ایالات متحده روز یکشنبه با اتحادیه اروپا به یک توافق تجاری چارچوبی دست یافت که بر اساس آن ۱۵ درصد تعرفه واردات بر اکثر کالاهای اتحادیه اروپا اعمال میشود، اما از تشدید تنش تجاری بین دو متحد که نزدیک به یکسوم تجارت جهانی را در اختیار دارند، جلوگیری میکند.
به گزارش خبرگزاری رویترز، این اعلام پس از آن صورت گرفت که «اورسولا فون در لاین»، رئیس کمیسیون اروپا، برای مذاکره با دونالد ترامپ، رئیسجمهور ایالات متحده، به زمین گلف او در غرب اسکاتلند سفر کرد تا این توافق سخت بهدستآمده را نهایی کند.
ترامپ پس از دیدار یکساعته با فون در لاین به خبرنگاران گفت: «فکر میکنم این بزرگترین توافقی است که تا به حال انجام شده است.»
فون در لاین نیز اظهار داشت که تعرفه ۱۵ درصدی «بهصورت کلی» اعمال میشود. او گفت: «ما یک توافق تجاری بین دو اقتصاد بزرگ جهان داریم و این یک توافق بزرگ است. این یک توافق عظیم است. ثبات و پیشبینیپذیری به همراه خواهد داشت.»
این توافق، که شامل ۶۰۰ میلیارد دلار سرمایهگذاری اتحادیه اروپا در ایالات متحده و خرید ۷۵۰ میلیارد دلار انرژی آمریکا توسط اتحادیه اروپا در طول دوره دوم ریاستجمهوری ترامپ است، شفافیت را برای شرکتهای اروپایی به ارمغان خواهد آورد.
با این حال، تعرفه پایه ۱۵ درصدی از نظر بسیاری در اروپا نتیجهای ضعیف در مقایسه با هدف اولیه اروپا برای یک توافق تعرفه صفر در برابر صفر تلقی میشود، هرچند بهتر از نرخ تهدیدشده ۳۰ درصدی است.
فردریش مرتز، صدراعظم آلمان، از این توافق استقبال کرد و در بیانیهای اظهار داشت که از یک درگیری تجاری که میتوانست اقتصاد صادراتمحور آلمان و بهویژه بخش بزرگ خودروسازی آن را به شدت تحت تأثیر قرار دهد، جلوگیری شده است.
اما برند لانگه، سیاستمدار سوسیال دموکرات آلمانی که رئیس کمیته تجارت پارلمان اروپا است، گفت که به دلیل عدم تعادل در تعرفهها و سرمایهگذاری ۶۰۰ میلیارد دلاری وعده دادهشده که احتمالاً به ضرر صنایع اتحادیه اروپا تمام خواهد شد، «کاملاً انتقادی» است.
یورو در عرض یک ساعت پس از اعلام این توافق، حدود ۰.۲ درصد در برابر دلار، پوند و ین افزایش یافت.
شباهت با توافق ژاپن
این توافق بخشهای کلیدی از توافق چارچوبی را که ایالات متحده هفته گذشته با ژاپن امضا کرد، منعکس میکند.
ترامپ گفت: «ما توافق کردهایم که تعرفه ... برای خودروها و سایر موارد یک تعرفه یکسان ۱۵ درصدی باشد.» با این حال، این نرخ برای فولاد و آلومینیوم اعمال نخواهد شد و تعرفه ۵۰ درصدی برای این محصولات باقی خواهد ماند، هرچند فون در لاین گفت که این تعرفه کاهش یافته و با یک سیستم سهمیهای جایگزین خواهد شد.
فون در لاین اظهار داشت که این نرخ همچنین برای نیمهرساناها و داروها اعمال میشود و هیچ تعرفهای از سوی هیچیک از طرفین بر هواپیماها و قطعات هواپیما، برخی مواد شیمیایی، برخی داروهای ژنریک، تجهیزات نیمهرسانا، برخی محصولات کشاورزی، منابع طبیعی و مواد خام حیاتی اعمال نخواهد شد.
او افزود: «ما به تلاش برای افزودن محصولات بیشتر به این فهرست ادامه خواهیم داد» و خاطرنشان کرد که وضعیت نوشیدنیهای الکلی هنوز مشخص نشده است.
اریک وینوگراد، اقتصاددان ارشد در AllianceBernstein در نیویورک، به شباهت این توافق با توافق آمریکا و ژاپن اشاره کرد.
او گفت: «باید دید که طرفین تا چه مدت به این توافق پایبند میمانند. از منظر بازار، این اطمینانبخش است که داشتن توافق بهتر از نبود توافق است.»
ترامپ، که به دنبال بازآرایی اقتصاد جهانی و کاهش کسری تجاری چندین دههای آمریکا است، تاکنون توافقهایی با بریتانیا، ژاپن، اندونزی و ویتنام به دست آورده است، هرچند دولت او نتوانسته به وعده «۹۰ توافق در ۹۰ روز» عمل کند.
او بهطور دورهای علیه اتحادیه اروپا انتقاد کرده و گفته است که این اتحادیه «برای ضربه زدن به ایالات متحده» در تجارت تشکیل شده است.
ترامپ هنگام ورود به اسکاتلند گفت که اتحادیه اروپا «به شدت خواستار دستیابی به توافق است» و در دیدار با فون در لاین اظهار داشت که اروپا «با ایالات متحده بسیار ناعادلانه» رفتار کرده است.
مهمترین مشکل او کسری تجاری کالاهای آمریکا با اتحادیه اروپا است که بر اساس دادههای اداره سرشماری ایالات متحده، در سال ۲۰۲۴ به ۲۳۵ میلیارد دلار رسید. اتحادیه اروپا به مازاد تجاری آمریکا در خدمات اشاره میکند که به گفته آنها تا حدی این تعادل را جبران میکند. ترامپ همچنین روز یکشنبه درباره «صدها میلیارد دلار» درآمدی که تعرفهها به همراه داشتهاند صحبت کرد.
در ۱۲ ژوئیه، پس از هفتهها مذاکره با شرکای تجاری اصلی آمریکا که نتوانستند به یک توافق تجاری جامع برسند، ترامپ تهدید کرد که از اول اوت تعرفه ۳۰ درصدی بر واردات از اتحادیه اروپا اعمال خواهد کرد.
اتحادیه اروپا در صورت عدم دستیابی به توافق، تعرفههای تلافیجویانهای بر ۹۳ میلیارد یورو (۱۰۹ میلیارد دلار) کالاهای آمریکایی آماده کرده بود و ترامپ با اعمال تعرفههای ۳۰ درصدی پیش رفته بود.
برخی کشورهای عضو همچنین خواستار استفاده اتحادیه از قویترین سلاح تجاری خود، یعنی ابزار ضد اجبار، برای هدف قرار دادن خدمات ایالات متحده در صورت نبود توافق شده بودند.