سازمان حقوق بشر ایران
یک هفته از آغاز دور جدید اعتراضات سراسری در ایران میگذرد و در این مدت دستکم ۱۹ معترض کشته و صدها تن مجروح و دستگیر شدند. گزارشها از استفاده حکومت از سلاح جنگی و در برخی مناطق سلاح سنگین برای سرکوب معترضان حکایت دارد.
از سوی دیگر، علی خامنهای، رهبر جمهوری اسلامی، روز شنبه، ۱۳ دیماه، با «اغتشاشگر» و «مزدور دشمن» خواندن معترضان فرمان سرکوب اعتراضات را صادر کرد.
سازمان حقوق بشر ایران ضمن محکومکردن سرکوب معترضان بهدست نیروهای جمهوری اسلامی، درباره احتمال استفاده بیشتر حکومت از خشونت هشدار داد.
محمود امیریمقدم، مدیر سازمان حقوق بشر ایران، در این باره گفت: «مردم ایران بار دیگر به خیابانها آمدهاند تا با صدای بلند اعلام کنند که این دیکتاتوری ناکارآمد، فاسد و سرکوبگر را نمیخواهند. اعتراض، حق بنیادین شهروندان است؛ اما جمهوری اسلامی، همچون گذشته، اعتراضات مسالمتآمیز مردم را با خشونت و سرکوب پاسخ میدهد، زیرا بهخوبی میداند که پذیرش خواستههای مردم بهمعنای پایان این نظام است. ما از جامعه جهانی میخواهیم با بهرسمیت شناختن مطالبات برحق مردم ایران، دربرابر جمهوری اسلامی از حقوق و کرامت آنان قاطعانه حمایت کند». او در ادامه گفت: «استفاده از سلاح جنگی علیه معترضان یک جنایت بینالمللیست و آمران و عاملان این جنایات ، از علی خامنهای تا کسانی که بهسوی مردم شلیک میکنند، باید پاسخگو شوند.»
دور جدید اعتراضات که از ۷ دیماه ۱۴۰۴ علیه شرایط بد اقتصادی از بازار تهران شروع شده بود، بهسرعت با شعارهای ضدحکومتی به نقاط مختلف ایران کشیده شد. طی این یک هفته، اعتراضها در دستکم ۲۰ استان و ۵۰ شهر ایران ادامه داشته است.
در این مدت براساس اطلاعات جمعآوریشده توسط سازمان حقوقبشر ایران دستکم ۱۹ نفر از معترضان در ۷ استان ایران با شلیک گلوله یا انواع دیگر خشونت بهدست نیروهای سرکوب کشته شدهاند. سازمان حقوق بشر ایران درحال راستیآزمایی گزارشهای بیشتری از کشتهشدگان است که درصورت تأیید، آمار کشتهشدگان افزایش خواهد یافت.
روز شنبه ۱۳ دیماه در اعتراضات شهرستان ملکشاهی در استان ایلام با شلیک نیروهای سرکوب تعدادی از شهروندان معترض کشته شدند. سازمان حقوقبشر ایران موفق به تأیید اطلاعات درباره ۵ نفر از کشتهشدگان شده و چندین مورد دیگر در حال بررسی است. یک منبع مطلع به سازمان حقوق بشر ایران گفت که مأموران حکومتی از اسلحه کلاشنیکف برای شلیک به معترضان استفاده کردهاند. همچنین گزارشهای تاییدنشدهای درباره استفاده نیروهای جمهوری اسلامی از سلاح دوشکا برای سرکوب اعتراضات در برخی مناطق، منتشر شده است .
تعداد مجروحان و همچنین دستگیرشدگان طی اعتراضات روزهای گذشته به صدها نفر میرسد.
بنابر اخبار رسیده به سازمان حقوق بشر ایران، تنها در زندان مرکزی اصفهان بیش از ۱۵۰ نفر از معترضان بازداشتشده نگهداری میشوند که شماری از آنها به بند ۸ این زندان منتقل شدهاند. در میان بازداشتیها چندین نفر مجروح بودهاند که به بهداری زندان منتقل شدند. بسیاری از آنان بسیار جوان و حتی برخی زیر ۱۸ سال سن دارند. سه تن از آنها به نامهای سیروس آذرمهر ۱۶ ساله، پیام امینزاده ۱۷ ساله و سامان شهامت ۱۶ ساله از ناحیه سر و کمر زخمی شده و با همین وضعیت آنها را بازداشت کرده بودند.
همچنین منابع آگاه به سازمان حقوق بشر ایران اطلاع دادند که روز شنبه، ۱۳ دیماه، حدود ۱۰۰ نفر از بازداشتشدگان در شهر قم به زندان مرکزی این شهر منتقل شدهاند و همه آنها در یک سالن نگهداری میشوند. در میان آنها نیز کودکان زیر ۱۸ سال به چشم میخورد. اخبار دریافتی درباره زندان قم نیز از دهها بازداشتشده مجروح حکایت دارد. یکی از بازداشتشدگان به نام سیروس جاویدی، ۱۷ ساله، دراثر خونریزی زیاد بیهوش شده و مشخص نیست که آیا پس از انتقال به بهداری تحت درمان مناسبی قرار گرفته است یا خیر. وضعیت بازداشتشدگان در زندان قم «بسیار بد» توصیف شده است.
علاوهبر این، منابع آگاه در شیراز هم ۱۳ دیماه به سازمان حقوق بشر ایران خبر دادند که دهها تن از معترضان بازداشتشده به زندان مرکزی شیراز (عادلآباد) منتقل شدهاند. هویت ۲۴ نفر از این معترضان توسط این سازمان احراز شده است.
علاوه بر این، رسانههای حکومتی انتشار «اعترافات» معترضان ناشناس را آغاز کردهاند؛ ازجمله، خبرگزاری فارس، متعلق به سپاه پاسداران، «اعترافات» سه مرد جوان از خرمآباد و دو دختر ۱۶ و ۱۸ ساله از اصفهان را منتشر کرد.
جمهوری اسلامی در پخش اعترافات اجباری تحت فشار و شکنجه پیش از آغاز هرگونه مراحل قانونی رسیدگی به پرونده متهمان، پیشینهای طولانی دارد. این «اعترافات» بعداً بهعنوان مدرک در دادگاههای ناعادلانهای که با نقض فاحش روال قانونی دادرسی همراه است، مورد استفاده قرار میگیرند.