتصحنه: مقامهای آمریکایی و منابعی در کشورهای میانجی تأیید کردند که امضای توافق بهصورت مجازی انجام خواهد شد و این تصمیم عمدتاً به دلایل لجستیکی اتخاذ شده است.
به گفته این منابع، یکی از دلایل اصلی این است که جی. دی. ونس، معاون رئیس جمهور که رهبری تیم مذاکره کننده ایالات متحده را بر عهده دارد، [در صورت حضور در اسلامآباد برای امضای توافق] نمیتوانست قبل از عزیمت رئیس جمهور ترامپ به اجلاس گروه ۷ در فرانسه در صبح دوشنبه به ایالات متحده بازگردد.
آنچه باید در نظر داشت: به گفته مقامهای آمریکایی در گفتوگو با خبرنگاران، دونالد ترامپ روز سهشنبه در فرانسه نشستی با رهبران گروه هفت، بههمراه رهبران مصر، قطر و امارات متحده عربی برگزار خواهد کرد.
یک مقام آمریکایی اعلام کرد که محمد بن سلمان، ولیعهد عربستان سعودی، نیز دعوت شده بود اما به دلیل تداخل برنامهها قادر به حضور نیست. همچنین انتظار نمیرود بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، در این نشست شرکت کند.
ترامپ همچنین در حاشیه نشست گروه هفت، دیدارهای دوجانبه جداگانهای با سه رهبر عرب برگزار خواهد کرد.
این مقام آمریکایی افزود که انتظار میرود تمرکز این نشست بر توافق با ایران و فرصتهای منطقهای پس از پایان جنگ باشد.
به گفته وی، موضوع دیگری که احتمالاً مورد بحث قرار خواهد گرفت، تنگه هرمز و ائتلاف بینالمللی است که بریتانیا و فرانسه برای پاکسازی این تنگه از مینها در حال شکلدهی آن هستند.