سه شنبه ۲۴ ارديبهشت ۱۳۹۲ - ۱۴ مه ۲۰۱۳
حسن رسولی */روزنامه بهار
حضور پرشمار نامزدهای جريان اصلاحطلب از طيفهای مختلف درون اين جريان با چند هدف و يک پيشفرض همراه بوده است. تا قبل از ثبتنام آقای هاشمــیرفســنجانی، پيشفرض موردنظر اتاق فکر اين جريان سياسی که بر آن اساس بهصورت نامزدهای متنوع و متکثر ثبتنام کردند اين بوده است که هيچيک از آقايان هاشمی و خاتمی که میتوانستند و میتوانند زمينه قطبیشدن انتخابات را فراهم کنند ثبتنام نخواهند کرد که عملا با ثبتنام شوکآور آقای هاشمیرفسنجانی در دقايق و لحظات آخر مهلت قانونی ثبتنام اين پيشفرض ابطال شد و بهنظر میرسد از اين حيث جريان اصولگرا با يک شک جدی و با يک بلاتکليفی مقطعی مواجه شد. کمااينکه اگر به سايتهای اصولگرا در جمعهشب و يکشنبه صبح و همينطور به روزنامههای مثل کيهان که تريبون نظری اين جريان است نگاه شود میبينيم که بهت و حيرت بیعملی نظری و سياسی در محتواها در اين سايتها و روزنامه بهچشم میخورد. تا قبل از ثبتنام آقای هاشمیرفسنجانی با پيشفرضی که گفته شد مجموعه جناح حاکم بنا در غياب يک رقيب توانمند صحنه انتخابات ۹۲ را به عرصه رقابتهای درونی خويش تبديل کرده بودند و از اين جهت تقريبا هريک از لايههای مختلف جريان حاکم زير جريانات و بخشهای مختلف اين جريان بهصورت افرطی و پیدرپی هريک گزينهای را از خود برای حضور در صحنه رقابتهای درون گفتمانی معرفی کردند که بيشتر اين گزينهها ثبتنام کردند. از طرفی اين جريان با پيشفرض اول بهنوعی از آسودگی خيال از رقابت نفسگير با يک نامزد فراگير جريان اصلاحات روبهرو بود و حضورنداشتن رقيب قدرتمند در مقابلشان از يکسو و اختلافات تاکتيکی و گروهی در درون اين جريان از سوی ديگر و نيز اطمينان از يکهتازبودن در عرصه انتخابات مانع اين شده بود که اين مجموعه تا قبل از ثبتنام آقای هاشمی برای تبديل اين تکثر نامزدی به نامزد واحد يا معدود پيشبينی داشته باشد و چاره انديشی کند. ثبتنام آقای هاشمی بهاحتمال زياد در روزهای آينده تغييرات فاحشی را در چيدمان نامزدهای اصولگرا در صحنه انتخابات فرارو ايجاد خواهد کرد. آخرين حلقهای که بهاحتمال بسيار زياد در مقابل اين استراتژی اجتنابناپذير اصولگرايان يعنی دستکشيدن از آرايش متنوع نامزدها و رفتن بهسمت نامزدهای واحد يا معدود سرسختی نشان خواهد داد طيف فکری منتسب به دولت يا براساس ادبيات خودشان جريان انحرافی خواهد بود. در فضای قبل از ثبتنام آقای هاشمی، تئوريسينهای اصلی اين جريان در مقام دفاع از عملکرد نامطلوبشان در هشت سال اخير و تقليل اين ناکارآمدی به بخش ناچيزی از جريان اصولگرا با رويکردی فرافکنانه بهدنبال اين بود که همه دلايل اين ناکارآمدیها را بر سر رييسجمهوری و نفر قدرتمند دولت يعنی آقای رحيممشايی خالی کند. اين روند در يک سال گذشته بخش قابلتوجهی از فعاليتهای سياسی و تبليغاتی جريان اصولگرا را شامل میشود. يکی از پيشبينیها اين خواهد بود که در آرايش جديد صحه انتخابات که آقای هاشمی بهعنوان يکی از شخصيتهای برجسته انقلاب و نفر دوم کشور در سالهای پس از انقلاب با احساس مسئوليت نسبت به شرايط جاری کشور و با شهامت و شجاعت وارد عرصه شده است و با توجه به اينکه آقای هاشمی همواره شخصيتی انقلابی، ملی و فراجناحی بوده و است امروز تمامی جريانات تحولخواه و مجموعههايی که تداوم وضع موجود کشورداری را بهصلاح انقلاب و ايران نمیدانند در صف حاميان مسمم و جدی ايشان قرار بگيرند. در چنين شرايطی احتمالا اصولگرايان بهسمت فردی خواهند رفت که بهطور نسبی از قابليت تعلق به بخشهای مختلف اصولگرايی اعم از اصولگرايان ريشهدار و سنتی و جبهه نوساخته پايداری و مجموعه دولت برخوردار باشد. بهاعتقاد نگارنده در مقايسه بين نامزدهای ثبتنامشده آقای جليلی که از يکطرف با جريانات جديد و جوان و جديد اصولگرايی ارتباط خوبی دارد و از طرفی منسوب آقای احمدینژاد در شورایعالی امنيت ملی است، از شانس بيشتری نسبت به ديگران برای قرارگرفتن در رقابتهای انتخاباتی بهعنوان رقيب آقای هاشمی برخوردار است. البته مهمترين تهديدی که متوجه اين مهندسی انتخابات است فقدان تجربه ايشان و نداشتن توان هماوردی با آقای هاشمیرفسنجانی است. يکی از ويژگیای اين انتخابات تاثيرپذيری از رويدادهای آنی و لحظهای است شبيه اقدام آقای هاشمی در يک ساعت پايانی مهلت قانونی ثبتنام؛ بنابراين بايد برای ارائه تحليل دقيق منتظر طی شدن هشتروز باقيمانده از زمان بررسی صلاحيتها و نهايیشدن رايزنیهای اين جريان و تصميمات بزرگان آن هستيم نگارنده نگران رفتار آقای احمدینژاد يعنی واردشدن به فاز تشويش جامعه يا درگيری است. دو نشانه هم در دوسهروز گذشته اين احتمال را قوت داد:
اول. تخلف آشکار و بیپروای آقای رييسجمهوری در همراهی دوست و محبوب خود، يعنی آقای مشايی و حضورشان در وزارت کشور، آنهم چند ساعت قبل از آمدن ايشان و آقای هاشمی.
دوم. ثبتنام وکالتی آقای رحيمی، معاون اول رييسجمهوری با توجه به تهديدهايی که ظرف يکساله اخير از سوی جريان اصولگرا متوجه آقای احمدینژاد بوده از قبيل استيضاح مجلس و رای به کفايتنداشتن سياسی وی يا اقدامی مشابه از طرف ديوانعالی کشور که در صورت تحقق اين اقدام معاون اول رييسجمهوری تا پايان دوره کفايت رياستجمهوری و اداره دولت را برعهده خواهد داشت ثبتنام معاون اول بر سر راه اين تصميم احتمالی موانع جدی بهوجود آورده است؛ بهويژه چنانچه ردصلاحيت آقای رحيمی از سوی شورای نگهبان در دستور کار باشد. انصراف وی از نامزدی در همين راستا تحليل میشود با توجه به آنچه نگاشته شد بهعنوان يک مديری در عرصه سياست داخلی نسبت به اين احتمالات نگرانم و اميدوارم که مشکلی پيش نيايد.
* استاندار خراسان در دولت اصلاحات و عضو بنياد اميد ايرانيان