دن پلشوک / خبرگزاری رویترز / ۲۷ مه ۲۰۲۶
یک فرمانده ارشد اوکراینی به رویترز گفت که اوکراین یک بازه زمانی ششماهه در اختیار دارد تا ابتکار عمل را در میدان نبرد از روسیه بازپس گیرد و موقعیت خود را برای مذاکرات صلح تقویت کند؛ او پیشبینی کرد پس از بیش از چهار سال جنگ، «نقطه عطفی» قریبالوقوع است.
نیروهای روسیه از زمان تهاجم تمامعیار خود به اوکراین در فوریه ۲۰۲۲ بهطور تدریجی پیشرویهایی داشتهاند، اما این پیشرویها در سال جاری کندتر شده و نیروهای اوکراینی در میدان نبرد فشار را افزایش دادهاند تا آنها را عقب برانند.
سرتیپ آندری بیلتسکی، فرمانده سپاه سوم ارتش اوکراین — یکی از معتبرترین یگانهای رزمی این کشور — در گفتوگو با رویترز اظهار داشت که به باور او ارتش روسیه فرسوده شده و توان دستیابی به پیشرفتهای بزرگ را ندارد.
او گفت اگر ارتش اوکراین بتواند طی چند ماه شتاب عملیات را ایجاد و حفظ کند، قادر خواهد بود ابتکار عمل را در خط مقدم به دست گیرد و روسیه را وادار کند از اهداف خود برای تصرف بخشهای باقیمانده منطقه دونتسک در شرق اوکراین که هنوز در اشغالش نیست، دست بکشد.
بیلتسکی در مکانی زیرزمینی و اعلامنشده در منطقه خارکیف در شمالشرق گفت: «من معتقدم شش تا نه ماه آینده یک نقطه عطف خواهد بود.»
او افزود: «بهطور دقیقتر، فکر میکنم شش ماه آینده حیاتیترین دوره است.»
مسئله کنترل دونتسک یکی از موانع اصلی در مذاکرات صلح با حمایت ایالات متحده بوده که متوقف شده است؛ روسیه خواهان کنترل کامل این منطقه است و اوکراین از عقبنشینی از سرزمینهایی که نیروهای مسکو نتوانستهاند تصرف کنند، خودداری میکند.
بیلتسکی گفت: «ما باید آن محورهایی را مشخص کنیم که بتوانیم در آنها موقعیت خود را بهبود دهیم، برخی نقاط راهبردی را به دست بگیریم و سپس از موضع قدرت — نه ضعف — با روسها درباره یک آتشبس واقعاً پایدار صحبت کنیم.»
او که یک رهبر سیاسی راستگراست و گردان آزوف را بنیانگذاری کرده و اکنون فرماندهی دهها هزار نیرو را بر عهده دارد، افزود: «از دیدگاه نظامی، این امر واقعبینانه است.»
وزارت دفاع روسیه بلافاصله به درخواست اظهارنظر درباره این گزارش پاسخ نداد. ولادیمیر پوتین، رئیسجمهور روسیه، وعده پیروزی در اوکراین را داده و این ماه گفته است که به نظر او جنگ به پایان نزدیک میشود.
ماههای «حیاتی» پیش رو
پیشرویهای روسیه با تصمیم ایلان ماسک، میلیاردر آمریکایی، برای قطع دسترسی نیروهای مسکو به اینترنت ماهوارهای استارلینک پیچیدهتر شده است. در همین حال، کییف حملات پهپادی میانبرد به سامانههای پدافند هوایی و لجستیک روسیه را تشدید کرده که به عبور بیشتر حملات دوربرد و اصابت آنها به تأسیسات نفتی و نظامی در روسیه کمک کرده است.
ولودیمیر زلنسکی، رئیسجمهور اوکراین، هفته گذشته گفت که اوکراین در سال ۲۰۲۶ نزدیک به ۶۰۰ کیلومتر مربع از اراضی را بازپس گرفته است. رویترز نتوانست بهطور مستقل این رقم را تأیید کند. مسکو در حال حاضر نزدیک به یکپنجم خاک اوکراین را در اختیار دارد.
جان هلین از گروه تحلیل درگیری «بلک برد» مستقر در فنلاند، در ارزیابی وضعیت نظامی، همسو با بیلتسکی گفت که خستگی برای نیروهای روسیه به یک مشکل تبدیل شده، در حالی که تلاش جنگی اوکراین با کمبود نیروی انسانی مواجه است.
او به رویترز گفت: «به نظر میرسد پس از چهار یا پنج ماه از سال جاری، احتمال اینکه نیروهای روس پیش از رسیدن مشکلات اوکراین به نقطه بحرانی فرسوده شوند، بیشتر است.»
روز دوشنبه، مؤسسه مطالعات جنگ مستقر در آمریکا اعلام کرد که نیروهای کییف اکنون «بهطور فعال در حال به چالش کشیدن ماهیت موضعی جنگ» هستند و ممکن است بهزودی قادر به اجرای حملات مکانیزه محدود شوند.
«کمربند دژها»
نیروهای روسیه در حال فشار آوردن به «کمربند دژها» در شرق اوکراین هستند؛ جایی که درگیریها در شهر راهبردی کوستیانتینیفکا در انتهای جنوبی آن در جریان است.
این مجموعه شهرهای بهشدت مستحکم ستون فقرات دفاعی اوکراین را تشکیل میدهد و تصرف آن به روسیه امکان میدهد سایر مناطق دونباس را تهدید کند.
بیلتسکی که نیروهایش بیش از یکدهم کل خط مقدم را در اختیار دارند، گفت یگانهای او بهطور قاطع جناح اطراف اسلوویانسک، سنگر شمالی این کمربند، را حفظ کرده و روسیه را وادار میکنند بهصورت مستقیم به این شهر حمله کند.
او گفت چنین حملات پرهزینهای به فرسایش نیروهای روسیه کمک کرده و به تلفات سنگین در میان فرماندهان میدانی انجامیده است؛ امری که به گفته او نشاندهنده افت حرفهای در ارتش مسکو است.
بیلتسکی افزود: «کمبود نیرو دیگر به آنها اجازه نمیدهد مانند مثلاً یک سال پیش پیشروی کنند.»
او گفت هنوز برای نتیجهگیری از موفقیتهای اخیر کییف زود است، اما اوکراین میتواند با ادامه حملات میانبرد و پیشروی «محتاطانه» از این دستاوردها بهرهبرداری کند.
به گفته بیلتسکی، مسکو به دلیل محدودسازی استفاده از استارلینک توسط ماسک، در ارتباطات میدان نبرد «بهشدت در حال عقبافتادن» است.
با این حال، او گفت دو طرف در حوزه فناوریهای نوظهور تقریباً در وضعیت برابر قرار دارند: اوکراین در خودروهای زمینی بدون سرنشین و پهپادهای بمبافکن سنگین پیشتاز است، در حالی که روسیه در رقابت برای توسعه پهپادهای فیبر نوری — که قابل اخلال نیستند — برتری دارد.
سپاه تحت فرمان او، که بهعنوان الگویی بالقوه برای ارتش مدرنشده اوکراین مطرح است، در خط مقدم تلاشها برای تحول در آموزش و ادغام فناوریهای جدید مانند خودروهای زمینی بدون سرنشین بهعنوان بخش مهمی از راهبرد میدان نبرد قرار دارد.
بیلتسکی گفت یگانهای او در بهکارگیری پهپادهای انتحاری پنهانکار و رباتهای مجهز به مسلسل یا پرتابگر راکت پیشگام هستند تا بخش قابل توجهی از نیروهای پیادهنظام را جایگزین کنند و هدفگذاری شده است که این سهم تا سال ۲۰۲۷ به ۳۰ درصد برسد.
او افزود «انقلاب» بعدی به فرماندهان امکان خواهد داد عملیاتهای تهاجمی ترکیبی «خلاقانهتری» را اجرا کنند و در عین حال نیروهای ارزشمند را حفظ کنند.
بیلتسکی گفت: «این اتفاق امسال خواهد افتاد و فکر میکنم نشان خواهیم داد که سپاه ما نمونهای روشن از آن است.»