دلایل تلاش پاکستان برای میانجیگری میان ایران و آمریکا
کارشناس مسائل بینالملل گفت: اینکه حملهای شود یا نشود، عید قربان و حج بهانهای بیش نیست و برای [ترامپ] خیلی مهم نیست؛ مسابقات جام جهانی فوتبال در آمریکا هم بهانه دیگری است و حتی در وسط مسابقه هم اگر تصمیم بگیرد، حمله خواهد کرد. اینها فقط قدری کار را کُند میکند، نه اینکه بازدارنده باشد. در هر صورت هر دو طرف باید با عقلانیت و تعامل برای خرید صلح، بهایی بپردازند.
فریدون مجلسی کارشناس مسائل بینالملل در گفتوگو با خبرنگار ایلنا، درباره حضور هیاتهای پاکستانی و قطری در روزهای گذشته و دیدار با مقامات کشورمان عنوان کرد: امیدوارم که به سمت جنگ کشیده نشویم البته این نگاه شاید تحت تأثیر امیال و آموزش و عادت شخصی ما باشد که همیشه طرفدار صلح و آرامش و رفاه و توسعه بودم و با جنگ و خونریزی، چه در داخل کشور و چه در بیرون کشور، همیشه مخالفیم.
وی با اشاره به تلاشهای پاکستان به عنوان میانجی ادامه داد: پاکستان، مسئول زندگی نزدیک به ۲۰۰ میلیون جمعیت است که هم فقیر هستند، هم مشکل دارند، هم گرفتار هستند. میلیونها پاکستانی، در کشورهای عربی خلیج فارس کار میکنند و از محل کار خودشان، زندگی خانوادههایشان در پاکستان تأمین میشود. همچنین پاکستان نیازمند به گاز و نفتی است که از قطر و کشورهای عربی وارد میکند و نیازمند بسیاری از صادراتی است که به نزدیکترین بازار خودش که همین کشورهای عربی خلیج فارس هستند، دارد و در آنجا نفوذ انسانی هم دارد به دلیل میلیونها پاکستانی که آنجا زندگی میکنند.
این کارشناس مسائل بینالملل گفت: به دلیل از بین رفتن تمام این دلگرمیها برای پاکستان، چه دلگرمیهای انسانی از لحاظ نیروی کار، چه دلگرمیهایی از لحاظ دستیابی به نفت و گاز و چه دلگرمی از لحاظ دستگاه یا ادامه دستیابی به بازارهای صادراتی، آنها قطعاً بسیار نگراناند. از طرف دیگر نگران این هستند که با قراردادهای دفاعی که با عربستان دارند، اگر این جنگ گسترش پیدا کند و پای عربستان به میان کشیده شود، با توجه به حمایت از جبهه عربستان نسبت به ایران یک احساس شرم خواهند داشت و هم چارهای نخواهند داشت. بنابراین از دلایلی که پاکستانیها به عنوان میانجی تلاش میکنند، همین موارد است.
مجلسی درباره حضور هیات قطری در ایران خاطرنشان کرد: اینکه قطریها هم برای صلح تلاش میکنند به این دلیل است که بازار نفت و گاز و هلیوم و صادراتی را که آنها را از هیچ به اوج رسانده، از دست دادهاند. آنها ضربات موشکی ایران را هم دیدند و برخلاف امارات الان آمدهاند و تقاضای صلح میکنند.
وی با اشاره به هشدارهای جمهوری اسلامی درباره وقوع جنگ مجدد گفت: جمهوری اسلامی هم برای جنگ مجدد به کشورهای منطقه هشدار داده است. در همین راستا ایران و کشورهای منطقه باید در اندیشه باشند و به مصالح ملی، منافع ملی و منافع منطقهای و منافع همسایگی خود بیندیشند.
این کارشناس مسائل بینالملل با اشاره به بستن تنگه هرمز گفت: باید بکوشیم که ابزار سیاستهای دیگران هم نشویم. الان وقایع تنگه هرمز به سود روسیه تمام میشود که چندان ربطی به بازار خلیج فارس ندارد. باید بکوشیم با سیاستسازی با جهان و رفع ممانعتها و تحریمها کاری کنیم که به بازار بینالمللی برگردیم، استقلال بازرگانی خارجی خودمان را بازبیابیم، با منابع خودمان بتوانیم نقش مهمی در جهان داشته باشیم و به وضعیت ممتاز همیشگی ایران برگردیم.
مجلسی درباره اینکه برخی گمانهزنیهای رسانهای از احتمال توافق ۳۰ روزه بین ایران و آمریکا میگویند به نظر شما اگر این توافق شکل بگیرد و در مرحله اول ما وارد یک توافق ۳۰ روزه شویم آیا این احتمال وجود دارد که ترامپ در این مدت باز حمله کند یا به نظر برخی کارشناسان احتمال دارد با توجه به ایام حج و بازیهای جام جهانی این اتفاق به زمان دیگری موکول شود، گفت: ترامپ در عین اینکه سیاستها و رفتارهای عامیانه و غیرحرفهای و غیرسیاستمدارانهای دارد؛ صراحتی دارد که گاهی از قواعد دیپلماسی و شأن رهبر یک کشور خارج میشود. اما رفتاری که تاکنون داشته، نشاندهنده این است که به تعهداتش نسبت به اسرائیل پایبند است و امکان ندارد بدون اینکه تکلیف اسرائیل روشن شود، کوتاه بیاید. آنها کماکان معتقدند که باید در هرگونه توافقی، موجودیت اسرائیل لحاظ شود و این مسئله جدی در هرگونه توافقی است.
وی ادامه داد: اینکه حملهای شود یا نشود، عید قربان و حج بهانهای بیش نیست و برای [ترامپ] خیلی مهم نیست؛ مسابقات جام جهانی فوتبال در آمریکا هم بهانه دیگری است و حتی در وسط مسابقه هم اگر تصمیم بگیرد، حمله خواهد کرد. اینها فقط قدری کار را کُند میکند، نه اینکه بازدارنده باشد. در هر صورت هر دو طرف باید با عقلانیت و تعامل برای خرید صلح، بهایی بپردازند.
این کارشناس مسائل بینالملل گفت: وقایع تنگه هرمز موجب خسارت عظیم به جهانی میشود که خود را نسبت به جنگ ایران بیارتباط میبینند؛ یکی از دلایلی که آمریکا هم دست نگه داشته و همین وضعیت را میخواهد حفظ کند، این است که منتظر است اروپاییها که رنجشهایی از آمریکا دارند و در قضیه تنگه هرمز به حمایتش برنخاستهاند، آنقدر آسیب ببینند و نگران شوند که به حمایتش برخیزند. حالا چه به حمایت آمریکا بیایند و چه نیایند، منتظر است به دلیل خسارتهای مالی ناشی از انسداد تنگه نسبت به ایران دیدشان خصمانهتر شود و میبینیم که روابط دیپلماتیک در حداقل است. به نظر میرسد آمریکا هم با توجه به تجربه عراق مایل نیست در ایران براندازی صورت گیرد که بعد با تبعات طولانی آن مواجه شود، ولی بدون تردید یک «پلن بی» هم در آستین دارد.
مجلسی درباره اینکه با توجه به فاصلهای که بین خواستههای ایران و آمریکا وجود دارد، بهویژه در مورد اسرائیل و غنیسازی اورانیوم، آیا میتوان چشماندازی برای این مذاکرات در نظر گرفت، گفت: ایران اصلا مایل نیست با جنگ، کشور آسیب ببیند و مقامات ما هم میدانند که ضربه دیدن و آسیب دیدن دیگران، التیامی به دردهای مردم ایران نمیبخشد. قطعا هر حکومتی منتظر باشد دیگری بیاید نابودش کند، برای خودش یک حق تقدم برای هر نوع اقدام پیشدستانه قائل میشود. من احساس میکنم اسرائیل اکنون در وضع استیصال و گرفتاری شدیدی است بر همین اساس هر نوع واکنشی را از طرف آن محتمل میدانم.
وی ادامه داد: مطمئنم مذاکرهکنندگان ما حقایق را میدانند، اکثریت ملت ایران هم در چندین رأیگیری علنی، رأی خود را به پایان تنشها و نظرشان را در مورد مذاکرات عزتمندانه دادهاند، از جمله رأی به رئیسجمهور فعلی که به میدان آمد و گفت به جنگ پایان میدهم؛ حالا چه توانسته باشد و چه نتوانسته باشد، به آن کاری ندارم، اما ملت ایران رأی خود را به سیاست عقلانی و مسالمتجویانه داده است. همه این را میدانند و اگر خواهان راه حل مسالمتآمیز نبودند، اصلاً وارد مذاکره نمیشدند. اکنون که وارد مذاکره شدهاند، میدانند که انتهای مذاکره، رفع تنشهای کنونی است.
