پریسا حافظی، سامیا نخول و جاناتان سال
خبرگزاری رویترز / ۱۶ ژوئیه ۲۰۲۶
سه منبع روز پنجشنبه به رویترز گفتند ایران از جنبش حوثیهای یمن خواسته است در صورت حمله ایالات متحده به زیرساختهای برق ایران، آماده بستن مسیر انتقال نفت در دریای سرخ باشد؛ اقدامی که میتواند تهدیدی جدی و تازه برای عرضه جهانی انرژی ایجاد کند.
دو منبع ارشد ایرانی و یک منبع منطقهای آگاه از موضوع که به شرط ناشناس ماندن سخن گفتند، اعلام کردند این ایده در درون رهبری جمهوری اسلامی مورد بحث قرار گرفته و این پیام نیز به متحدان حوثی ایران منتقل شده است.
این منابع گفتند حوثیها اخیراً از درخواست تهران مطلع شدهاند؛ موضوعی که تاکنون گزارش نشده بود.
آنها جزئیات بیشتری درباره نحوه انتقال این پیام یا اینکه آیا این اقدام پس از تهدید روز سهشنبه دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، مبنی بر حمله به زیرساختهای برق ایران صورت گرفته یا خیر، ارائه نکردند.
وزارت امور خارجه ایران و سخنگوی گروه حوثی نیز بلافاصله برای پاسخ به درخواست رویترز در دسترس نبودند.
منبعی میگوید حوثیها پهپادهایی را در نزدیکی بابالمندب مستقر کردهاند
یک منبع نزدیک به حوثیها گفت این گروه با استقرار موشکها و پهپادها در نزدیکی تنگه بابالمندب ــ ورودی دریای سرخ ــ در ارتفاعات یمن مشرف به الحدیده و خلیج عدن، آمادگی کامل برای حمله به کشتیرانی را به دست آورده و اکنون در انتظار صدور دستور آغاز عملیات است.
هرگونه تهدید علیه دریای سرخ و گذرگاه بابالمندب میتواند بحران جهانی انرژی را که در پی بسته شدن تنگه هرمز از سوی ایران ایجاد شده، بهشدت تشدید کند و نشاندهنده خطرات انفجاری ناشی از دور جدید درگیریهای نظامی باشد.
در حالی که تنگه هرمز هماکنون بسته است، هرگونه حمله حوثیها به کشتیها یا بنادر دریای سرخ موجب خواهد شد دو مسیر اصلی صادرات نفت خاورمیانه به طور همزمان مختل شوند؛ وضعیتی که جبههای تازه در بحران انرژی و همچنین درگیری گستردهتر ایران و ایالات متحده خواهد گشود.
منبع نزدیک به حوثیها گفت نمایندگان سپاه پاسداران انقلاب اسلامی که هماکنون در یمن حضور دارند، درباره زمان بستن تنگه بابالمندب تصمیمگیری خواهند کرد.
در نشانهای از افزایش تنشها در منطقه، حوثیها پس از متهم کردن عربستان سعودی به بمباران فرودگاهی تحت کنترل این گروه در روز دوشنبه، موشکهایی به سوی عربستان شلیک کردند؛ اقدامی که آتشبس چهار ساله میان ریاض و این گروه را نقض کرد.
توربیورن سولودت، تحلیلگر ارشد خاورمیانه در شرکت اطلاعات ریسک «وریسک مِیپلکرافت»، گفت تشدید تنش میان حوثیها و عربستان در زمانی بسیار نامناسب رخ داده است.
او گفت: «اگر درگیریها تشدید شود و به زیرساختهای صادراتی و کشتیرانی در دریای سرخ سرایت کند، تنها مسیر اصلی جایگزین برای صادرات نفت منطقه را تهدید خواهد کرد.»
دو منبع منطقهای نزدیک به ریاض گفتند عربستان تهدیدهای ایران و حوثیها را بسیار جدی تلقی میکند و آگاه است که گروه یمنی اکنون در موضوع دریای سرخ هماهنگی نزدیکی با ایران دارد.
این درگیری در ۲۸ فوریه آغاز شد؛ زمانی که اسرائیل و ایالات متحده به ایران حمله کردند و در پی آن تهران تنگه هرمز را بست؛ مسیری که پیش از جنگ حدود یکپنجم عرضه انرژی جهان از آن عبور میکرد.
از زمان فروپاشی آتشبس شکننده ماه ژوئن میان تهران و واشنگتن، تنشها افزایش یافته و نگرانیها از وقوع جنگی تمامعیار بار دیگر اوج گرفته است؛ وضعیتی که جریان انتقال انرژی از طریق این تنگه را نیز مختل کرده است.
یک منبع میگوید بستن دریای سرخ دشوار نخواهد بود
از آن زمان، بخش قابل توجهی از نفت کشورهای خلیج فارس از طریق یک خط لوله سعودی به دریای سرخ منتقل شده و اکنون این آبراه حدود ۷ درصد از عرضه جهانی انرژی را جابهجا میکند.
زمانی که حوثیها در جریان جنگ غزه به کشتیها حمله کردند، شرکتهای بزرگ کشتیرانی مسیر محمولههای خود را به مسیر بسیار طولانیتر و پرهزینهتر پیرامون قاره آفریقا تغییر دادند.
با توجه به اینکه عربستان نیز ۷۰ درصد صادرات انرژی خود را از طریق بندر ینبع در ساحل دریای سرخ منتقل میکند، هرگونه حمله مستقیم به این مسیر نیز برای بازارهای نفت مشکل بزرگی ایجاد خواهد کرد.
یکی از منابع منطقهای گفت رهبران جمهوری اسلامی در پی آن هستند که با افزایش هزینههای احتمالی برای اقتصاد جهانی، بر ایالات متحده فشار وارد کنند. به گفته این منبع، تهدید کشتیرانی در دریای سرخ و جریان صادرات نفت عربستان از این آبراه بخشی از «تفکر ایران» در این زمینه است.
این منبع افزود بستن این تنگه کار دشواری نخواهد بود و گفت: «هر کسی که یک تفنگ در اختیار داشته باشد میتواند رفتوآمد کشتیها را مختل کند. برای ایجاد اختلال در کشتیرانی نیازی به موشکهای پیشرفته نیست.»
ایران حوثیها را بخشی از «محور مقاومت» منطقهای خود میداند؛ ائتلافی که حزبالله لبنان و گروههای مسلح شیعه عراق را نیز در بر میگیرد؛ گروههایی که پیشتر به درگیری منطقهای میان تهران و واشنگتن پیوستهاند.
با این حال، شورشیان حوثی به طور رسمی وارد این رویارویی نشدهاند.
ایالات متحده میگوید ایران سلاح، منابع مالی و آموزش نظامی در اختیار حوثیها قرار داده و بخشی از این حمایتها نیز از طریق حزبالله منتقل شده است. تهران این اتهام را رد کرده است.