۱۱‬ميليارد دلار سوبسيد سوخت

Fri / 08 04 2005 / 17:48
ايرنا: روزنامه "فايننشال تايمز" چاپ لندن در مقاله‌اي به تحليل وضع مواد سوختي در ايران پرداخته است.
در اين مقاله به قلم "گاوين اسميت" و "كوين موريسون" با عنوان "علاقه ايراني‌ها به برخورداري از بنزين ارزان اقتصاد اين‌كشور را تحت فشار گذاشت" آمده است:
ترافيك سنگين تهران نمودي از مشكلات ناشي از جايگاه ايران به عنوان دومين كشور بزرگ توليدكننده نفت اوپك است. ايراني‌ها از يكي از پايين‌ترين قيمتهاي نفت بهره‌مند هستند و دليل آن يارانه قابل توجهي است كه دولت‌هاي مختلف علاقه‌اي به برچيدن آن نداشته‌اند.
يك ليتر بنزين حدود ده سنت در ايران به فروش مي‌رسد در حاليكه قيمت عمده فروشي آن در بازارهاي بين‌المللي ‪ ۴۰‬سنت است. از اين گذشته هر سال حدود ‪ ۱/۵‬ميليون ليتر بنزين از ايران به كشورهاي همسايه شامل افغانستان، پاكستان، تركيه و عراق قاچاق مي‌شود.
"آژانس بين‌المللي انرژي" بتازگي از كشورهاي در حال توسعه خواست تا از پرداخت يارانه بابت انرژي خودداري كنند. هزينه سوبسيد انرژي در ايران سالانه بالغ بر ‪ ۱۱‬ميليارد دلار است اما علاوه بر اين، ايران يك هشتم بنزين مصرفي خود را نيز از خارج وارد مي‌كند.
ايران سال گذشته مبلغ ‪ ۲/۵‬ميليارد دلار صرف واردات بنزين كرده است اما مشكل اينجا است كه رشد ‪ ۱۱‬درصدي مصرف بنزين در ايران بيش از ظرفيت توليد پالايشگاهاي بنزين است.
با وجود اينكه ايران ده درصد از ذخيره نفت جهان را در اختيار دارد اما نمي‌تواند نفت بيشتري براي پاسخگويي به مصرف فزاينده داخلي استخراج كند.
در حاليكه مصرف نفت به ميزان دو رقمي افزايش داشته است توليد نفت در سطح ‪ ۵/۴۴‬ميليون بشكه در روز ثابت مانده است. اين بدان معني است كه ايران ‪ ۴۰‬درصد از توليد نفت روزانه خود را مصرف مي‌كند.
پيش از وقوع انقلاب اسلامي در سال ‪ ۱۹۷۹‬مصرف داخلي نفت تنها يك دهم توليد روزانه شش ميليون بشكه نفت بود.
دولت مترصد است تا با توسعه پتروشيمي و ايجاد كارخانجات سيمان، آلومينيم، فولاد و مس كه همگي مصرف انرژي فراواني دارند به منابع اقتصادي خود تنوع بخشد اما در حال حاضر، نفت ‪ ۸۵‬درصد از درآمد حاصل از صادرات را در ايران تشكيل مي‌دهد.
دولت ايران تلاش كرده‌است تا سوبسيدها را كاهش دهد و در اين راستا حتي ايده جيره‌بندي سوخت را مطرح كرد اما اقدامات پيشنهادي دولت در مجلس مورد استقبال قرار نگرفته است.
‪ ۱۵‬اقتصاددان برجسته در نامه‌اي سرگشاده از دولت به خاطر ادامه طرح پرداخت سوبسيد در حد كنوني انتقاد كرده‌اند.
يكي از كارشناسان اقتصادي در موسسه ‪ PFC Energy‬اظهار داشته است كه با وجود رقم بالاي سوبسيد انرژي، وضع مالي ايران به دليل قيمت بالاي نفت در شرايط خوبي قرار دارد.
ذخيره‌هاي ارزي دولت درحال حاضر ‪ ۴۰‬ميليارد دلار و بدهي‌هاي خارجي آن ‪۱۵‬ ميليارد دلار است. در سال ‪ ۱۹۹۸‬در حالي كه قيمت نفت بطور متوسط بشكه‌اي ‪۱۴‬ دلار بود ايران ‪ ۲۵‬ميليارد دلار بدهي و تنها يك ميليارد دلار ذخيره ارزي داشت.
ايران تلاش كرده است تا توليد نفت خود را با وجود تحريم‌هاي آمريكا كه اين كشور را از آخرين تكنولوژي حفاري و توليد محروم كرده است، افزايش دهد.
تحليلگران ترديد دارند كه ايران بتواند به هدف اعلام شده خود مبني بر توليد روزانه هفت ميليون بشكه در روز در ده سال آينده دست پيدا كند.
دولت اميدوار است تا بتواند روزانه ‪ ۶۰۰‬هزار بشكه به ظرفيت پالايش بنزين اضافه كند و در پنج سال آينده صادرات گاز را نيز افزايش دهد.

| بازگشت به صفحه اول | اين متن را با ايميل بفرستيد | نسخه قابل چاپ |

نظر شما درباره این نوشته
نام شما

پست الکترونیک شما:

پيام شما: