نام سعید جلیلی در پس پرده جناح اصولگرایان بیش از دیگر كاندیداهای موجود اعم از اعضای ائتلاف سه نفره گفته میشود. حداد عادل، ولایتی، باقر لنکرانی، ابوترابیفرد و منوچهر متكی به نفع سعید جلیلی کنار میروند. قالیباف فعلا سکوت کرده. جامعه روحانیت مبارز و جامعه مدرسین قم به جلیلی تمایل دارند.
اعتماد / مجتبی حسینی
شاید هاشمیرفسنجانی پیش از آنكه «بسمالله» بگویدو قصد عزیمت به وزارت كشور كند، این بیت مولانا را زیر لب خوانده بود كه: «خنك آن قماربازی كه بباخت آنچه بودش/ بنماند هیچش الا هوس قمار دیگر» تا در نهایت آن نیمهیی از هاشمی كه او را برای ورود به بازی انتخابات ترغیب میكرد در رقابت با آن نیمه دیگر هاشمی كه قصد نیامدن داشت پیروز شده باشد. همین آمدن ناگهانی و غیرمنتظره نهتنها اطرافیان و علاقهمندان به هاشمی را شگفتزده كرد كه موجی از نگرانی و واهمه را روانه یك به یك اصولگرایان كرده است؛ نگرانیای كه از همین حالا نماد و نمودش را میتوان در اظهارات چهرههای سرشناس این جناح دید و شنید. اصولگرایان كه تا پیش از ورود هاشمیرفسنجانی، انتخابات را یك رقابت درون گروهی میدانستند و با همین نگاه بود كه فریاد «انا رجل» از هر گوشه اردوگاه این جناح سر داده میشد به ناگهان با آمدن هاشمی همه نقشههایشان، نقش بر آب شد. به واقع اصولگرایان به موازات شنیدن خبر حضور هاشمی در وزارت كشور «كاسه چه كنم» را نیز در دستان خود دیدند.
اصولگرایان و هزاران اما و اگر
اما فارغ از فضای موجود به نظر میرسد كه رهبران این جناح از هماكنون با این پرسشها مواجهند كه:
1- راهبرد انتخاباتی اصولگرایان با ورود ناگهانی هاشمیرفسنجانی و سعید جلیلی چه خواهد بود؟
2- آیا اصولگرایان همان راهی را میروند كه تا پیش از ساعت 17:43 روز شنبه در صدر سیاستهای خود قرار داده بودند یا آنكه معادلات خود را به سبك دیگری تنظیم خواهند كرد؟
3- آیا اصولگرایان با ورود هاشمیرفسنجانی به وحدت اجباری خواهند رسید و به این مساله تن خواهند داد؟
4- آیا مكانیسمی برای ایجاد وحدت استراتژیك میان كاندیداهای اصولگرا وجود دارد؟
5- آیا تمامی گروههای اصولگرا، رقیب اصلی خود را هاشمیرفسنجانی خواهند دانست یا آنكه بخشی از این جناح در انتخابات موضعی دیگر میگیرد؟
6- آیا كاندیدایی از این جناح به نفع دیگری كنار خواهد رفت؟
7- از میان تمامی كاندیداهای این جناح، كدام كاندیدا ظرفیت رقابت با هاشمیرفسنجانی را دارد؟
8- با توجه به انشقاق غیر قابل پنهان درون اصولگرایان، چه كسی یا كسانی میتوانند تمامی كاندیداهای خود را برای رقابت با هاشمی به صف كنند؟
9- مفروض بر معرفی كاندیدای واحد از سوی اصولگرایان، برای رقابت با هاشمیرفسنجانی چه استراتژیای را برای شكست هاشمیرفسنجانی در پیش خواهند گرفت؟
10- آیا اصولگرایان همچون ادوارگذشته كه هاشمیرفسنجانی كاندیدای انتخابات بوده است، از اهرم حمله به هاشمی برای پیروزی در انتخابات استفاده خواهند كرد یا آنكه تدبیری دیگر را محور فعالیتهای انتخاباتی خود قرا میدهند؟
سعید جلیلی، كاندیدای نهایی جامعتین؟
صورت این سوالات، از سیرت اصولگرایان پردهبرداری خواهد كرد چرا كه تصمیمگیران اصلی این جناح، فرصت زیادی را تا روز انتخابات در اختیار ندارند. اما مجموع برخی اظهارنظرهای روز گذشته برخی از كاندیداهای نامدار این جناح نشان میدهد كه اصولگرایان یا راهحل خود را پیدا كردهاند یا آنكه نسخه شفابخشی از خارج از این اردوگاه در اختیارشان قرار داده شده است. «كاندیدای واحد» راهحلی است كه به نظر میآید اصولگرایان به سرعت درصدد عملیاتی كردن آن هستند؛ مسالهیی كه روز گذشته هم علیاكبر ولایتی از آن سخن گفت و هم غلامعلی حدادعادل.
حداد عادل كه تا پیش از عصر شنبه مدعی رای داشتن اعضای ائتلاف 1+2 را داشت پس از ثبتنام غیر منتظره سعید جلیلی در انتخابات در این خصوص گفت: «ما از اول هم گفتیم در ائتلاف روی كسی بسته نیست، در حال حاضر با ورود جلیلی باید منتظر بمانیم تا معلوم شود كه آیا وی جهشی در میزان آرا دارد یا نه، اگر رای وی بالا برود واقعیتی است كه ما سه نفر نمیتوانیم آن را نادیده بگیریم.»
علیاكبر ولایتی هم در اظهاراتی قابل تامل اعلام كرد كه در صورت حمایت جامعتین از سعید جلیلی، ائتلاف سه نفره از وی حمایت خواهد كرد. وی با بیان اینكه «اگر تصمیم جامعتین این باشد كه من كنار بروم، حتما این كار را انجام میدهم».
او در ادامه گفت: باید كسانی كه با رهبری زاویه ندارند اجماع كنند و اجازه ندهند كسانی كه با رهبری فاصله دارند مدیریت آینده جامعه را به دست بگیرند. ولایتی با این اظهارات خود نشان داد كه نام سعید جلیلی در پس پرده جناح اصولگرایان بیش از دیگر كاندیداهای موجود اعم از اعضای ائتلاف سه نفره گفته میشود.
عقبنشینی زاكانی و باقری لنكرانی به نفع جلیلی
اما جدای از ولایتی و حدادعادل از آن سوی بازار اصولگرایان نیز نام سعید جلیلی شنیده شد تا مشخص شود كه «رقیب مشترك» میتواند عاملی برای وحدت باشد. باقری لنكرانی كاندیدای جبهه پایداری و تشكل سیاسی آیتالله مصباحیزدی در واكنش به ثبت نام ناگهانی سعید جلیلی گفت: «جبهه پایداری در یازدهمین دوره انتخابات ریاستجمهوری تنها یك نماد و یك پرچمدار خواهد داشت كه بنده یا سعید جلیلی خواهیم بود.»
وی با بیان اینكه ما به این قائل نیستیم كه اگر تصمیمی گرفتیم، حتما تحت هر شرایطی بر تصمیم خود پافشاری كنیم، بیان داشت: نگاه ما به وقایع و زمان براساس تكلیفها تنظیم میشود. وی با تاكید بر اینكه منطق حكم میكند كه ما برای اینكه گفتمان خود را در انتخابات دنبال كنیم این گفتمان دارای یك پرچمدار باشد، عنوان كرد: با حضور جلیلی رقابت درون گفتمانی صحیح نیست. علیرضا زاكانی كاندیدای جمعیت ایثارگران و جمعیت رهپویان نیز پیش از این اعلام كرده بود كه «جلیلی بیاید با او ائتلاف میكنم.» همزمان با این اظهارات باقریلنكرانی، جبهه پایداری استان اصفهان با انتشار بیانیهیی از كاندیداتوری سعید جلیلی حمایت كرد تا پروژه عبور از لنكرانی كلید خورده باشد.
سكوت قالیباف و پایان تلخ برای ابوترابی و متكی
در حالی كه ولایتی، حدادعادل، زاكانی و باقریلنكرانی تلویحا اعلام كردند كه به نفع سعید جلیلی كنارهگیری خواهند كرد، باقر قالیباف هیچ واكنشی نسبت به كاندیداتوری سعید جلیلی نشان نداد تا نشان دهد كه خود را به عنوان رقیب اصلی هاشمیرفسنجانی در انتخابات میداند. اگرچه برخی اخبار حكایت از آن دارد كه با ورود سعید جلیلی برخی از پایگاههای اسم و رسمدار طی جلسهیی كه صبح روز گذشته داشتهاند به این تصمیم رسیدهاند تا در انتخابات از سعید جلیلی حمایت كنند.
ابوترابی و متكی هم كه تا پیش از این از كمترین شانس در نظرسنجیها برخوردار بودند به نظر میرسد كه به نفع سعید جلیلی كنارهگیری كنند تا پایانی تلخ برای جناح راست سنتی در این انتخابات رقم بخورد.
100 ساعت به جای 10 ساعت
مجموعه شواهد و قرائن از درون اردوگاه اصولگرایان حاكی از آن است كه بر خلاف واكنشی كه تعدادی از كاندیداهای سرشناس اصولگرا برای كنارهگیری به نفع سعید جلیلی داشتهاند این چهرهها تا آخرین لحظه به نفع وی كنار نخواهند رفت. علت این امر را باید در وعده «10 ساعت برنامه تلویزیونی»ای دانست كه عزتالله ضرغامی به كاندیداهای نهایی انتخابات داده است.
بر اساس این طرح صدا و سیما هر كدام از كاندیداهای انتخابات میتوانند 10 ساعت طی برنامههای گوناگون به تبلیغ برنامههای انتخاباتی خود بپردازند. بر این اساس اگرچه تعدادی از چهرههای اصولگرا از كنارهگیری به نفع سعید جلیلی یا ائتلاف با وی سخن گفتهاند اما آنچه مشخص است، عقلای جناح محافظهكار به سرعت به این نكته پی بردند كه اگر پیش از مرحله نهایی با یك یا دو كاندیدا وارد رقابت با هاشمیرفسنجانی شوند، ساعتهای زیادی را برای رویارویی تلویزیونی با او از دست دادهاند.
بر این اساس اكثر كاندیداهای محافظهكار از فرصت 10 ساعت تبلیغات انتخاباتی خود در كردن استفاده خواهند كرد. مسالهیی كه روز گذشته یكی از سایتهای اصولگرا نیز به آن اشاره كرده بود. این سایت اصولگرا نوشته بود: «آیا جلیلی و رسانههای حامی وی به تنهایی میتوانند جلوی همه تخریبها و شبهات لشكر هاشمی ایستادگی كنند؟ آیا 10 ساعت برای مقابله با خط تخریب دولت و هاشمی بهتر است یا سه 10 ساعت؟»!
با توجه به شرایط موجود باید دید آیا اصولگرایان كه خیالشان كمی از رد صلاحیت نامزد اصلی دولت آسوده است و تنها رقیب خود را اكبر هاشمیرفسنجانی میدانند همان راهی را خواهند رفت كه محمود احمدینژاد سال 84 برای پیروزی در انتخابات در پیش گرفت و به خاطر دستمالی، قیصریه را به آتش خواهند كشید؟